Nợ toàn cầu đã tăng lên mức kỷ lục 365 nghìn tỷ USD, trong khi các nhà phát hành stablecoin đang nổi lên như một lực mua mới đáng chú ý trên thị trường trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn ngắn, theo Cryptopolitan ngày 1/10 theo giờ địa phương.

Báo cáo Global Debt Monitor do Viện Tài chính Quốc tế (IIF) công bố ngày 23/9 cho biết tổng nợ toàn cầu tính đến đầu năm nay đạt 365 nghìn tỷ USD.

Chỉ trong 6 tháng, quy mô nợ toàn cầu đã tăng thêm 10 nghìn tỷ USD. Theo IIF, đà tăng này chủ yếu đến từ việc các nền kinh tế mới nổi mở rộng vay nợ, cùng nhu cầu đầu tư cho hạ tầng trí tuệ nhân tạo (AI) và chi tiêu quốc phòng. Riêng nhóm thị trường mới nổi tăng thêm 6,5 nghìn tỷ USD, lên 110 nghìn tỷ USD, trong đó Trung Quốc là nhân tố đóng góp lớn nhất.

Dù vậy, tốc độ gia tăng nợ đã chậm hơn so với cùng kỳ năm trước, khi mức tăng từng lên tới 21 nghìn tỷ USD. IIF cho rằng mặt bằng lãi suất cao, gánh nặng chi phí vay, giá năng lượng leo thang và căng thẳng liên quan đến Iran đã làm suy yếu tâm lý đầu tư.

Ở một diễn biến khác, các nhà kinh tế tại Ngân hàng Dự trữ Liên bang San Francisco trong một nghiên cứu công bố ngày 28/9 đã đặt câu hỏi ai đang mua trái phiếu Kho bạc Mỹ. Báo cáo cho biết nợ chính phủ Mỹ đã tăng từ khoảng 35% GDP năm 2006 lên gần 100% trong thời gian gần đây, đồng thời cơ cấu nhà đầu tư cũng thay đổi đáng kể.

Thay đổi rõ nhất là tỷ trọng nắm giữ của nhà đầu tư nước ngoài suy giảm. Tỷ lệ này từng vượt 50% vào giai đoạn đỉnh cuối những năm 2000, nhưng đến đầu năm 2026 chỉ còn khoảng 30%.

Mức giảm mạnh nhất đến từ các chính phủ nước ngoài. Nếu như trong thập niên 1970, nhóm này gần như chi phối lực mua trái phiếu Kho bạc Mỹ, thì đến đầu năm 2026 tỷ trọng đã thu hẹp còn khoảng 40%. Trung Quốc cũng góp phần vào xu hướng này khi cắt giảm một nửa quy mô nắm giữ trái phiếu vào giữa năm 2026.

Khoảng trống đó đang được khu vực tư nhân bù đắp một phần. Nổi bật trong số này là các nhà phát hành stablecoin. San Francisco Fed cho biết từ năm 2023, nhóm này đã tăng nắm giữ trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn ngắn với tốc độ nhanh hơn cả Nhật Bản, hiện là chủ nợ nước ngoài lớn nhất của chính phủ Mỹ. Tổng lượng nắm giữ tích lũy trong 5 năm gần đây vào khoảng 200 tỷ USD.

Nguyên nhân đến từ cấu trúc tài sản dự trữ của stablecoin. Loại tài sản này vận hành theo cơ chế cho phép người nắm giữ token quy đổi 1:1 sang USD, vì vậy các nhà phát hành phải duy trì danh mục tài sản có rủi ro thấp và thanh khoản cao để sẵn sàng đáp ứng nhu cầu mua lại.

San Francisco Fed so sánh cơ chế này với việc ngân hàng phải duy trì dự trữ tiền mặt để đối phó nguy cơ rút tiền hàng loạt. Nếu thị trường xuất hiện nghi ngờ về khả năng chuyển đổi, một kịch bản tương tự làn sóng rút tiền ồ ạt có thể xảy ra.

Cấu trúc đó hiện cũng đã được phản ánh trong khung pháp lý tại Mỹ. Đạo luật Genius Act, được ban hành năm 2025, đưa ra bộ quy định liên bang đầu tiên đối với stablecoin thanh toán, yêu cầu token phải được bảo chứng 1:1 bằng các tài sản đủ điều kiện. Trong nhóm tài sản này có cả trái phiếu Kho bạc Mỹ. Đến tháng 6/2026, quy mô toàn thị trường stablecoin được ước tính vào khoảng 270 tỷ USD.

San Francisco Fed dự báo nhu cầu trái phiếu từ nhóm phát hành stablecoin sẽ còn tiếp tục tăng. Nếu xu hướng hiện tại được duy trì, nhu cầu đối với trái phiếu Kho bạc Mỹ kỳ hạn ngắn từ các nhà phát hành stablecoin có thể gần gấp đôi vào khoảng năm 2030, lên khoảng 400 tỷ USD.

Dù con số này chưa đủ để hấp thụ toàn bộ nhu cầu vay nợ của Washington, dòng tiền từ stablecoin vẫn có thể tạo ảnh hưởng đáng kể tới thị trường trái phiếu ngắn hạn. Nghiên cứu của Ngân hàng Thanh toán Quốc tế cũng cho thấy khi nhu cầu stablecoin tăng mạnh, lãi suất trái phiếu ngắn hạn có thể bị tác động.

Trong một báo cáo về token hóa, Quỹ Tiền tệ Quốc tế (IMF) cũng xếp stablecoin vào nhóm tài sản cận tiền tệ tăng trưởng nhanh, được bảo chứng bằng chứng khoán. Điều đó cho thấy stablecoin đang vượt ra ngoài vai trò là sản phẩm của riêng thị trường tiền mã hóa để trở thành một kênh dòng vốn ngày càng quan trọng đối với trái phiếu Kho bạc Mỹ và thị trường tiền tệ ngắn hạn.