Trước thềm bầu cử giữa kỳ Mỹ ngày 3/11, ưu đãi thuế dành cho ngành pin tại nước này lại trở thành biến số lớn đối với ba nhà sản xuất pin Hàn Quốc là LG Energy Solution, Samsung SDI và SK On. Sau khi trợ cấp mua xe điện đã bị bãi bỏ, ưu đãi thuế sản xuất tiên tiến (AMPC) hiện là chỗ dựa quan trọng cho lợi nhuận của các doanh nghiệp này. Tuy nhiên, chính sách này có thể bị xem xét lại nếu tương quan quyền lực tại Quốc hội Mỹ thay đổi sau bầu cử.

Ba doanh nghiệp Hàn Quốc, vốn đã xây dựng năng lực sản xuất quy mô lớn tại Bắc Mỹ, hiện tăng tốc tái cơ cấu theo hướng giảm phụ thuộc vào rủi ro chính sách.

Theo truyền thông địa phương và các tổ chức thăm dò, cục diện trước bầu cử đang không thuận lợi cho đảng Cộng hòa cầm quyền. Tỷ lệ ủng hộ Tổng thống Donald Trump đã giảm xuống mốc 30%, trong bối cảnh chiến sự với Iran kéo dài và giá dầu tăng cao, được xem là mức thấp nhất đối với một tổng thống tái đắc cử.

Dữ liệu lịch sử cũng không ủng hộ đảng cầm quyền trong bầu cử giữa kỳ. Từ năm 1862 đến nay, đảng đang nắm Nhà Trắng chỉ tăng số ghế tại Quốc hội trong 3 trên 41 kỳ bầu cử. Với các tổng thống tái đắc cử có tỷ lệ ủng hộ dưới 50%, đảng của họ thường mất ghế trong cuộc bầu cử diễn ra vào năm thứ sáu của nhiệm kỳ.

Diễn biến tại Quốc hội vì vậy sẽ tác động trực tiếp đến triển vọng của ngành pin Hàn Quốc. Tại Thượng viện, 35 trong tổng số 100 ghế sẽ được bầu lại, và đảng Dân chủ chỉ cần giành thêm 4 ghế để trở thành phe đa số.

Nếu đảng Dân chủ giành lại ít nhất một trong hai viện, khả năng cao các nỗ lực cắt giảm thêm ưu đãi thuế sẽ bị chặn lại, qua đó giữ nguyên cơ chế AMPC hiện nay.

Ở chiều ngược lại, nếu đảng Cộng hòa tiếp tục kiểm soát cả Thượng viện lẫn Hạ viện, kế hoạch cải cách thuế nhằm tạo nguồn cho các gói cắt giảm thuế khác có thể được thúc đẩy trở lại. Dự thảo do Hạ viện đưa ra năm 2025 từng đề xuất đẩy thời điểm kết thúc AMPC lên năm 2031, nhưng sau khi điều chỉnh tại Thượng viện, phương án cuối cùng vẫn giữ mốc hiện tại. Điều này cho thấy khả năng cắt giảm hoặc rút ngắn thời hạn ưu đãi vẫn có thể được đưa trở lại bàn nghị sự.

Trước bầu cử tổng thống Mỹ năm 2024, Bloomberg Intelligence từng nhận định rằng nếu ông Trump đắc cử, xác suất duy trì ưu đãi thuế cho xe điện chỉ ở mức 30%. Thực tế, trợ cấp mua xe điện sau đó đã bước vào lộ trình bị bãi bỏ. Với AMPC, các điều kiện cũng đang dần bị siết lại, trong đó yêu cầu về tỷ lệ mua sắm từ các tổ chức nước ngoài bị cấm (PFE) sẽ giảm từ 40% năm 2026 xuống còn 15% trong giai đoạn 2030-2032.

Trong bối cảnh đó, điểm chung trong chiến lược của LG Energy Solution, Samsung SDI và SK On là xây dựng mô hình sản xuất có thể duy trì hiệu quả vận hành ngay cả khi không còn hỗ trợ chính sách. Từ đầu năm đến nay, các doanh nghiệp này liên tục thúc đẩy mô hình nhà máy do mình trực tiếp vận hành, đồng thời chuyển một phần dây chuyền sang sản xuất hệ thống lưu trữ năng lượng (ESS).

Một bước đi đáng chú ý là giảm dần sự phụ thuộc vào mô hình liên doanh với các hãng xe và chuyển sang sở hữu, vận hành trực tiếp nhà máy. Tháng trước, Samsung SDI đã mua lại toàn bộ 49,99% cổ phần mà General Motors (GM) nắm giữ tại liên doanh Synergy Cells ở bang Indiana, qua đó sở hữu cơ sở sản xuất đầu tiên do công ty tự vận hành tại Bắc Mỹ.

Trước đó, vào tháng 2, LG Energy Solution mua lại phần vốn tại liên doanh NextStar Energy với Stellantis ở Canada, đồng thời thâu tóm tài sản của nhà máy Ultium Cells số 3 - liên doanh với GM - với giá khoảng 3 nghìn tỷ won. Đến tháng 5, SK On cũng tái cơ cấu liên doanh BlueOvalSK với Ford, chuyển nhà máy tại Tennessee sang mô hình tự vận hành.

Việc trực tiếp điều hành nhà máy được kỳ vọng sẽ giúp các doanh nghiệp chủ động hơn về công suất. Trước đây, dưới mô hình liên doanh, sản lượng phụ thuộc lớn vào doanh số của hãng xe đối tác, trong khi việc chuyển đổi mục đích sử dụng dây chuyền cũng cần có sự đồng thuận giữa các bên do ràng buộc về cơ cấu sở hữu.

Sau khi chuyển sang tự vận hành, doanh nghiệp có thể chủ động phân bổ dây chuyền giữa pin xe điện và ESS, đồng thời hưởng toàn bộ phần AMPC phát sinh từ hoạt động sản xuất tại Mỹ.

SK On là trường hợp tiêu biểu. Lợi nhuận quý II của công ty đã tăng lên mức cao nhất trong 19 quý kể từ khi tách doanh nghiệp, chủ yếu nhờ mở rộng quy mô hưởng AMPC sau khi trực tiếp vận hành nhà máy tại Tennessee, nơi Ford đã rút lui. Hiện SK On có khoảng 100 GWh công suất sản xuất tại chỗ, gồm nhà máy SK Battery America, cơ sở tại Tennessee và nhà máy liên doanh với Hyundai Motor Group.

Phần công suất tăng thêm này cũng được các doanh nghiệp tận dụng để đẩy mạnh đơn hàng ESS. Nhờ đó, năng lực sản xuất từng bị lo ngại dư thừa ở mảng xe điện có thể được chuyển hóa thành nền tảng phục vụ các hợp đồng ESS.

Trong nửa đầu năm nay, lượng pin ESS lithium-ion xuất xưởng tại Bắc Mỹ đạt 75,9 GWh, tăng 83% so với cùng kỳ. Nhu cầu từ các trung tâm dữ liệu AI và lưới điện đang bù đắp phần suy giảm của thị trường xe điện.

LG Energy Solution đã chuyển một phần dây chuyền pin xe điện sang sản xuất ESS, qua đó giúp doanh thu mảng ESS trong quý II tăng gấp 4,6 lần so với cùng kỳ. Công ty đặt mục tiêu nâng công suất sản xuất ESS tại Bắc Mỹ lên hơn 50 GWh trước cuối năm.

SK On đã ký thỏa thuận cung cấp pin lithium sắt phosphate (LFP) cho ESS với NeoVolta Power, quy mô 9 GWh trong 5 năm kể từ 2027; nếu chốt thêm hợp đồng bổ sung, quy mô có thể tăng lên 18 GWh. Trong khi đó, Samsung SDI cũng quyết định lắp đặt dây chuyền ESS tại nhà máy Synergy Cells, sau khi liên tiếp giành được các hợp đồng cung cấp ESS tại Mỹ trị giá 2 nghìn tỷ won vào tháng 12 năm ngoái và 1,5 nghìn tỷ won vào tháng 3 năm nay.

Việc chuyển đổi dây chuyền còn giúp giảm gánh nặng đầu tư mới, do doanh nghiệp có thể tận dụng cơ sở sản xuất pin xe điện hiện có thay vì xây nhà máy mới. Trong giai đoạn tháng 5-6, LG Energy Solution đã đưa vào vận hành dây chuyền ESS tại nhà máy số 2 của liên doanh với GM và tại nhà máy liên doanh với Honda. Tổng giá trị hợp đồng mới trong nửa đầu năm của công ty đã vượt 3 nghìn tỷ won, bao gồm các dự án trung tâm dữ liệu AI cho nhóm hyperscaler.

Sản lượng SK On cung cấp cho NeoVolta Power cũng sẽ được sản xuất tại nhà máy của hãng ở bang Georgia.

Dù vậy, việc thoát phụ thuộc vào AMPC vẫn là bài toán chưa dễ giải. Kết quả tái cơ cấu đã phần nào phản ánh vào báo cáo kinh doanh quý II, khi LG Energy Solution ghi nhận lợi nhuận hoạt động 113,3 tỷ won, Samsung SDI đạt 203,8 tỷ won và SK On đạt 821,8 tỷ won. Đây là lần đầu tiên sau 7 quý cả ba doanh nghiệp cùng quay lại có lãi.

Tuy nhiên, phần lớn lợi nhuận vẫn gắn chặt với tác động của chính sách, khiến thị trường tiếp tục theo dõi sát cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11. Riêng khoản hỗ trợ sản xuất tại Bắc Mỹ được phản ánh trong kết quả quý II của LG Energy Solution lên tới 241 tỷ won, cao hơn cả lợi nhuận hoạt động của công ty. Tính chung 6 tháng đầu năm, doanh nghiệp này vẫn lỗ hoạt động 94,5 tỷ won.

Với SK On, đà tăng lợi nhuận không chỉ đến từ việc mở rộng quy mô hưởng AMPC sau khi tự vận hành nhà máy, mà còn nhờ các yếu tố một lần như khoản bồi thường từ khách hàng. Samsung SDI vẫn có lãi ngay cả khi loại trừ AMPC, song mức cải thiện lợi nhuận cũng phản ánh tác động từ ưu đãi này và các khoản hoàn thuế quan.

Theo giới phân tích, khả năng phục hồi sức sinh lời cốt lõi của ba doanh nghiệp trong nửa cuối năm sẽ phụ thuộc nhiều vào việc mở rộng sản lượng ESS. Trong khi ưu đãi thuế vẫn đang nâng đỡ kết quả kinh doanh, hướng đi của chính sách thuế sau bầu cử tháng 11 sẽ tiếp tục là biến số lớn đối với lợi nhuận của LG Energy Solution, Samsung SDI và SK On.

Một nguồn tin trong ngành cho biết: “Sau khi đã trải qua việc trợ cấp xe điện bị bãi bỏ, các doanh nghiệp không còn kỳ vọng tình hình sẽ tốt hơn đáng kể. Mục tiêu thực tế lúc này là tránh kịch bản xấu nhất, chẳng hạn AMPC bị chấm dứt sớm.”