Tổng thống Mỹ Donald Trump ngày 31/8 đã công khai chỉ trích làn sóng phản đối việc xây dựng trung tâm dữ liệu AI, trong bối cảnh tranh cãi quanh hạ tầng AI ngày càng nóng lên và bắt đầu trở thành rủi ro chính trị tại Ohio.

Theo CNBC và một số hãng tin quốc tế, trên mạng xã hội Truth Social, ông Trump cho rằng lý do duy nhất khiến nhiều cộng đồng tại Mỹ không muốn có trung tâm dữ liệu là “vì họ muốn tụt hậu và nghèo đi”. Ông nói các địa phương chấp nhận dự án sẽ được giảm gánh nặng thuế, tạo thêm việc làm và cải thiện triển vọng kinh tế.

Ông Trump đồng thời cảnh báo những khu vực từ chối trung tâm dữ liệu có thể để mất cơ hội kinh doanh vào tay nơi khác. Ông nói nếu “giết con ngỗng đẻ trứng vàng”, các địa phương đó sẽ phải tự chịu trách nhiệm. Tổng thống Mỹ cũng cho rằng Trung Quốc sẽ hưởng lợi nếu làn sóng phản đối trung tâm dữ liệu tiếp tục lan rộng.

Phát biểu trên được đưa ra khi phản ứng của người dân Mỹ đối với các dự án trung tâm dữ liệu ngày một gia tăng. Ngay trong nội bộ đảng Cộng hòa, vấn đề này cũng bắt đầu được xem là một rủi ro bầu cử. Trong một bản ghi nhớ nội bộ gần đây, Ủy ban Bầu cử Thượng viện đảng Cộng hòa Mỹ (NRSC) cảnh báo nếu không sớm cải thiện nhận thức tiêu cực của cử tri, phong trào phản đối có thể lan ra ngoài Ohio.

Tại Ohio, cuộc đua giữa Thượng nghị sĩ đảng Cộng hòa Jon Husted và ứng viên đảng Dân chủ Sherrod Brown được đánh giá là rất sít sao. Cuộc bầu cử này nhằm chọn người hoàn tất phần nhiệm kỳ còn lại của ghế Thượng viện do Phó tổng thống JD Vance để lại. Theo NRSC, ông Brown đang biến việc phản đối xây dựng trung tâm dữ liệu thành thông điệp tranh cử chủ chốt và chiến lược này đang phát huy hiệu quả.

NRSC cho biết Ohio là một trong những bang đi đầu về phát triển trung tâm dữ liệu AI, đồng thời coi đây là áp lực chính trị lớn nhất đối với ông Husted trong cuộc bầu cử lần này. Nếu trung tâm dữ liệu bị xem là nguyên nhân dẫn đến thất bại của ông Husted, giới chính trị trên toàn nước Mỹ có thể trở nên thận trọng hơn trong việc ủng hộ các dự án tương tự về sau.

Các khảo sát cũng cho thấy mức độ phản đối đang tăng rõ rệt. Trong cuộc khảo sát do Gallup thực hiện vào tháng 3, 7/10 người Mỹ nói họ phản đối việc xây dựng trung tâm dữ liệu AI tại nơi mình sinh sống; trong đó 48% cho biết phản đối mạnh mẽ.

Trong báo cáo ngày 28/8, Wolf Research cho biết trong các cuộc gặp gần đây với nhà đầu tư, đơn vị này liên tục nhận được câu hỏi về phản ứng của cử tri đối với các dự án trung tâm dữ liệu. Báo cáo cũng cho biết trong 12 tháng qua, có những địa phương ghi nhận mức ủng hộ ròng đối với dự án trung tâm dữ liệu giảm tới 60 điểm, bất kể khuynh hướng đảng phái.

Sự gia tăng phản đối được cho là gắn với tốc độ mở rộng nhanh của ngành AI. Trung tâm dữ liệu AI là nơi đặt hạ tầng tính toán quy mô lớn để huấn luyện và vận hành các mô hình do OpenAI, Anthropic cùng nhiều tổ chức khác phát triển. Việc sử dụng hàng loạt GPU có hiệu năng cao hơn trung tâm dữ liệu truyền thống khiến nhu cầu điện tăng vọt, đồng thời làm gia tăng áp lực về nước làm mát và tiếng ồn đối với cộng đồng địa phương.

Số lượng trung tâm dữ liệu tại Mỹ cũng tăng nhanh theo làn sóng AI. Tại Texas và nhiều khu vực khác, phản ứng của cộng đồng với các dự án quy mô lớn ngày càng mạnh. Ở một số bang thuộc lưu vực sông Colorado, nơi vốn đã đối mặt với hạn hán và thiếu nước, việc xây dựng trung tâm dữ liệu tiếp tục làm dấy lên tranh cãi về mức tiêu thụ nước.

Một số nhà phát triển trung tâm dữ liệu đang phối hợp với cộng đồng và các công ty điện lực để chia sẻ chi phí điện, hoặc thúc đẩy tái sử dụng nước. Tuy nhiên, vẫn có ý kiến cho rằng chưa tồn tại cơ chế đủ mạnh để điều phối đồng bộ tác động của trung tâm dữ liệu đối với tài nguyên địa phương và môi trường.

Trong khi đó, chính quyền Trump vẫn tiếp tục thúc đẩy mở rộng trung tâm dữ liệu và hạ tầng AI nhằm nâng cao năng lực cạnh tranh của ngành. Ông Trump nhấn mạnh các dự án này có thể tạo việc làm và tăng nguồn thu ngân sách. Tuy vậy, nhiều cộng đồng địa phương vẫn lo ngại tác động đối với điện, nước, môi trường và điều kiện sống, khiến tiếng nói phản đối ngày càng mạnh hơn.

Trước thềm cuộc bầu cử giữa kỳ vào tháng 11, khi tranh cãi về trung tâm dữ liệu không còn chỉ là vấn đề kinh tế hay chính sách công nghệ mà đã trở thành điểm nóng chính trị, đây có thể là biến số lớn đối với kế hoạch mở rộng hạ tầng AI của Mỹ.