Chính phủ Hàn Quốc và các bên trong ngành điện ảnh đang hướng tới việc ký thỏa thuận tự nguyện về cơ chế holdback đối với phim trong tháng này. Dù vậy, thời gian trì hoãn giữa phát hành tại rạp và đưa phim lên các nền tảng khác vẫn là điểm gây tranh cãi, trong bối cảnh Quốc hội nước này cũng đang xem xét phương án luật hóa mốc 6 tháng.

Theo nguồn tin trong ngành, từ tháng 5, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hàn Quốc cùng Ủy ban Điện ảnh Hàn Quốc (KOFIC) đã vận hành một nhóm tham vấn công - tư nhằm cải thiện cấu trúc phân phối phim Hàn Quốc. Nhóm này thảo luận về cơ chế holdback, việc ổn định cơ cấu doanh thu của phim nội địa và các phương án phát triển hài hòa giữa các kênh phân phối như rạp chiếu, OTT, IPTV và VOD. Thỏa thuận tự nguyện dự kiến sẽ được chốt trong tháng này.

Nhóm tham vấn gồm 22 thành viên đến từ các lĩnh vực sản xuất, phát hành, rạp chiếu và nền tảng phân phối. Trong đó có Lee Eun, Chủ tịch Hiệp hội Nhà sản xuất phim Hàn Quốc; Lee Hwa-bae, đại diện liên minh các nhà phát hành; Shin Han-sik, Trưởng ban Hiệp hội Công nghiệp rạp chiếu phim Hàn Quốc; và Yoo Yong-hwa, Chủ tịch Hiệp hội Truyền hình IPTV Hàn Quốc.

Song song với tiến trình này, Quốc hội Hàn Quốc đang thảo luận riêng về khả năng luật hóa quy định holdback 6 tháng. Tháng 9 năm ngoái, nghị sĩ Lim Oh-kyung của Đảng Dân chủ đã trình dự thảo sửa đổi Luật Xúc tiến điện ảnh và sản phẩm video, theo đó phim chỉ được phép cung cấp trên OTT và các nền tảng khác sau 6 tháng kể từ khi kết thúc thời gian chiếu rạp.

Holdback là khoảng thời gian từ lúc phim ra rạp đến khi được phát hành trên các kênh phân phối tiếp theo như OTT, IPTV hay VOD. Hiện Hàn Quốc chưa có quy định pháp lý thống nhất áp dụng chung một thời hạn holdback cho mọi bộ phim.

Tranh cãi không chỉ xuất phát từ doanh nghiệp trong ngành mà còn từ các tổ chức bảo vệ người tiêu dùng. Một số tổ chức cho rằng quá trình thảo luận hiện nay thiếu kênh phản ánh ý kiến của khán giả, do nhóm tham vấn công - tư không có đại diện của các tổ chức người tiêu dùng.

Ngày 18, tổ chức Consumer Sovereignty Civil Council ra tuyên bố phản đối phương án luật hóa đồng loạt mốc holdback 6 tháng do Quốc hội đề xuất. Tổ chức này cho rằng các giải pháp cho ngành điện ảnh cần được xây dựng trên cơ sở quyền lựa chọn và lợi ích của người tiêu dùng. Nhóm này cũng nhấn mạnh tổ công - tư không nên lấy mốc “6 tháng” trong dự luật làm tiêu chí khi xây dựng dự thảo thỏa thuận tự nguyện.

Ngay cả cách xác định thời hạn holdback cũng chưa đạt được đồng thuận giữa các bên liên quan.

Theo báo cáo thẩm tra của Ủy ban Văn hóa, Thể thao và Du lịch thuộc Quốc hội Hàn Quốc đối với dự luật do nghị sĩ Lim Oh-kyung đề xuất, Ủy ban Thương mại Công bằng Hàn Quốc đồng tình với mục tiêu thúc đẩy sự phát triển hài hòa của ngành điện ảnh. Tuy nhiên, cơ quan này cũng cảnh báo rằng việc hạn chế dịch vụ OTT trong 6 tháng sau khi phim rời rạp có thể làm gia tăng nguy cơ hạn chế cạnh tranh.

Theo phân tích này, việc siết thời điểm cung cấp trên OTT có thể thu hẹp lựa chọn về nội dung và nhà cung cấp, từ đó làm giảm phúc lợi của người tiêu dùng. KOFIC cũng cho rằng cần thận trọng khi xem xét phương án quy định cứng một mốc holdback bằng luật cho toàn bộ thị trường.

Đối với các phim quy mô vừa và nhỏ, việc thu hồi vốn thường phụ thuộc vào các kênh phân phối tiếp theo như IPTV hoặc OTT sau khi công chiếu tại rạp. Nếu thời gian holdback bị kéo dài, cơ hội tạo doanh thu có thể suy giảm, qua đó ảnh hưởng đến hoạt động sản xuất. Với các phim bom tấn, quy định này cũng có thể hạn chế những chiến lược phát hành vốn đã hình thành trên thị trường, chẳng hạn phát hành đồng thời tại rạp và IPTV hoặc bán bản quyền sớm cho OTT.

Ngay trong nội bộ ngành điện ảnh, quan điểm về thời hạn holdback phù hợp cũng chưa thống nhất. Khối rạp chiếu cho rằng cần duy trì một khoảng holdback nhất định để bảo vệ doanh thu phòng vé và duy trì vòng quay đầu tư cho ngành. Trong khi đó, các đơn vị sản xuất và phát hành cho rằng chiến lược phân phối cần đủ linh hoạt, tùy theo quy mô từng bộ phim và diễn biến doanh thu thực tế.

Trên thế giới, số trường hợp áp dụng đồng loạt thời hạn holdback bằng luật là không nhiều. Theo KOFIC, ngoài một số nước như Pháp, các thị trường lớn như Mỹ, Anh và Nhật Bản thường điều chỉnh thời điểm phát hành theo cơ chế đàm phán linh hoạt trong ngành.

Một đại diện trong ngành cho rằng điều cần xem xét trước tiên là liệu việc áp dụng holdback đồng loạt có thực sự giúp cải thiện ngành nội dung hình ảnh hay không. Người này cũng lưu ý cần nhìn vào lý do các thị trường lớn ưu tiên cơ chế tự điều chỉnh thay vì luật hóa. Theo vị này, holdback không chỉ là vấn đề giữa nhà sản xuất, rạp chiếu và OTT, mà còn liên quan trực tiếp đến quyền lựa chọn của khán giả. Vì vậy, mọi định hướng chính sách cần phản ánh đầy đủ ý kiến của người tiêu dùng.