Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) đã chính thức xác định blockchain và tài sản số là công nghệ then chốt trong quá trình hiện đại hóa hệ thống tài chính Mỹ, đồng thời đưa nội dung này thành một ưu tiên riêng trong chiến lược giai đoạn 2026-2030. Động thái này cho thấy cơ quan quản lý đang dần rời cách tiếp cận thiên về cưỡng chế để chuyển sang định hình khung pháp lý cho thị trường vốn token hóa.

Theo Cryptoslate ngày 15/6 (giờ địa phương), trong dự thảo chiến lược cho giai đoạn tài khóa 2026-2030 vừa công bố, SEC xếp blockchain và tài sản số vào nhóm lĩnh vực chính sách trọng tâm, cùng với các mục tiêu bảo vệ nhà đầu tư, hỗ trợ huy động vốn và hiện đại hóa bộ máy.

Trong tài liệu này, SEC cho biết sẽ xây dựng một “khung quản lý hợp lý, nhất quán và dựa trên nguyên tắc” cho lĩnh vực tài sản số. Tại một sự kiện gần đây ở New York, ông Jamie Selway, Giám đốc Bộ phận Giao dịch và Thị trường của SEC, cũng cho biết cơ quan này đang phát triển khung quy định phục vụ niêm yết và giao dịch chứng khoán token hóa.

SEC và Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Mỹ (CFTC) hiện cũng phối hợp rà soát các phần chồng lấn về quy định giữa hai cơ quan, bao gồm hệ thống báo cáo hoán đổi (swap), ký quỹ danh mục và định nghĩa hàng hóa.

Giới phân tích cho rằng thay đổi lần này không chỉ mang ý nghĩa tuyên bố chính sách. Bà Jenny Levin, Giám đốc pháp lý kiêm vận hành của Algorand Foundation và là cựu công tố viên liên bang, nhận định chỉ riêng việc chuyển cách tiếp cận từ “tiền số” sang “hiện đại hóa thị trường” cũng có thể làm thay đổi đáng kể cách nhà đầu tư tổ chức đánh giá rủi ro.

Theo bà, các bộ phận tuân thủ sẽ không còn xem đây là câu chuyện phê duyệt một loại tài sản mang tính đầu cơ, mà là bài toán nâng hiệu quả và độ an toàn cho hạ tầng tài chính hiện hữu.

SEC cũng nêu trong tài liệu rằng phát hành chứng khoán token hóa và phát triển hạ tầng tài chính on-chain là những phương thức huy động vốn hợp pháp. Cơ quan này cho rằng các dịch vụ lưu ký, giao dịch và staking cần được phép vận hành dưới cơ chế giám sát phù hợp, thay vì phải chịu những quy định chồng chéo hoặc mâu thuẫn.

Từ đầu năm đến nay, SEC liên tục phát tín hiệu nới lỏng hơn với lĩnh vực này. Cơ quan quản lý đang xem xét các ngoại lệ đổi mới đối với cổ phiếu token hóa. Trước đó, vào tháng 4, SEC đã ban hành hướng dẫn cho phép các nền tảng giao dịch tự lưu ký được gia hạn thêm 5 năm để hoàn tất thủ tục xin giấy phép môi giới.

Nasdaq và Sàn Giao dịch Chứng khoán New York (NYSE) cũng đã được phê duyệt để một số phiên bản token hóa của cổ phiếu có thể được giao dịch song song với cổ phiếu hiện hữu.

SEC đồng thời bác bỏ quan điểm cho rằng hiệu quả của blockchain phụ thuộc vào khả năng né tránh quy định. Bà Levin nhấn mạnh lợi thế cạnh tranh của blockchain không đến từ kẽ hở pháp lý, mà từ khả năng cắt giảm những điểm kém hiệu quả của thị trường tài chính truyền thống.

Theo bà, các điểm nghẽn này chủ yếu nằm ở hệ thống thanh toán phức tạp, quy trình đối soát sau giao dịch và cấu trúc phụ thuộc nhiều vào trung gian. Trong khi đó, thị trường vận hành trên blockchain công khai vẫn có thể tuân thủ cùng một bộ quy định nhưng đạt chi phí thấp hơn và tốc độ xử lý nhanh hơn.

Bà cũng cho rằng trong môi trường blockchain, các yêu cầu tuân thủ có thể được tích hợp ngay vào khâu thực thi giao dịch thay vì phải kiểm tra thủ công sau đó. Những cơ chế như hạn chế chuyển nhượng tài sản, danh sách cho phép, quyền đóng băng và thu hồi đều có thể được triển khai ở cấp giao thức.

SEC cho biết sẽ tiếp tục phối hợp với CFTC để điều chỉnh quy định theo hướng hỗ trợ mở rộng thị trường token hóa. Trong thời gian qua, sự thiếu thống nhất giữa các cơ quan quản lý vẫn được xem là một trong những rào cản lớn nhất đối với dòng vốn tổ chức khi cân nhắc tham gia thị trường tiền số.

Giới trong ngành nhận định nếu SEC và CFTC thống nhất được tiêu chí phân loại tài sản cũng như khung giám sát, vốn tổ chức có thể vào thị trường nhanh hơn.

Tuy nhiên, rào cản lập pháp vẫn còn hiện hữu. Dự luật cấu trúc thị trường tiền mã hóa của Mỹ mang tên CLARITY đã được Hạ viện thông qua từ năm ngoái và đã qua vòng xem xét tại Ủy ban Ngân hàng Thượng viện. Hiện dự luật đang chờ được đưa ra bỏ phiếu tại phiên toàn thể Thượng viện và cần tối thiểu 60 phiếu để được thông qua.

Gần đây, Galaxy Digital đã hạ dự báo xác suất dự luật được thông qua từ 75% xuống 60%, phản ánh nguy cơ chậm tiến độ. Trên Polymarket, xác suất thông qua hiện cũng chỉ ở mức hơn 50%.

Trong thời gian tới, thị trường sẽ theo dõi sát đề xuất chính thức về quy định đối với chứng khoán token hóa, tiến triển phối hợp giữa SEC và CFTC, cuộc bỏ phiếu toàn thể với dự luật CLARITY, kế hoạch ra mắt các sản phẩm token hóa dành cho tổ chức trên mạng blockchain công khai, cùng những hướng dẫn bổ sung liên quan đến lưu ký và thanh toán.

Nếu các bước đi này thành hiện thực, nhóm hưởng lợi nhiều khả năng sẽ là các nhà cung cấp hạ tầng thị trường vốn tuân thủ quy định, thay vì các token mang tính đầu cơ.