Stablecoin đang dần rời khỏi vị thế của một công nghệ mới để trở thành hạ tầng tài chính vận hành phía sau thị trường. Khi đó, câu hỏi lớn không còn là mức độ phổ cập, mà là ai đang thu phí, nắm doanh thu và hưởng phần giá trị lớn nhất trong hệ sinh thái này.

Theo Cointelegraph ngày 31/3, Jeff Handler, đồng sáng lập OpenTrade, cho rằng vấn đề cốt lõi của năm 2026 sẽ là “ai thực sự thu phí và hưởng giá trị”.

Theo Handler, thay đổi quan trọng nhất của stablecoin không nằm ở một làn sóng bùng nổ người dùng, mà ở việc công cụ này được tích hợp ngày càng sâu vào hoạt động tài chính thường nhật. Thay vì được thúc đẩy bởi một ứng dụng tăng trưởng đột biến, stablecoin đang vận hành như nguồn vốn luân chuyển âm thầm nhưng hiệu quả, dần trở thành lớp hạ tầng phía sau của tài chính toàn cầu.

Sự thay đổi đó cũng kéo theo cách đo lường mới. Nếu trước đây thị trường chủ yếu nhìn vào vốn hóa và thị phần, thì khi stablecoin trở thành hạ tầng, tốc độ luân chuyển vốn mới là chỉ số đáng chú ý hơn. Handler cho rằng vốn hóa chỉ phản ánh quy mô tĩnh, trong khi điều quan trọng là cùng một lượng tiền được quay vòng nhanh đến đâu trong nền kinh tế số.

Dữ liệu thị trường phần nào củng cố nhận định này. Bài viết cho biết tổng khối lượng giao dịch stablecoin trong năm 2025 đã vượt 33.000 tỷ USD, tăng 72% so với năm trước. Trong khi đó, nguồn cung chỉ ở mức vài trăm tỷ USD. Khoảng cách lớn giữa cung và khối lượng giao dịch cho thấy cùng một lượng tiền đang được tái sử dụng liên tục cho thanh toán, chi trả, vận hành tài chính và nhiều mục đích khác.

Xét theo khu vực, Mỹ Latinh được xem là nơi stablecoin bước nhanh nhất vào giai đoạn sử dụng thực tế. Tại Argentina và Brazil, stablecoin lần lượt chiếm 61,8% và 59,8% hoạt động on-chain. Điều này cho thấy công cụ này không chỉ phục vụ đầu tư, mà còn trở thành một giải pháp phòng vệ trong môi trường lạm phát cao.

Ở chiều ngược lại, tại Mỹ và châu Âu, stablecoin vẫn chủ yếu được nhìn nhận như công cụ tạo lợi suất hoặc phương tiện phục vụ giao dịch. Trong khi tranh luận về quy định và thuế vẫn tiếp diễn, một số nền kinh tế mới nổi đã bắt đầu chứng kiến xu hướng stablecoin thay thế một phần vai trò của tiền pháp định.

Từ đây, câu hỏi đặt ra là khi giao dịch tăng mạnh, phần giá trị kinh tế phát sinh trong quá trình đó đang chảy về đâu. Handler cho rằng cấu trúc hiện nay giống một “kim tự tháp lợi nhuận”, trong đó dòng tiền đi từ tổ chức phát hành sang sàn giao dịch rồi đến các đơn vị lưu ký.

Cụ thể, các tổ chức phát hành stablecoin tạo doanh thu từ việc quản lý tài sản dự trữ và các thỏa thuận phân phối. Handler lấy Tether làm ví dụ, đồng thời nhắc lại đánh giá rằng đây là “doanh nghiệp có lợi nhuận trên mỗi nhân viên cao thứ hai thế giới”. Trong khi đó, các sàn giao dịch thu phí từ hoạt động bù trừ và định tuyến nội bộ, còn ngân hàng và neobank đang mở rộng nguồn thu thông qua tiền gửi token hóa và thanh toán on-chain.

Cơ quan quản lý không trực tiếp tạo lợi nhuận từ thị trường này, nhưng vẫn là biến số then chốt. Thông qua cấp phép và khung tuân thủ, họ có thể quyết định bên nào được tham gia và kiếm tiền trong hệ sinh thái stablecoin. Tại Mỹ Latinh, cạnh tranh giữa các kênh on-ramp/off-ramp, ví và sàn giao dịch cũng đang gia tăng, qua đó đẩy nhanh tốc độ quay vòng giao dịch.

Handler nhấn mạnh rằng để hệ sinh thái phát triển bền vững, thị trường cần thiết kế lại cơ chế khuyến khích. Thay vì duy trì mô hình lợi nhuận tập trung ở các tầng trung gian như hiện nay, một phần giá trị cần được hoàn lại cho những người dùng tạo ra giao dịch thực.

Theo ông, bước ngoặt thực sự sẽ đến khi stablecoin không còn được nhìn như một “công nghệ”, mà trở thành hạ tầng hoàn toàn vô hình của thị trường.

Nếu năm 2025 là thời điểm stablecoin chứng minh khả năng xử lý các dòng giá trị quy mô hàng chục nghìn tỷ USD, thì năm 2026 nhiều khả năng sẽ là giai đoạn cạnh tranh tăng tốc quanh câu hỏi ai kiểm soát và khai thác hiệu quả dòng chảy đó.