Nhu cầu đối với DRAM tiết kiệm điện đang nhanh chóng mở rộng từ smartphone sang PC và máy chủ AI, khiến cạnh tranh nguồn cung trên thị trường ngày càng gay gắt. Đà tăng nhu cầu cũng kéo giá LPDDR5X đi lên, buộc các hãng PC và máy chủ đẩy mạnh ký hợp đồng dài hạn để đảm bảo nguồn hàng.
Theo Hana Securities, LPDDR dùng cho máy chủ trong năm nay được dự báo chiếm 22% tổng lượng LPDDR toàn thị trường. Công ty chứng khoán này cho rằng khi sản lượng CPU cho máy chủ AI của Nvidia tăng lên, nhóm khách hàng chủ lực của LPDDR sẽ chuyển từ các hãng smartphone như Apple và Samsung Electronics sang Nvidia.
Hana Securities cho biết lượng LPDDR5X tích hợp trong CPU Vera thế hệ mới của Nvidia tương đương 147 lần mức DRAM trung bình trên một chiếc smartphone. Trước đây, smartphone là thị trường tiêu thụ lớn nhất của dòng DRAM tiết kiệm điện như LPDDR5X.
Ở mảng máy chủ, nhu cầu DRAM tiết kiệm điện đang được thúc đẩy mạnh bởi CPU. Trên hệ thống AI thế hệ mới Vera Rubin, Nvidia tăng vai trò của CPU bên cạnh GPU nhằm giảm nghẽn cổ chai trong xử lý tính toán. Theo Hana Securities, CPU Vera có thể tích hợp tối đa 1,5 TB LPDDR5X, cao gấp khoảng ba lần so với thế hệ Grace trước đó.
AMD cũng đã xác nhận hỗ trợ SOCAMM dựa trên LPDDR5X cho dòng CPU máy chủ thế hệ mới dự kiến ra mắt vào năm sau, theo thông báo hồi tháng 4. Gần đây xuất hiện thông tin cho rằng dung lượng SOCAMM trên Vera bị giảm, song Daishin Securities nhận định đây chỉ là điều chỉnh do thiếu nguồn cung bộ nhớ, còn nhu cầu tổng thể không thay đổi.
Không chỉ CPU, GPU cũng bắt đầu chuyển sang dùng DRAM tiết kiệm điện. Ngày 17, Intel cho biết dòng GPU trung tâm dữ liệu Intel GPU D270, tên mã Crescent Island, có thể mở rộng phạm vi ứng dụng từ suy luận AI sang cả tính toán hiệu năng cao (HPC).
Theo cấu hình do Intel công bố, sản phẩm này được tích hợp 160 GB LPDDR5X. Với các phiên bản do đối tác thiết kế, dung lượng bộ nhớ có thể tăng lên tối đa 480 GB.
Nhu cầu còn được mở rộng thêm nhờ AI PC. Hồi tháng 6, Nvidia đã giới thiệu bộ xử lý AI PC N1X tại sự kiện GTC Taiwan. Thị trường hiện bước vào giai đoạn nhu cầu DRAM tiết kiệm điện lan từ trung tâm dữ liệu sang cả thiết bị đầu cuối, trong bối cảnh ngày càng nhiều sản phẩm xử lý trực tiếp tác vụ AI trên laptop thay vì phụ thuộc hoàn toàn vào máy chủ.
Các mô-đun bộ nhớ tối ưu cho AI PC cũng bắt đầu xuất hiện. Trên laptop, bộ nhớ lâu nay chủ yếu tồn tại dưới hai dạng: SODIMM dựa trên DDR hoặc DRAM tiết kiệm điện được hàn trực tiếp lên bo mạch. SODIMM có lợi thế dễ thay thế nhưng kém hơn về hiệu quả điện năng, trong khi phương án hàn cố định lại không thể nâng cấp dung lượng hay thay thế.
LPCAMM2 là mô-đun bộ nhớ sử dụng LPDDR5X nhưng vẫn cho phép tháo lắp. Samsung Electronics cho biết LPCAMM2 của hãng là sản phẩm đầu tiên trong ngành đáp ứng tiêu chuẩn JEDEC, đồng thời giúp giảm 60% diện tích lắp đặt so với cấu hình dùng hai thanh SODIMM.
Các hãng bộ nhớ đã sớm nhập cuộc ở mảng LPCAMM2. Samsung Electronics, SK hynix và Micron lần lượt công bố các sản phẩm thuộc dòng LPCAMM trong năm 2024, đồng thời đưa ra kế hoạch sản xuất hàng loạt ngay trong năm.
Khi đó, SK hynix cho biết trong cuộc họp công bố kết quả kinh doanh rằng công ty đang chuẩn bị LPCAMM2 để đón đầu thị trường AI trên thiết bị. Micron cũng tuyên bố sẽ sản xuất hàng loạt các sản phẩm có dung lượng từ 16 GB đến 64 GB.
Khi phạm vi ứng dụng mở rộng, giá LPDDR5X cũng tăng mạnh. Mirae Asset Securities dự báo giá hợp đồng LPDDR5X 16 GB trong quý II tăng 81% so với quý trước, chủ yếu do cơ cấu sản phẩm dịch chuyển sang các ứng dụng AI như SOCAMM.
Tài liệu của Kyobo Securities, trích dẫn dự báo từ TrendForce, cho thấy trong cùng giai đoạn, giá cố định của DRAM máy chủ được dự báo tăng 50-55%, thấp hơn mức tăng của DRAM tiết kiệm điện dành cho thiết bị di động.
Trước diễn biến này, các nhà sản xuất PC và máy chủ đang tăng tốc đảm bảo nguồn cung. Kyobo Securities cho biết các doanh nghiệp ở hạ nguồn như hãng điện toán đám mây và nhà sản xuất PC đang ký hợp đồng cung ứng dài hạn với các công ty bộ nhớ.
Trong bối cảnh smartphone, PC và máy chủ cùng cạnh tranh một loại DRAM tiết kiệm điện, nguồn cung nhiều khả năng sẽ ưu tiên cho những khách hàng chấp nhận giá cao hơn và chốt hợp đồng sớm.