Ngày 6/10, Ủy ban Khoa học - CNTT - Phát thanh - Truyền thông của Quốc hội Hàn Quốc tiến hành phiên giám sát Bộ Khoa học và CNTT, tập trung chất vấn định hướng chính sách AI của chính phủ. Các nội dung được nêu ra trải rộng từ Frontier AI, dự án mô hình nền tảng AI nội địa Dokpamo đến ngân sách, hạ tầng, an toàn và độ tin cậy của AI.

Tại phiên làm việc, Phó thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Khoa học và CNTT Bae Kyung-hoon khẳng định ông sẽ chịu trách nhiệm cuối cùng đối với các dự án AI cấp quốc gia và bảo đảm việc triển khai không bị gián đoạn.

Một trong những trọng tâm tranh luận là lý do xuất hiện dự án Frontier AI quy mô 4.700 tỷ won trong lúc chính phủ vẫn đang thúc đẩy Dokpamo. Nghị sĩ Park Jung-ha thuộc đảng Quyền lực Nhân dân đã chất vấn về người khởi xướng, quy trình ra quyết định, cũng như việc tham vấn với Văn phòng Tổng thống và các bộ, ngành liên quan.

Đáp lại, Bae Kyung-hoon cho biết chính ông là người nêu ra định hướng Frontier AI. Theo ông, với quy mô hiện tại của Dokpamo, dự án này có giới hạn nhất định nếu muốn xử lý các bài toán khoa học phức tạp hoặc an ninh mạng. Ông nhấn mạnh Frontier AI không phải là sáng kiến phát sinh đột ngột, mà đã được chuẩn bị qua nhiều cuộc thảo luận và quá trình xây dựng ý tưởng.

Khi được hỏi liệu ông có phải là người chịu trách nhiệm cuối cùng với dự án AI quốc gia hay không, Bae Kyung-hoon trả lời là “có”. Ông cho biết Frontier AI đã được thảo luận trong nội bộ Bộ, với các bộ, ngành liên quan và với Văn phòng Tổng thống, trước khi báo cáo lên Tổng thống thông qua các kênh tham vấn với cơ quan tài chính và Văn phòng Tổng thống. Tuy nhiên, ông không nêu cụ thể đầu mối tham vấn tại Văn phòng Tổng thống.

Khả năng Frontier AI trên thực tế thay thế Dokpamo cũng là vấn đề được nhiều nghị sĩ nêu ra. Trước lo ngại này, phía chính phủ tái khẳng định hai dự án có mục tiêu khác nhau và Dokpamo vẫn sẽ được triển khai đúng kế hoạch.

Theo Bae Kyung-hoon, năng lực được tích lũy từ Dokpamo sẽ được kế thừa trong quá trình phát triển Frontier AI, nhưng hai chương trình không phải là một dự án duy nhất.

Chính phủ cho biết Dokpamo tập trung vào việc bảo đảm năng lực AI nội địa và mở rộng ứng dụng sang công nghiệp, nghiên cứu và khu vực công. Từ kết quả đánh giá vòng 2, các sản phẩm sẽ được đưa vào ứng dụng trong khu vực công, bao gồm nền tảng AI dùng chung cấp chính phủ. Sang vòng 3, mục tiêu là phát triển mô hình tiệm cận nhóm mô hình open-weight hàng đầu thế giới.

Trong khi đó, Frontier AI được định vị là chương trình phát triển mô hình đỉnh cao, hướng tới xử lý các bài toán ở cấp độ cao hơn Dokpamo, như các vấn đề khoa học phức tạp và an ninh mạng.

Bae Kyung-hoon cũng thừa nhận lượng GPU từng dự kiến cấp cho Dokpamo là có hạn nếu xét theo mục tiêu vươn lên nhóm dẫn đầu thế giới. Dù vậy, ông nhấn mạnh điều này không có nghĩa mục tiêu của Dokpamo là sai lệch hoặc dự án đã thất bại.

Một nội dung khác gây chú ý là tính công bằng trong quá trình đánh giá Dokpamo. Nghị sĩ Kim Jang-gyeom thuộc đảng Quyền lực Nhân dân cho rằng một số doanh nghiệp đã tham gia lặp lại vào dự án xây dựng bộ dữ liệu phục vụ đánh giá. Trả lời vấn đề này, Thứ trưởng thứ hai Bộ Khoa học và CNTT Ryu Je-myeong thừa nhận có tình trạng chồng lấn, nhưng khẳng định các đơn vị tham gia đều là tổ chức có chuyên môn về xây dựng dữ liệu, không có ưu ái hay xung đột lợi ích với các doanh nghiệp tham gia Dokpamo.

Liên quan đến ý kiến cho rằng nền tảng AI dùng chung cấp chính phủ hiện vẫn sử dụng nhiều mô hình nước ngoài, phía chính phủ cho biết sẽ mở rộng việc áp dụng Dokpamo. Bae Kyung-hoon nói bộ đang triển khai đưa 4 mô hình vượt qua đánh giá vòng 2 của Dokpamo vào nền tảng AI dùng chung và sẽ tiếp tục mở rộng sử dụng trong khu vực công.

Quy mô đầu tư cho Frontier AI cũng trở thành tâm điểm tranh luận. Theo dự thảo ngân sách năm tới, chương trình “bảo đảm mô hình và công nghệ AI đỉnh cao” có tổng quy mô 5.300 tỷ won, trong đó khoảng 4.700 tỷ won được dành cho phát triển mô hình Frontier AI.

Theo tài liệu Bộ Khoa học và CNTT gửi nghị sĩ Park Jung-ha, phương án đầu tư liên quan đến Frontier AI gồm 3.850 tỷ won cho GPU, 800 tỷ won để hỗ trợ tăng cường năng lực cạnh tranh và 25 tỷ won cho lĩnh vực nhân lực.

Bae Kyung-hoon cho biết ngân sách GPU được tính toán trên cơ sở bảo đảm hơn 10.000 GPU thế hệ mới. Tuy nhiên, ông cũng nhấn mạnh phát triển mô hình AI không chỉ phụ thuộc vào GPU mà còn đòi hỏi đầu tư vào dữ liệu và nhân lực.

Chính phủ hiện xem xét phương án tham gia theo hình thức đầu tư vốn, thay vì chỉ cấp trợ cấp cho doanh nghiệp. Trả lời chất vấn của nghị sĩ Han Jun-ho thuộc đảng Dân chủ, Bae Kyung-hoon thừa nhận khoản đầu tư 4.700 tỷ won có thể vẫn chưa đủ để đạt mục tiêu đối với mô hình Frontier AI.

Bên cạnh quy mô đầu tư mới, hiệu quả sử dụng nguồn lực tính toán mà chính phủ đã cấp trước đó cũng bị đưa ra xem xét. Nghị sĩ Lee Ju-hee thuộc đảng Dân chủ cho biết theo các chỉ số của chính phủ, tỷ lệ sử dụng GPU bình quân theo tháng gần đây chỉ vào khoảng 50%, trong khi có khoảng 16 đơn vị có mức sử dụng dưới 20%.

Giải thích về tình trạng này, Bae Kyung-hoon cho rằng một trong những nguyên nhân là ở giai đoạn đầu, khi được cấp GPU thế hệ mới với cấu hình rất cao, các startup và giới học thuật vốn quen sử dụng thiết bị cũ cần thêm thời gian để thích nghi.

Ông cho biết chính phủ sẽ hỗ trợ kỹ thuật và tư vấn nhằm nâng tỷ lệ sử dụng. Nếu tình trạng sử dụng thấp kéo dài trong hai tháng liên tiếp, cơ quan chức năng sẽ xem xét thu hồi và phân bổ lại GPU. Kế hoạch cũng bao gồm việc duy trì cơ chế phân bổ cố định cho huấn luyện AI, đồng thời kết hợp phân bổ linh hoạt đối với các nhu cầu ngắn hạn như phát triển dịch vụ AI.

Một chủ đề lớn khác tại phiên giám sát là khoảng cách giữa đầu tư mở rộng năng lực AI và ngân sách dành cho an toàn, độ tin cậy. Nhiều ý kiến cho rằng phần chi cho an toàn AI hiện vẫn quá thấp so với tốc độ mở rộng hạ tầng.

Nghị sĩ Lee Ju-hee cho biết ngân sách dành cho hiệu năng và hạ tầng AI lên tới 6.149 tỷ won, trong khi ngân sách cho an toàn và độ tin cậy chỉ là 27,4 tỷ won, thấp hơn khoảng 224 lần. Bà cũng cho biết Viện Nghiên cứu An toàn AI hiện chỉ có 38 nhân sự và đề nghị tăng đầu tư cho mảng này.

Trong khi đó, nghị sĩ Kim Woo-young thuộc đảng Dân chủ cho biết các thử nghiệm phòng thủ trước tấn công từ bên ngoài của Viện Nghiên cứu An toàn AI đã ghi nhận nhiều trường hợp thất bại trước các hình thức tấn công như prompt injection, thao túng thông tin lưu trữ nội bộ và memory bias. Riêng với tấn công memory bias, tỷ lệ phản hồi trùng khớp với ý đồ của kẻ tấn công lên tới 91,9%.

Bae Kyung-hoon cho rằng cần chuẩn bị cho khả năng AI vận hành vượt ngoài phạm vi kiểm soát của con người, đồng thời nhấn mạnh sự cần thiết của các thiết bị kiểm soát do con người kích hoạt, như kill switch.

Về nguy cơ an ninh mạng từ bên ngoài, chính phủ cho biết sẽ tăng cường năng lực ứng phó thông qua mô hình AI chuyên dụng cho an ninh mạng đang được phát triển, cùng với mô hình Frontier AI trong kế hoạch sắp tới.

Theo Bae Kyung-hoon, chính phủ sẽ công bố master plan về xây dựng hệ sinh thái an toàn AI quốc gia vào tháng 12. Kế hoạch này gồm ba trụ cột lớn: xây dựng hệ thống quản lý an toàn AI ở cấp quốc gia; tăng cường năng lực ứng phó đối với an toàn AI tiên tiến; và tạo dựng môi trường AI an toàn trong đời sống thường ngày của người dân.

Hiệu lực của cơ chế quản lý đối với AI tác động cao cũng được đưa ra thảo luận. Nghị sĩ Kim Sun-min thuộc đảng Tái thiết Tổ quốc cho biết đã có 538 thiết bị y tế AI từ cấp 2 trở lên được Bộ An toàn Thực phẩm và Dược phẩm cấp phép, nhưng mới chỉ có 3 doanh nghiệp đề nghị Bộ Khoa học và CNTT xác nhận liệu sản phẩm của họ có thuộc nhóm AI tác động cao hay không.

Trả lời vấn đề này, Bae Kyung-hoon cho biết chính phủ sẽ xem xét nhu cầu hoàn thiện thể chế đối với các tiêu chí chi tiết của AI tác động cao, trong đó có khả năng can thiệp và kiểm soát của nhân viên y tế, cũng như mức độ ảnh hưởng của AI đối với chẩn đoán và điều trị.