Bản cáo bạch IPO của SpaceX cho thấy công ty đang hướng tới mức định giá hơn 1.000 tỷ USD, song đồng thời bộc lộ hàng loạt rủi ro lớn, từ thua lỗ ở mảng AI, tiến độ chưa chắc chắn của Starship cho đến gánh nợ khoảng 30 tỷ USD. Ngày 30/5 (giờ địa phương), The Verge cho biết hồ sơ IPO của SpaceX đề cập cả triển vọng tăng trưởng lẫn áp lực tài chính, giao dịch với bên liên quan và mức độ tập trung quyền biểu quyết.

Trong hồ sơ, SpaceX ước tính tổng thị trường tiềm năng (TAM) ở mức 28.500 tỷ USD. Trong đó, 26.500 tỷ USD thuộc về các ứng dụng liên quan đến AI, cho thấy trọng tâm tăng trưởng của công ty đang nghiêng mạnh về AI hơn là lĩnh vực không gian.

Năm 2025, trong tổng số khoảng 13 tỷ USD chi đầu tư vốn, gần hai phần ba được dành cho mở rộng hạ tầng AI. Tuy nhiên, mảng này ghi nhận lỗ hoạt động 6 tỷ USD, trong khi doanh thu chỉ đạt 3,2 tỷ USD.

Trong quý I/2026, doanh thu từ mảng AI, bao gồm X và xAI, đạt 818 triệu USD.

Khả năng cạnh tranh trong lĩnh vực AI cũng làm dấy lên hoài nghi. Theo The Verge, SpaceX đã cho Anthropic thuê một hệ thống điện toán đám mây quy mô lớn, với giá trị ước khoảng 15 tỷ USD mỗi năm.

Dù vậy, hồ sơ IPO vẫn giới thiệu Grok là một trong những mô hình AI frontier hàng đầu thế giới. Trước đó, vào tháng 3, Elon Musk từng thừa nhận xAI được xây dựng chưa đúng ngay từ đầu và đang phải làm lại từ nền tảng.

Bản tin cũng nhắc lại nhận định từ năm 2018 của hai đồng sáng lập OpenAI là Greg Brockman và Ilya Sutskever, cho rằng khi đó Musk chưa hiểu đầy đủ về AI và AGI.

Một yếu tố khác có thể gây áp lực là giao dịch với Cursor, công ty phát triển AI viết mã. Nếu thương vụ hoàn tất, cổ đông hiện hữu có thể chịu pha loãng đáng kể, với quy mô ước tính 60 tỷ USD.

Ngay cả trong trường hợp thương vụ đổ vỡ, SpaceX vẫn phải thanh toán cho Cursor 1,5 tỷ USD và cung cấp năng lực tính toán trị giá hơn 8 tỷ USD.

Ở mảng không gian, Starship, dự án then chốt của SpaceX, vẫn là một ẩn số. Công ty cho biết dự kiến từ nửa cuối năm 2026 sẽ dùng Starship để triển khai vệ tinh thế hệ V3, với khả năng phóng tối đa 60 vệ tinh mỗi lần.

Tuy nhiên, sau khi hồ sơ IPO được công bố, chuyến bay thử ngày 22/5 đã gặp trục trặc: một động cơ phát sinh sự cố và tầng đẩy phát nổ trong quá trình quay trở lại.

Trong khi đó, Starlink được xem là mảng mang lại dòng tiền rõ rệt hơn. Dịch vụ này đạt doanh thu hơn 11 tỷ USD trong năm ngoái, dù doanh thu bình quân trên mỗi thuê bao giảm khoảng 25%.

Áp lực tài chính của SpaceX vẫn rất lớn. Công ty liệt kê tổng nợ khoảng 30 tỷ USD trong phần cảnh báo rủi ro của hồ sơ IPO.

Trước khi lên sàn, SpaceX đã tái cấp vốn một phần bằng khoản vay cầu nối 20 tỷ USD, đồng thời chi 1 tỷ USD phí trả nợ trước hạn. Theo điều khoản hợp đồng, 20 tỷ USD đầu tiên huy động từ IPO sẽ phải được ưu tiên dùng để thanh toán khoản nợ này.

Hồ sơ cũng cho biết công ty phát sinh vi phạm kỹ thuật trong thỏa thuận tín dụng trị giá 1,5 tỷ USD, liên quan đến thương vụ mua lại xAI.

Về quản trị, cấu trúc hiện tại được đánh giá là bất lợi cho nhà đầu tư phổ thông khi Musk nắm 80% quyền biểu quyết tại SpaceX.

Ngoài ra, một số ý kiến cho rằng điều khoản trọng tài có thể khiến các vụ kiện liên quan đến chứng khoán trở nên khó khăn hơn. Bản tin cũng đề cập khả năng SpaceX được đưa vào Nasdaq 100 chỉ sau 15 ngày niêm yết nhờ thay đổi quy định của Nasdaq, qua đó kéo theo lực mua bắt buộc từ các quỹ và dòng vốn bám theo chỉ số.