Chính phủ Hàn Quốc đang xem xét thành lập một công ty mục đích đặc biệt (SPC) theo mô hình hợp tác công - tư để phát triển các mô hình AI frontier. Đây cũng được xem là bước đi mới trong việc chuyển cơ chế hỗ trợ R&D quốc gia từ cấp phát truyền thống sang đầu tư và góp vốn.

Ngày 30/9, theo các nguồn tin từ chính phủ và giới công nghiệp, Bộ Khoa học và CNTT Hàn Quốc đang thảo luận nhiều phương án để đẩy mạnh phát triển AI frontier. Trong đó, một phương án đang được cân nhắc là thành lập SPC với sự tham gia góp vốn của cả Nhà nước và khu vực tư nhân.

Theo một kịch bản được đưa ra, Nhà nước sẽ rót khoảng 5 nghìn tỷ won để nắm giữ khoảng 30% cổ phần, trong khi 70% còn lại do khu vực tư nhân đóng góp.

Lý do chính phủ tính đến một hướng đi riêng cho AI frontier là bởi Hàn Quốc cho rằng muốn cạnh tranh với các mô hình AI hàng đầu thế giới thì cần tập trung nguồn lực tài chính và hạ tầng tính toán ở quy mô lớn hơn đáng kể so với trước đây.

Hồi tháng 8, Thứ trưởng thứ hai Bộ Khoa học và CNTT Hàn Quốc Ryu Je-myeong, trong buổi công bố kết quả đánh giá giai đoạn 2 của chương trình DokpaMo, từng nhận định rằng để cạnh tranh với các doanh nghiệp AI frontier toàn cầu, “cần một cách tiếp cận mới”. Ông cho biết bộ này cũng đã trao đổi với doanh nghiệp về bài toán nên phân bổ phân tán hay tập trung nguồn lực.

Theo giới liên quan, nếu dự án AI frontier được cụ thể hóa, chính phủ có thể mở một đợt tuyển chọn mới riêng, tách biệt với chương trình DokpaMo và không phụ thuộc vào việc các doanh nghiệp đã tham gia chương trình này hay chưa.

Việc cân nhắc mô hình SPC cho dự án AI frontier cũng gắn liền với chủ trương đa dạng hóa cơ chế hỗ trợ R&D quốc gia, chuyển trọng tâm từ “cấp phát” sang “đầu tư - góp vốn”.

Bộ Khoa học và CNTT Hàn Quốc đã bổ sung nội dung R&D theo hướng đầu tư vào dự thảo ngân sách năm 2027. Theo mô hình này, nhà nước có thể cùng khu vực tư nhân lập SPC hoặc sử dụng quỹ đầu tư đối với những lĩnh vực cần được rót vốn nhanh và có tiềm năng thương mại hóa cao, thay cho cơ chế cấp phát truyền thống. Bộ dự kiến ưu tiên áp dụng cách tiếp cận này cho liệu pháp gen và tế bào điều trị bệnh hiếm, bệnh khó chữa, bán dẫn hợp chất và thương mại hóa các kết quả nghiên cứu công.

Tại buổi gặp gỡ báo chí đánh dấu tròn một năm nhậm chức hồi tháng 7, Phó Thủ tướng Bae Kyung-hoon dự báo việc phát triển một mô hình AI frontier có thể cần tới khoảng 10 nghìn GPU Vera Rubin thế hệ mới của Nvidia. Riêng chi phí mua GPU đã được ước tính vào khoảng 3.500 tỷ won.

Khi đó, ông cho rằng “về mặt thực tế, rất khó để chính phủ tập trung một lượng nguồn lực quy mô như vậy cho một doanh nghiệp cụ thể”. Ông đồng thời tiết lộ nhà chức trách đang xem xét hình thức R&D theo hướng đầu tư, bao gồm góp vốn cổ phần hoặc thành lập SPC.

Trong lĩnh vực AI, mô hình đóng góp vốn công - tư đã được áp dụng với Trung tâm điện toán AI quốc gia. Dự án này huy động tổng cộng 400 tỷ won, trong đó khu vực công đóng góp 116 tỷ won và khu vực tư nhân đóng góp 284 tỷ won, thông qua một SPC có cơ cấu sở hữu 29% vốn công và 71% vốn tư nhân.

Liên danh do SamsungSDS đứng đầu đã được chọn làm đối tác khu vực tư nhân. Hiện liên danh này tiếp tục huy động thêm vốn xung quanh SPC để xây dựng trung tâm với tổng quy mô 2.500 tỷ won.

Nếu mô hình SPC được áp dụng cho AI frontier, ẩn số lớn nhất là liệu có thể thu hút được nguồn vốn tư nhân ở quy mô lớn hay không.

Trước đó, dự án Trung tâm điện toán AI quốc gia từng hai lần không thu hút được hồ sơ từ khu vực tư nhân, dẫn đến việc phải hủy thầu. Sau đó, chính phủ điều chỉnh điều kiện tham gia, trong đó hạ tỷ lệ sở hữu của khu vực công từ 51% xuống dưới 30% và bỏ quy định quyền chọn mua bắt buộc. Chỉ sau khi nới lỏng các điều kiện này, liên danh SamsungSDS mới được lựa chọn trong đợt mời thầu lại.