Hàn Quốc đang nối lại thảo luận về khả năng cấp phép ngân hàng số thứ tư, trong bối cảnh nhu cầu đổi mới tài chính và mở rộng tiếp cận dịch vụ cho các nhóm yếu thế được đánh giá cao, nhưng lo ngại về an toàn hệ thống, năng lực huy động vốn và nguy cơ thị trường bão hòa vẫn còn lớn. Nhiều ý kiến cho rằng vấn đề lúc này không còn là “có nên làm hay không”, mà là “triển khai theo cách nào”.

Ngày 6/4/2026, tại Phòng họp số 8 trong tòa nhà Quốc hội, các nghị sĩ Min Byeong-deok, Lee Jeong-moon thuộc Đảng Dân chủ và Shin Jang-sik thuộc Đảng Đổi mới Tổ quốc, cùng các bên liên quan, đã tổ chức tọa đàm với chủ đề “Ngân hàng số thứ tư bị dừng lại: có cần thúc đẩy lại hay không?”.

Phát biểu tại sự kiện, ông Kim Young-do, nghiên cứu viên cao cấp của Viện Nghiên cứu Tài chính Hàn Quốc, cho biết ông đồng tình với sự cần thiết của ngân hàng số thứ tư, nhưng nhấn mạnh cần tiếp cận một cách thận trọng dựa trên bài học từ các cuộc khủng hoảng tài chính trước đây.

Ông dẫn lại việc Hàn Quốc từng cấp phép hàng loạt ngân hàng vào đầu những năm 1990, sau đó phát sinh khối lượng nợ xấu lớn trong cuộc khủng hoảng ngoại hối, buộc nhà nước phải bơm khoảng 100 nghìn tỷ won vốn công. Theo ông, việc cấp phép ngân hàng mới luôn đi kèm rủi ro.

Một trong những vấn đề được ông Kim đặc biệt nhấn mạnh là khả năng xây dựng nền tảng huy động tiền gửi, yếu tố cốt lõi đối với mô hình ngân hàng số. Ba ngân hàng số hiện nay đã tạo được nguồn tiền gửi nhờ hệ sinh thái riêng như nền tảng, thanh toán và tài sản số, trong khi một ngân hàng mới có thể không có lợi thế tương tự. Theo ông, khả năng huy động tiền gửi không tự nhiên hình thành mà gắn chặt với mô hình kinh doanh.

Trong khi đó, ông Lee In-mook, giám đốc tại Korea Credit Data, cho rằng cần nhìn nhận tranh luận về ngân hàng số thứ tư từ góc độ chức năng thay vì hình thức. Ông nói điều thị trường cần không đơn thuần là thêm một ngân hàng số, mà là một ngân hàng chuyên biệt thực sự am hiểu nhóm hộ kinh doanh nhỏ.

Theo ông Lee, trọng tâm nằm ở mô hình chấm điểm tín dụng dựa trên dữ liệu. Ông cho rằng cần tích lũy và khai thác dữ liệu kinh doanh ở mức độ tinh vi hơn để phản ánh chính xác năng lực tín dụng của các hộ kinh doanh nhỏ, nhóm mà hệ thống tài chính hiện nay chưa đánh giá đầy đủ. Ông cũng đề xuất ngay từ khâu cấp phép phải quy định rõ tỷ trọng cho vay đối với hộ kinh doanh cá thể, cách sử dụng dữ liệu và kế hoạch phát triển các sản phẩm chuyên biệt.

Về phía cơ quan quản lý, cách tiếp cận chung hiện nay là thận trọng nhưng có điều kiện. Cơ quan Giám sát Tài chính Hàn Quốc cho biết ngân hàng số đã góp phần thúc đẩy cạnh tranh và đổi mới trên thị trường, song mọi quyết định cấp phép mới cần được xem xét đồng thời cả giá trị đổi mới lẫn rủi ro đi kèm.

Ông Lee Jong-jin, trưởng nhóm thuộc Cục Giám sát ngân hàng của Cơ quan Giám sát Tài chính Hàn Quốc, nhấn mạnh rằng điểm mấu chốt không phải là có cấp phép hay không, mà là ngân hàng mới có thể tạo ra giá trị gì và đã sẵn sàng gánh vác những rủi ro phát sinh hay chưa.

Liên quan đến hồ sơ xin cấp phép ngân hàng số thứ tư không thành trong năm ngoái, ông cho biết nguyên nhân chính không nằm ở mức độ đổi mới, mà ở chỗ tính ổn định của kế hoạch huy động vốn và phương án quản trị an toàn chưa đáp ứng yêu cầu. Theo ông, đây cũng sẽ tiếp tục là tiêu chí thẩm định quan trọng trong thời gian tới.

Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hàn Quốc cũng bày tỏ đồng tình với nhu cầu hỗ trợ các nhóm yếu thế trong tiếp cận tài chính, nhưng cho rằng cần cân nhắc đồng thời bối cảnh thị trường và vai trò của các ngân hàng hiện hữu.

Ông Park Seong-bin, quan chức phụ trách mảng ngân hàng tại Ủy ban Dịch vụ Tài chính Hàn Quốc, cho biết cơ quan này sẽ xem xét tổng thể liệu khả năng tiếp cận vốn của nhóm khách hàng có điểm tín dụng trung bình - thấp và người tự doanh đã được đáp ứng đầy đủ hay chưa, đồng thời đánh giá năng lực vận hành hoạt động ngân hàng của doanh nghiệp mới.