Thị trường tài sản thực được token hóa (RWA) đã vượt mốc 33,8 tỷ USD, kéo sự chú ý trở lại với nhóm dự án crypto gắn với hạ tầng tài chính, thanh toán tổ chức và token hóa tài sản trong năm 2026.

Theo The Crypto Basic ngày 23/5 (giờ địa phương), tâm điểm thị trường hiện nằm ở các dự án phục vụ token hóa tài sản, hệ thống thanh toán cho tổ chức và hạ tầng tài chính xây dựng trên blockchain.

Trong hai năm gần đây, mối quan tâm của thị trường crypto đã dịch chuyển từ memecoin và các tài sản đầu cơ ngắn hạn sang những nền tảng có ứng dụng thực tế trong tài chính. Nhờ đó, mảng RWA tăng trưởng nhanh, khi ngày càng nhiều hoạt động xử lý trái phiếu, trái phiếu chính phủ, hàng hóa, hóa đơn và các cấu trúc thanh toán bằng stablecoin được triển khai trên blockchain. Các ngân hàng và công ty quản lý tài sản toàn cầu cũng đang mở rộng thử nghiệm với sản phẩm tài chính token hóa.

Yếu tố pháp lý cũng được xem là động lực quan trọng của thị trường. Nhiều quốc gia và khu vực đang dần hoàn thiện quy định đối với chứng khoán token hóa và hệ thống thanh toán dựa trên blockchain. Bên cạnh đó, hướng dẫn miễn trừ đổi mới mà Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) đang xem xét được đánh giá có thể mở rộng dư địa cho thị trường chứng khoán token hóa. Theo đánh giá của giới đầu tư, sự rõ ràng về quy định đang giúp giảm bớt rào cản gia nhập đối với các tổ chức tài chính truyền thống.

Trong nhóm dự án RWA có vốn hóa lớn, Chainlink là cái tên được nhắc tới nhiều nhất. Dự án hưởng lợi từ xu hướng mở rộng của thị trường tài sản token hóa nhờ hệ thống oracle kết nối blockchain với dữ liệu tài chính ngoài chuỗi. Giao thức tương tác liên chuỗi CCIP hiện đã được SWIFT, Coinbase và SBI Digital áp dụng. Token LINK đang giao dịch quanh 9,80 USD, với vốn hóa khoảng 7,15 tỷ USD.

Stellar (XLM) tiếp tục tăng trưởng nhờ thế mạnh trong thanh toán xuyên biên giới và mạng lưới quyết toán chi phí thấp. Quy mô tài sản RWA được token hóa trên mạng lưới này đã vượt 2,4 tỷ USD, tăng 11% trong 30 ngày gần nhất. Cùng kỳ, giá trị chuyển tiền đạt 275,5 triệu USD. Trái phiếu chính phủ Mỹ hiện là nhóm tài sản được token hóa nhiều nhất trên Stellar. Vốn hóa thị trường của XLM ở mức 4,96 tỷ USD.

Avalanche (AVAX) cũng thu hút sự quan tâm từ khối tài chính nhờ cấu trúc subnet có thể tùy biến cho tổ chức. Quy mô RWA đang hoạt động trên mạng lưới này đã vượt 1,8 tỷ USD, trong đó tỷ trọng đáng kể là tài sản phát hành trực tiếp. Vốn hóa của AVAX hiện ở mức 4,17 tỷ USD.

Hedera (HBAR) nổi bật nhờ mạng lưới hợp tác doanh nghiệp và mô hình quản trị thiên về khách hàng tổ chức. Trong tháng 2, dự án đứng đầu về hoạt động phát triển blockchain trong mảng RWA. Với lợi thế chi phí thấp và tốc độ xử lý cao, Hedera đang nhắm tới nhu cầu đưa tài sản thực lên blockchain của các tổ chức. Vốn hóa HBAR ở mức 3,9 tỷ USD.

Ondo (ONDO) được xem là một trong những dự án tăng trưởng nhanh nhờ các sản phẩm token hóa dựa trên trái phiếu chính phủ Mỹ. Quy mô tài sản token hóa đã phát hành vượt 3,85 tỷ USD, chủ yếu là các sản phẩm gắn với trái phiếu kho bạc Mỹ kỳ hạn ngắn. Từ đầu năm đến nay, giá token này tăng khoảng 14%.

Ngoài các dự án trên, Sky, Algorand, Quant, XDC Network và VeChain cũng được xếp vào nhóm RWA đáng chú ý. Algorand đã token hóa khối tài sản bất động sản trị giá hơn 99 triệu USD. Quant tập trung kết nối hệ thống tài chính truyền thống với blockchain thông qua Overledger OS. XDC Network hướng đến thị trường tài trợ thương mại và thanh toán doanh nghiệp, trong khi VeChain mở rộng ứng dụng trong truy xuất chuỗi cung ứng và xác minh logistics.

Theo The Crypto Basic, lý do thị trường tập trung vào các dự án RWA là vì nhóm này sở hữu kịch bản ứng dụng thực tế rõ ràng hơn so với nhiều mảng crypto khác. Nhiều dự án đang thiết lập quan hệ hợp tác với doanh nghiệp thanh toán, công ty quản lý tài sản, tổ chức tài chính và các nhà cung cấp phần mềm doanh nghiệp. Bài viết cũng dẫn một nhận định cho rằng về dài hạn, quy mô thị trường token hóa có thể mở rộng lên hàng nghìn tỷ USD.

Dù vậy, lĩnh vực này vẫn đối mặt nhiều bất định. Các tiêu chuẩn quản lý trên toàn cầu chưa thống nhất, trong khi tốc độ chấp nhận hạ tầng blockchain của khu vực tài chính truyền thống vẫn cần thêm thời gian kiểm chứng. Cùng lúc, nhiều mạng lưới đang cạnh tranh để trở thành tiêu chuẩn cho thanh toán tổ chức và tài chính token hóa, nên không có gì đảm bảo mọi dự án đều có thể tồn tại lâu dài.

Ngoài ra, rủi ro bảo mật, lỗ hổng hợp đồng thông minh và mức biến động cao vốn có của thị trường crypto vẫn là những thách thức cốt lõi với toàn bộ mảng RWA. Theo đánh giá của thị trường, giá trị dài hạn của các dự án RWA sẽ phụ thuộc vào tốc độ hoàn thiện khung pháp lý cũng như quy mô chấp nhận thực tế từ các tổ chức.