Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) vừa công bố khung thử nghiệm tạm thời cho phép thí điểm giao dịch thứ cấp đối với cổ phiếu token hóa tại Mỹ. Động thái này được xem là bước tiến lớn trong nỗ lực đưa cổ phiếu Phố Wall lên hạ tầng blockchain công khai.

Theo U.Today ngày 17/9 (giờ địa phương), trọng tâm của khung mới là đưa mô hình giao dịch vốn phổ biến trong tài chính phi tập trung (DeFi) vào môi trường thử nghiệm của thị trường chứng khoán được quản lý. SEC cho phép giao dịch thông qua các TSV, tức nhà cung cấp cổ phiếu token hóa, nếu đáp ứng các điều kiện nhất định. Cơ quan này đồng thời chấp nhận việc sử dụng pool thanh khoản theo mô hình nhà tạo lập thị trường tự động (AMM).

AMM là cơ chế khớp lệnh dựa trên hợp đồng thông minh và pool tài sản, thay vì cơ chế sổ lệnh như trên các sàn chứng khoán truyền thống.

SEC cũng yêu cầu các hợp đồng thông minh đứng sau cấu trúc giao dịch phải được công khai, có thể kiểm toán và vận hành trên mạng blockchain công khai, không cần cấp phép. Điều đó đồng nghĩa một phần hạ tầng blockchain do ngành tiền số phát triển có thể được đưa vào mô hình giao dịch thử nghiệm dành cho cổ phiếu niêm yết tại Mỹ.

Michael Saylor, Chủ tịch Strategy, gọi đây là một “bước đột phá quan trọng”. Theo ông, cơ chế miễn trừ đổi mới lần này cho phép token hóa MSTR và STRC của Strategy trên các địa điểm giao dịch đủ điều kiện, từ đó giúp nhà đầu tư Mỹ có thể giao dịch onchain 24/7.

Saylor cho rằng thay đổi này có ý nghĩa lớn đối với tín dụng số và thị trường vốn Mỹ. Nếu trước đây thị trường cổ phiếu Mỹ vận hành theo khung giờ giao dịch cố định và phụ thuộc vào hạ tầng sàn truyền thống, thì mô hình mới mở ra khả năng để một số chứng khoán được giao dịch onchain trên nền blockchain công khai.

Định hướng này trước đó cũng đã được nêu ra trong nội bộ SEC. Ủy viên SEC Hester Peirce và Chủ tịch Paul Atkins từng cho rằng các bên tham gia thị trường cần có không gian để thử nghiệm giao dịch chứng khoán token hóa trên blockchain công khai, bao gồm việc sử dụng AMM và các ứng dụng phi tập trung.

Một điểm đáng chú ý khác là cách SEC xử lý vai trò của bên cung cấp thanh khoản. Cơ quan này cho biết sẽ tạm thời, có điều kiện nới cách áp dụng định nghĩa “dealer” theo luật chứng khoán đối với một số chủ thể đưa cổ phiếu token hóa mà họ nắm giữ vào các pool thanh khoản AMM.

Theo SEC, cách tiếp cận này nhằm kiểm tra liệu mô hình cung cấp thanh khoản vốn phổ biến trên thị trường tiền số có thể được áp dụng trong thị trường chứng khoán chịu giám sát hay không.

Dù vậy, thông báo mới không có nghĩa mọi cổ phiếu Mỹ sẽ được tự do giao dịch theo mô hình DeFi. SEC cho biết sẽ giới hạn số lượng cổ phiếu token hóa được lưu hành thông qua TSV, đồng thời áp trần đối với khối lượng giao dịch. Cơ quan này nhấn mạnh đây là cơ chế nới lỏng có kiểm soát, không phải mở cửa hoàn toàn.

Với cấu trúc hiện tại, động thái của SEC được nhìn nhận nhiều hơn như một chương trình thử nghiệm hơn là bước thể chế hóa toàn diện. Về bản chất, cơ quan này đang thiết lập một “phòng thí nghiệm” kéo dài 5 năm để các doanh nghiệp tiền số và tổ chức tài chính truyền thống thử nghiệm khả năng vận hành của hạ tầng blockchain công khai trong một phần hoạt động của thị trường cổ phiếu Mỹ dưới sự giám sát của cơ quan quản lý.

Các vấn đề tiếp theo được thị trường theo dõi là liệu giao dịch cổ phiếu token hóa trong phạm vi hạn chế có thể tạo ra thanh khoản đủ lớn hay không, và liệu cấu trúc giao dịch dựa trên blockchain công khai có thể vận hành ổn định trong một thị trường chứng khoán được quản lý hay không.