Năm 2026 đánh dấu 25 năm Xbox ra mắt. Nhân cột mốc này, Engadget đã nhìn lại quá trình thay đổi của tay cầm Xbox trong suốt một phần tư thế kỷ, từ mẫu Duke cỡ lớn ở thế hệ đầu đến thiết kế gọn gàng hơn trên Xbox Series X/S hiện nay.

Ngày 25/8/2026 theo giờ địa phương, Engadget cho biết hành trình phát triển của tay cầm Xbox cũng phản ánh cách Microsoft liên tục điều chỉnh chiến lược phần cứng qua từng đời console.

Ra mắt cùng Xbox thế hệ đầu vào năm 2001, Duke là mẫu tay cầm gắn liền với giai đoạn đầu của hệ máy này, trong đó có những trận chiến quen thuộc trong Halo. Dù mang tính biểu tượng với cộng đồng game thủ Xbox thời kỳ đó, Duke cũng nổi tiếng vì kích thước lớn và thiết kế thô.

Engadget thậm chí nhận xét Duke là “một trong những tay cầm xấu nhất lịch sử”, đồng thời xem đây là điểm khởi đầu cho loạt thay đổi về sau.

Bước ngoặt tiếp theo đến với Xbox 360, khi Microsoft thúc đẩy mạnh hơn việc sử dụng tay cầm không dây. Đây không chỉ là một thay đổi về phụ kiện, mà còn góp phần phổ biến trải nghiệm chơi game không bị phụ thuộc vào dây cáp.

Nhờ đó, tay cầm ngày càng giữ vai trò quan trọng hơn trong hệ sinh thái console, khi cảm giác sử dụng và độ linh hoạt trở thành một phần cốt lõi của trải nghiệm chơi game.

Ở các thế hệ sau, Microsoft không thay đổi hoàn toàn kiểu dáng tay cầm, mà chọn cách tinh chỉnh dần từng chi tiết. Hãng giữ lại form thiết kế quen thuộc và bố cục cơ bản, đồng thời điều chỉnh kích thước, độ hoàn thiện và cảm giác cầm nắm qua từng đời máy.

Cách tiếp cận này giúp người dùng cũ duy trì sự quen thuộc, trong khi người dùng mới vẫn có được trải nghiệm tốt hơn.

Theo Engadget, tay cầm đang được dùng trên Xbox Series X/S là kết quả của quá trình cải tiến kéo dài nhiều năm. Ấn tượng cồng kềnh và thô cứng của Duke đã được thay thế bằng một thiết kế gọn hơn, hiện đại hơn và quen thuộc với người dùng Xbox ngày nay.

Những thay đổi này không chỉ nằm ở ngoại hình. Tay cầm là thiết bị người chơi tiếp xúc trực tiếp nhiều nhất khi sử dụng console, vì vậy cảm giác điều khiển và tính tiện dụng có ảnh hưởng trực tiếp đến trải nghiệm thực tế.

Engadget cho rằng lịch sử 25 năm của tay cầm Xbox cũng cho thấy sự dịch chuyển trong ưu tiên phần cứng của Microsoft. Nếu ở giai đoạn đầu, Duke gây chú ý bởi kích thước lớn và sự hiện diện mạnh mẽ, thì về sau trọng tâm đã chuyển sang kết nối không dây, cảm giác điều khiển và độ hoàn thiện thiết kế.

Từ Duke, qua Xbox 360 đến tay cầm trên Series X/S, dòng tay cầm Xbox đã liên tục tiến hóa trong 25 năm. Dịp kỷ niệm này cũng cho thấy Microsoft theo đuổi chiến lược cải tiến phần cứng theo hướng từng bước, đồng thời giữ sự liền mạch trong trải nghiệm người dùng qua nhiều thế hệ console.