Nhiều video ghi lại cảnh tài xế Tesla ngủ, chơi game hoặc xem nội dung giải trí sau khi kích hoạt hệ thống hỗ trợ lái Full Self-Driving (FSD) đang lan truyền trên mạng xã hội, làm dấy lên lo ngại về an toàn giao thông và trách nhiệm pháp lý.

Theo Electrek ngày 26/8 (giờ địa phương), thời gian gần đây trên Instagram, TikTok và X xuất hiện liên tiếp các clip do chính chủ xe Tesla đăng tải, cho thấy họ bật FSD nhưng không quan sát đường đi. Trong một video, người lái ngủ khi xe vẫn đang di chuyển. Bài đăng này còn được chú thích là “cuộc sống của chủ xe Tesla dùng FSD”.

Không ít clip khác cho thấy tài xế cầm tay cầm chơi game suốt hành trình thay vì đặt tay lên vô-lăng, hoặc xem TV trực tiếp trên màn hình trung tâm khi xe đang chạy. Một số người còn ngả ghế trên mẫu Cybertruck để làm việc bằng laptop và chia sẻ như một “mẹo tăng năng suất”. Thậm chí, có chủ xe công khai khoe việc đã vô hiệu hóa hệ thống giám sát tài xế của Tesla.

Điểm đáng chú ý là FSD, dù tên gọi dễ gây hiểu nhầm, không phải công nghệ tự lái hoàn toàn. Tesla hiện xếp tính năng này vào nhóm “Supervised”, đồng thời nhấn mạnh người lái phải giám sát chủ động và hệ thống này không biến xe thành phương tiện tự hành. Khi sử dụng FSD, tài xế vẫn phải theo dõi tình hình giao thông và chịu trách nhiệm đối với việc vận hành an toàn cũng như tuân thủ luật đường bộ.

Tuy nhiên, các cách né hoặc vô hiệu hóa hệ thống giám sát tài xế vẫn tiếp tục được chia sẻ rộng rãi. Tesla sử dụng lực tác động lên vô-lăng và camera trong cabin để kiểm tra mức độ chú ý của người lái; nếu liên tục bỏ qua cảnh báo, hãng có thể tạm thời hạn chế quyền sử dụng FSD. Dù vậy, theo Electrek, một số chủ xe đã tìm cách che camera, thậm chí trên thị trường còn xuất hiện ứng dụng và thiết bị dongle được rao bán để vô hiệu hóa tính năng này.

Vấn đề vì thế không chỉ dừng ở hành vi của từng cá nhân, mà còn đặt ra câu hỏi về trách nhiệm của Tesla. Electrek cho rằng hãng từng công bố video quảng bá chính thức với hình ảnh tài xế buông tay và pha espresso, nhưng khi xảy ra tai nạn và tranh chấp pháp lý, Tesla lại nhấn mạnh nghĩa vụ giám sát của người lái. Theo trang tin này, Tesla đang đối mặt với các vụ kiện liên quan hệ thống hỗ trợ lái có tổng giá trị bồi thường tiềm năng lên tới 14,5 tỷ USD. Riêng một vụ tai nạn chết người liên quan đến Autopilot trước đó đã có phán quyết bồi thường 243 triệu USD.

Sức ép từ cơ quan quản lý Mỹ cũng đang gia tăng. Cơ quan An toàn Giao thông Đường bộ Quốc gia Mỹ (NHTSA) đã nâng cuộc điều tra về khả năng phản ứng của FSD trong điều kiện tầm nhìn hạn chế lên giai đoạn phân tích kỹ thuật (Engineering Analysis), với phạm vi khoảng 3,2 triệu xe. Đây là bước điều tra chuyên sâu trước khi cơ quan này quyết định có yêu cầu triệu hồi hay không.

Ngay cả khi hiệu năng của FSD tiếp tục được cải thiện, trách nhiệm của người ngồi sau vô-lăng theo quy định hiện hành vẫn không thay đổi. Vấn đề cốt lõi không chỉ nằm ở việc xe có thể tự vận hành ổn định đến đâu, mà còn ở chỗ tài xế có quan sát đường và sẵn sàng can thiệp ngay khi cần hay không. Vì vậy, trào lưu phó mặc cho FSD đang lan truyền trên mạng xã hội có thể kéo theo rủi ro an toàn và hệ lụy pháp lý, thay vì chỉ là những màn khoe tính năng.