Quốc hội Hàn Quốc đang bước vào vòng thảo luận mới về việc duy trì nguồn vốn cho các chương trình tài chính chính sách dành cho người thu nhập thấp, trong bối cảnh nghĩa vụ đóng góp của các tổ chức tài chính sắp hết hiệu lực.

Theo các nguồn tin trong giới tài chính và chính trị ngày 2/9, Ủy ban Chính sách thuộc Quốc hội Hàn Quốc sẽ họp tiểu ban thẩm tra dự luật trong ngày để xem xét sửa đổi Luật Hỗ trợ đời sống tài chính của người dân, trong đó có các nội dung liên quan đến nghĩa vụ đóng góp của các công ty tài chính và phương án thành lập Quỹ ổn định tài chính cho người thu nhập thấp. Phiên họp toàn thể của ủy ban dự kiến diễn ra vào ngày 3/9.

Theo quy định hiện hành, nghĩa vụ đóng góp của các tổ chức tài chính cho Cơ quan Xúc tiến Tài chính Người thu nhập thấp chỉ còn hiệu lực đến ngày 8/10/2026. Nếu luật không được sửa đổi trước thời điểm này, cơ sở pháp lý của cơ chế đóng góp hiện tại sẽ chấm dứt.

Cơ chế hiện nay yêu cầu các ngân hàng, công ty bảo hiểm, tổ chức tài chính hợp tác, ngân hàng tiết kiệm và công ty tài chính chuyên doanh đóng góp cho cơ quan này theo một tỷ lệ nhất định trên dư nợ cho vay. Tờ trình dự luật sửa đổi cũng nêu rõ nghĩa vụ đóng góp hiện hành sẽ hết hiệu lực sau ngày 8/10/2026.

Khoản đóng góp này hiện là nguồn vốn chủ chốt cho các chương trình tài chính chính sách dành cho người thu nhập thấp. Sau khi tỷ lệ đóng góp được nâng trong năm nay, tổng số tiền đóng góp hằng năm của ngành tài chính được dự báo vào khoảng 632,1 tỷ won.

Việc nghĩa vụ đóng góp hết hiệu lực không đồng nghĩa các sản phẩm tài chính chính sách sẽ dừng ngay lập tức. Tuy nhiên, nếu không có nguồn bù đắp từ ngân sách nhà nước hoặc các kênh khác, việc mất đi nguồn vốn chủ lực trị giá hàng trăm tỷ won có thể làm suy giảm đáng kể năng lực cung ứng. Văn phòng Ngân sách Quốc hội cũng cảnh báo rằng khi quy định hiện hành hết hiệu lực, quy mô cung ứng tài chính chính sách có thể bị thu hẹp mạnh.

Một trong những điểm tranh luận lớn hiện nay là làm sao bảo đảm nguồn vốn ổn định mà không làm gia tăng quá mức gánh nặng cho ngành tài chính.

Hiện Quốc hội đang xem xét hai hướng chính. Phương án do Chính phủ và đảng cầm quyền thúc đẩy là thành lập Quỹ ổn định tài chính cho người thu nhập thấp tại Cơ quan Xúc tiến Tài chính Người thu nhập thấp, đồng thời đưa các tài khoản bổ sung tài chính cho người thu nhập thấp và hỗ trợ tự lực hiện có vào quỹ để tạo nguồn vốn thường xuyên cho tài chính chính sách. Mục tiêu là thay vì tiếp tục gia hạn một cơ chế đóng góp có thời hạn, sẽ xây dựng một cấu trúc huy động vốn ổn định hơn thông qua quỹ.

Ở chiều ngược lại, trong đảng Quyền lực Nhân dân đã xuất hiện phương án gia hạn thêm 5 năm nghĩa vụ đóng góp hiện hành, thay vì sớm chuyển sang mô hình quỹ. Dự luật sửa đổi do nghị sĩ Song Eon-seok đề xuất hồi tháng trước nâng thời hạn hiệu lực của nghĩa vụ đóng góp từ 5 năm lên 10 năm. Theo ông Song, cần thêm thời gian để thảo luận về cơ chế huy động vốn trung và dài hạn, đồng thời xem xét tổng thể gánh nặng đối với ngành tài chính, điều kiện tài khóa và tính bền vững của tài chính chính sách.

Với ngành tài chính, hai phương án này khác nhau về bản chất. Nếu gia hạn thêm 5 năm, cơ chế chia sẻ chi phí hiện nay sẽ được duy trì trong một giai đoạn nhất định rồi đánh giá lại. Trong khi đó, việc thành lập quỹ đồng nghĩa khoản đóng góp của các tổ chức tài chính có thể trở thành nguồn vốn mang tính thường xuyên cho tài chính chính sách.

Tính bền vững của mô hình quỹ cũng là một vấn đề gây tranh cãi. Ngay trong nửa đầu năm nay, tại các cuộc họp tiểu ban của Ủy ban Chính sách, bất đồng đã kéo dài xung quanh việc thành lập quỹ và cách vận hành nguồn vốn. Phe đối lập lo ngại rằng nếu nghĩa vụ đóng góp của khu vực tài chính bị biến thành cơ chế thường xuyên khi chưa đánh giá đầy đủ phương án quản trị rủi ro thua lỗ, gánh nặng đối với khối tài chính tư nhân có thể bị cố định lâu dài.

Diễn biến then chốt nằm ở mức độ đồng thuận mà các đảng có thể đạt được tại phiên họp tiểu ban ngày 2/9. Ngay cả khi chưa thống nhất được phương án thành lập quỹ, việc thông qua phương án gia hạn 5 năm vẫn có thể giúp tránh khoảng trống pháp lý đối với nghĩa vụ đóng góp từ tháng 10 tới. Ngược lại, nếu cả hai phương án đều chưa được chốt, dự thảo sẽ tiếp tục được đưa ra thảo luận tại tiểu ban. Trong trường hợp luật không được sửa trước ngày 8/10/2026, quy định hiện hành về nghĩa vụ đóng góp sẽ hết hiệu lực.

Trong ngành ngân hàng, dù cả hai kịch bản đều tạo áp lực, một số ý kiến thận trọng cho rằng phương án gia hạn 5 năm sẽ dễ chấp nhận hơn vì vẫn giữ cơ chế hiện tại. Một đại diện trong ngành tài chính cho biết cả hai lựa chọn đều là gánh nặng, nhưng nếu buộc phải chọn thì việc duy trì cơ chế hiện hành trong 5 năm để tránh gián đoạn nguồn vốn sẽ nhẹ hơn so với phương án lập quỹ, trong bối cảnh tỷ lệ đóng góp đã tăng và nghĩa vụ này có thể trở thành thường xuyên. Người này cũng nhận định vấn đề có nên chuyển sang cơ chế đóng góp lâu dài hay không vẫn cần thêm thời gian thảo luận, song do đây là chủ trương được Chính phủ và đảng cầm quyền ủng hộ, khả năng được thông qua vẫn được đánh giá là cao.