Dangote Refinery, một trong những doanh nghiệp lọc dầu lớn nhất châu Phi, đã khởi động đợt phát hành cổ phiếu lần đầu ra công chúng (IPO) và đồng thời mở kênh đăng ký mua on-chain bằng stablecoin. Động thái này cho thấy sự giao thoa ngày càng rõ giữa thị trường vốn truyền thống và hạ tầng đầu tư blockchain tại châu Phi.

Ngày 17/9 (giờ địa phương), CoinPost cho biết Dangote Refinery đã bắt đầu nhận đăng ký mua cổ phiếu IPO từ ngày 14/9. Cùng thời điểm, nền tảng tài chính NextaFi ra mắt dịch vụ cho phép nhà đầu tư tham gia đợt chào bán bằng lượng stablecoin đang nắm giữ.

NextaFi được xây dựng trên hạ tầng thị trường vốn của GetEquity. Thông qua nền tảng này, nhà đầu tư có thể đăng ký mua cổ phiếu không chỉ bằng USD hoặc naira mà còn bằng stablecoin. Theo tài liệu được công bố tại Solana Summit Nigeria, GetEquity hiện có hơn 22.000 người dùng và đã xử lý tổng giá trị giao dịch 2 tỷ USD.

Mức đăng ký tối thiểu được ấn định ở 10.000 naira, thanh toán bằng stablecoin hoặc USD. Giá chào bán là 525 naira mỗi cổ phiếu, với tổng lượng chào bán 4,1 tỷ cổ phiếu. Nếu phân phối hết, doanh nghiệp có thể huy động tối đa 2.150 tỷ naira. Thời hạn nhận đăng ký kéo dài đến ngày 13/10.

Quy mô thương vụ cũng thu hút sự chú ý của thị trường. Dangote Refinery đang vận hành tổ hợp lọc dầu có công suất xử lý 650.000 thùng dầu thô mỗi ngày. Công ty bắt đầu đi vào hoạt động từ tháng 5/2023 và cho biết đã đạt công suất thiết kế vào tháng 2/2026. Một số hãng tin quốc tế đánh giá đây là một trong những thương vụ bán cổ phiếu lớn nhất trong lịch sử châu Phi.

Đợt chào bán lần này chủ yếu là bán ra một phần cổ phần của cổ đông hiện hữu, thay vì phát hành cổ phiếu mới. Theo bản cáo bạch, với tỷ giá 1.319,54 naira đổi 1 USD, định giá doanh nghiệp vào khoảng 49 tỷ USD. Dangote Refinery lựa chọn bán khoảng 3% số cổ phiếu hiện hữu nhằm hạn chế pha loãng tỷ lệ sở hữu của các cổ đông hiện tại.

Điểm đáng chú ý nhất là kênh đăng ký mua on-chain. NextaFi và GetEquity phát hành token DPRI cho nhà đầu tư tham gia qua kênh này. Token DPRI được triển khai trên Solana và Base, đóng vai trò ghi nhận phần quyền mua cổ phiếu trên blockchain.

Nhu cầu ban đầu trên kênh on-chain đã xuất hiện. Theo dữ liệu tổng hợp của Afriflux, đến 14h30 ngày 15/9, tổng giá trị đăng ký mua on-chain đạt 9,25 triệu naira. Số token DPRI đã phát hành là 761.905 token, trong đó 17.618 token đang do người mua nắm giữ, tương đương khoảng 2,3% tổng lượng phát hành.

Xét theo nền tảng, NextaFi chiếm 79,1% lượng cổ phiếu đăng ký mua ròng. Xét theo blockchain, Solana chiếm 64,1% số lệnh mua on-chain. Các số liệu này cho thấy hoạt động đăng ký mua cổ phiếu bằng stablecoin đã bắt đầu gắn với nhu cầu đầu tư thực tế.

Diễn biến trên phản ánh xu hướng kết hợp giữa thị trường vốn châu Phi và hạ tầng blockchain. Nếu trước đây việc đăng ký mua cổ phiếu chủ yếu thực hiện bằng nội tệ hoặc USD, thì nay stablecoin đã được bổ sung như một phương thức thanh toán, trong khi quyền mua được thể hiện bằng token trên blockchain.

Dù vậy, quy mô đăng ký mua on-chain hiện vẫn còn nhỏ so với toàn bộ thương vụ IPO. Thị trường đang theo dõi liệu dòng tiền qua stablecoin có tăng mạnh trước thời điểm chốt sổ hay không, đồng thời quan sát nhu cầu sẽ tập trung vào Solana hay Base.

Nếu IPO của Dangote Refinery kết thúc thuận lợi, đây có thể trở thành một ví dụ đáng chú ý về việc tích hợp stablecoin và hạ tầng blockchain vào quy trình chào bán sản phẩm tài chính truyền thống ở quy mô lớn. Trong bối cảnh Solana hiện chiếm hơn 60% số lệnh mua on-chain ban đầu, giới quan sát cũng đang theo dõi liệu thương vụ này có trở thành một dấu mốc mới cho xu hướng đầu tư tài sản thực trên blockchain hay không.