Kakao quyết định chia tách thành hai pháp nhân là KakaoAI và KakaoX, trong bối cảnh ban lãnh đạo cho biết phần lớn nguồn lực quản trị thời gian qua bị dồn vào xử lý vấn đề tại các công ty con, từ đó làm chậm khả năng ra quyết định trong kỷ nguyên AI.

Ngày 21/8, tại họp báo về kế hoạch chia tách doanh nghiệp, Kim Do-young, ứng viên CEO của KakaoX, cho biết quyết định này xuất phát từ thực tế ban điều hành đã phải dành quá nhiều thời gian cho các công ty con. Theo ông, phần lớn nội dung được HĐQT xem xét cũng như các quy trình rà soát đầu tư nội bộ gần đây đều xoay quanh nhóm công ty con, khiến Kakao khó phản ứng nhanh trước xu hướng AI.

Kim Do-young cho biết trong 5 năm qua, HĐQT Kakao đã xử lý 23 nội dung bất thường liên quan đến công ty con, chiếm khoảng 85% tổng số. Trong vòng một năm gần đây, 84% trong 32 hồ sơ thuộc quy trình rà soát đầu tư nội bộ do ban điều hành chủ trì cũng liên quan đến các công ty con.

Theo ông, các nội dung này chủ yếu tập trung vào việc hỗ trợ vốn hoặc cho vay đối với những công ty con gặp khó khăn, thay vì dành cho các mảng có thể trở thành động lực tăng trưởng mới trong tương lai. Trong khi thị trường vốn yêu cầu Kakao đẩy nhanh thương mại hóa các dịch vụ AI hướng tới người tiêu dùng và làm rõ mô hình doanh thu, nguồn lực quản trị của công ty mẹ lại bị cuốn vào những việc mang tính cấp bách hơn là những quyết định quan trọng.

Cũng trong ngày 21/8, HĐQT Kakao đã họp và thông qua phương án chia tách thành pháp nhân mới KakaoAI và pháp nhân còn lại sau chia tách là KakaoX. Tỷ lệ chia tách theo giá trị sổ sách tài sản ròng là 0,36 đối với KakaoAI và 0,64 đối với KakaoX.

Quy mô hệ sinh thái công ty con của Kakao cũng được thể hiện trong báo cáo bán niên. Tính đến ngày 30/6, tập đoàn này có 152 công ty liên kết trong và ngoài nước, trong đó 92 công ty đặt tại Hàn Quốc. Kakao cho biết trong hơn hai năm qua, công ty đã thu gọn các mảng kinh doanh không cốt lõi và cắt giảm số lượng công ty liên kết.

Sau chia tách, HĐQT của hai pháp nhân sẽ đảm nhiệm các phạm vi công việc khác nhau. Theo Kim Do-young, KakaoAI sẽ là công ty kinh doanh tập trung vào KakaoTalk và công nghệ AI, chỉ nắm các công ty con phục vụ hạ tầng và dịch vụ. Trong khi đó, KakaoX sẽ là công ty đầu tư, nắm toàn bộ cổ phần tại các đơn vị thành viên và phụ trách hoạt động hỗ trợ, đầu tư cho công ty con.

Theo cơ cấu này, các vấn đề như hỗ trợ vốn hoặc cho vay đối với công ty con sẽ được chuyển sang HĐQT KakaoX. HĐQT KakaoAI sẽ chỉ tập trung vào các quyết sách liên quan đến dịch vụ AI, quảng cáo và thương mại. Jung Shin-a, ứng viên CEO của KakaoAI, cho biết việc chia tách sẽ giúp doanh nghiệp tách bạch khỏi nhiệm vụ quản lý công ty con để tập trung vào lĩnh vực cốt lõi.

Sau khi chia tách, CA Council - bộ phận từng được xem là “tháp điều phối” của tập đoàn - sẽ không còn được duy trì. Kim Do-young cho biết trước đây Kakao vừa vận hành hoạt động kinh doanh dựa trên KakaoTalk, vừa phải quản lý các công ty con, nên cần một tổ chức điều phối chung. Khi hai vai trò này được tách riêng, cơ sở để duy trì CA Council cũng không còn.

Ông cũng khẳng định Kakao hiện không có kế hoạch chuyển KakaoX thành công ty holding. Tuy nhiên, Kakao Enterprise sẽ trở thành công ty con của KakaoX ngay sau chia tách để đáp ứng các điều kiện cần thiết cho phương án này. Sau đó, HĐQT sẽ tiếp tục thảo luận khả năng chuyển doanh nghiệp này về dưới KakaoAI, tùy theo mức độ liên quan về hoạt động kinh doanh.

Tại họp báo, cũng có ý kiến cho rằng tỷ lệ chia tách dành cho KakaoAI là quá thấp. Kim Do-young cho biết tỷ lệ này được phân bổ theo quy định, dựa trên tỷ trọng giá trị tài sản ròng của từng pháp nhân. Theo ông, lợi nhuận hoạt động hợp nhất của hai công ty ở mức tương đương; vì vậy, dù tỷ lệ theo giá trị sổ sách là 0,36-0,64, năng lực tạo lợi nhuận của hai bên được đánh giá là không chênh lệch lớn.

Kim Do-young thừa nhận cách phân bổ theo giá trị tài sản ròng có thể khác với giá trị doanh nghiệp theo đánh giá của thị trường. Tuy nhiên, ông cho rằng sau khi niêm yết trở lại, mỗi công ty sẽ được định giá riêng. Do đó, nếu cổ đông giữ nguyên tỷ lệ sở hữu như hiện tại, sẽ không phát sinh tổn thất về giá trị. Tỷ lệ nắm giữ của nhà sáng lập Kim Beom-su và K Cube Holdings tại hai công ty sau chia tách cũng sẽ được phân bổ theo đúng tỷ lệ như trước đó.

Về chính sách cổ đông, KakaoX cho biết sẽ ưu tiên phân phối 30% phần cổ tức nhận từ các công ty con. Nếu phát sinh lợi nhuận đầu tư, công ty cũng sẽ hoàn lại 30% dưới hình thức cổ tức đặc biệt, trong khi 70% còn lại được dùng để tái đầu tư.

Đối với khoản tiền 1,6 nghìn tỷ won thu về từ thương vụ bán cổ phần Dunamu do Kakao Investment nắm giữ, khoảng 300 tỷ won sẽ được sử dụng để mua lại và hủy cổ phiếu quỹ trong quá trình chia tách. Khoản này tương đương 30% phần còn lại sau khi trừ vốn đầu tư ban đầu và thuế.