Trước lo ngại các công cụ AI có thể bị sử dụng cho tấn công mạng, Hàn Quốc đang cân nhắc định vị lại dự án mô hình nền tảng AI nội địa theo hướng không chỉ phục vụ phát triển công nghiệp, mà còn gắn với năng lực an ninh quốc gia. Động thái này được thúc đẩy sau khi xuất hiện những cảnh báo liên quan đến Claude Mythos, mô hình do Anthropic phát triển.
Tiểu ban An ninh thuộc Ủy ban Chiến lược AI Quốc gia gần đây đã tổ chức phiên họp định kỳ đầu tiên, trong đó nội dung trọng tâm là rà soát khẩn cấp diễn biến liên quan đến Claude Mythos.
Hiện Mythos mới được cung cấp dưới dạng bản xem trước cho một số doanh nghiệp. Theo mô tả, mô hình này có thể tự phân tích mã phần mềm, phát hiện lỗ hổng zero-day chưa có bản vá, đồng thời tạo mã khai thác có thể dùng trong các cuộc tấn công thực tế.
Ngày 7 vừa qua, Anthropic công bố mô hình này và nêu trường hợp phát hiện một lỗ hổng đã tồn tại suốt 27 năm trên OpenBSD, hệ điều hành dạng Unix vốn được đánh giá cao về bảo mật. Thông tin này thu hút sự chú ý lớn trong giới an ninh mạng.
Anthropic cho biết hiện chưa mở Mythos cho công chúng và cũng không có kế hoạch công bố rộng rãi. Dù vậy, Mỹ, EU, Trung Quốc cùng nhiều nền kinh tế lớn đã nhanh chóng xúc tiến các cơ chế phối hợp công - tư để ứng phó.
Phản ứng của Hàn Quốc cũng diễn ra theo hướng tương tự. Bộ Khoa học và ICT, Cơ quan Giám sát Tài chính cùng một số cơ quan liên quan đã triệu tập các cuộc họp về vấn đề này. Ủy ban Chiến lược AI Quốc gia, cơ quan hoạch định chiến lược AI trực thuộc Tổng thống, cũng chính thức đưa tiểu ban an ninh vào vận hành.
Tại cuộc họp đầu tiên, tiểu ban an ninh đã thống nhất ba định hướng lớn, thay vì chỉ dừng ở biện pháp ứng phó ngắn hạn. Một trong những nội dung trọng tâm là nâng dự án mô hình nền tảng AI nội địa từ mục tiêu phát triển ngành thành dự án tăng cường năng lực an ninh.
Hai đề xuất còn lại gồm xây dựng hệ thống phòng thủ theo thời gian thực dựa trên AI và củng cố cơ chế hợp tác an ninh ở cấp độ toàn cầu.
Chủ tịch tiểu ban an ninh Lee Won-tae nhận định: “Thời đại AI, thay vì con người, dần nắm vai trò chủ đạo trong hoạt động hacking đã đến”. Ông cảnh báo nếu chính sách an ninh không được điều chỉnh theo tốc độ phát triển công nghệ, an ninh có thể trở thành lực cản đối với quá trình chuyển đổi AI quy mô lớn và mục tiêu vươn lên thành cường quốc AI.
Ngay từ khi khởi động, dự án mô hình nền tảng AI nội địa đã nhấn mạnh yếu tố an ninh. Tháng 8 năm ngoái, Bộ Khoa học và ICT đã lựa chọn 5 nhóm nòng cốt sau vòng đánh giá hồ sơ và thuyết trình.
Khi công bố kết quả, bộ này nêu rõ các lĩnh vực ứng dụng mà từng nhóm phát triển và sở hữu mô hình hướng tới, gồm mở rộng hệ sinh thái AI, nâng khả năng tiếp cận AI của người dân, thúc đẩy chuyển đổi AI trong khu vực công cũng như trong kinh tế - xã hội, đồng thời hỗ trợ các lĩnh vực quốc phòng và an ninh.
Định hướng này cũng trùng với quan điểm của một số cố vấn chủ chốt tại Văn phòng Tổng thống. Trước khi nhậm chức, Ha Jung-woo, Thư ký phụ trách hoạch định tương lai AI của Văn phòng Tổng thống, từng viết trong một cuốn sách rằng mô hình nền tảng ngày càng được quản lý như tài sản chiến lược ở cấp quốc gia, và quyền tiếp cận có thể bị hạn chế ngay cả giữa các nước đồng minh.
Theo ông, chỉ có năng lực sử dụng thôi là chưa đủ để tạo lợi thế trong đàm phán.
Dù tiêu chí đánh giá giai đoạn 2 chưa được công bố cụ thể, giới quan sát cho rằng năng lực an ninh nhiều khả năng sẽ được đưa vào. Tại buổi họp báo hồi tháng 2 về việc bổ sung lựa chọn cho dự án, Kim Kyung-man, Vụ trưởng Chính sách AI thuộc Bộ Khoa học và ICT, nhấn mạnh mô hình nền tảng AI nội địa có định hướng mạnh về chủ quyền AI, đặc biệt là quyền tự chủ trong lĩnh vực quốc phòng và an ninh.
Một trong những yếu tố then chốt của vòng đánh giá giai đoạn 2 là “khả năng mở rộng ứng dụng”. Đây là tiêu chí phản ánh mức độ mô hình đã phát triển có thể được triển khai vào nhiều ngành công nghiệp và lĩnh vực công khác nhau.
Trong bối cảnh mới, khả năng mở rộng ứng dụng trong lĩnh vực an ninh cũng được đánh giá là nhiều khả năng sẽ được phản ánh vào bộ tiêu chí này.
Một quan chức Bộ Khoa học và ICT cho biết việc từng bước sở hữu mô hình AI nội địa đẳng cấp thế giới thông qua dự án mang ý nghĩa lớn không chỉ về công nghệ và chính sách, mà còn về an ninh. Theo người này, mở rộng ứng dụng sang các lĩnh vực chuyên sâu như bảo mật cũng rất quan trọng, và các vòng đánh giá trước đây đã nhấn mạnh yếu tố lan tỏa ứng dụng.
Cuộc họp tiếp theo của tiểu ban an ninh dự kiến có sự tham gia của các cơ quan liên quan đến an ninh và đối ngoại như Cơ quan Tình báo Quốc gia, Bộ Ngoại giao và Ủy ban Dịch vụ Tài chính, bên cạnh Bộ Khoa học và ICT. Tuy nhiên, hiện vẫn chưa rõ các cơ quan này có tham gia trực tiếp vào dự án mô hình nền tảng AI nội địa hay không.
Đại diện Ủy ban Chiến lược AI Quốc gia cho biết cuộc họp đầu tiên được tổ chức trong bối cảnh Mythos nổi lên như một vấn đề an ninh toàn cầu. Theo người này, cuộc họp hiện mới dừng ở bước nắm bắt diễn biến và thảo luận hướng ứng phó; các nội dung như phối hợp liên bộ, ngân sách hay điều chỉnh cấu trúc dự án chưa được đưa ra bàn thảo.
Vòng đánh giá giai đoạn 2 dự kiến diễn ra vào tháng 8. Hiện dự án có 4 nhóm tham gia gồm LG AI Research, SKT, Upstage và Motif Technologies.