Hạt San Mateo, bang California (Mỹ), đang xúc tiến xây dựng quy định yêu cầu doanh nghiệp phải xin phép trước khi đưa robot hình người vào hoạt động thương mại.

Theo Cryptopolitan, ngày 12/8 (giờ địa phương), Hội đồng Giám sát hạt San Mateo đã nhất trí khởi động quá trình soạn thảo quy định địa phương về quản lý robot hình người. Đây chưa phải quyết định ban hành quy định cuối cùng, mà là bước thông qua nghị quyết để các bộ phận pháp lý và hành chính xây dựng dự thảo chính thức.

Nếu được phê duyệt ở các bước tiếp theo, doanh nghiệp muốn vận hành robot hình người sẽ phải nộp hồ sơ xin phép và đóng lệ phí trước khi triển khai.

Đề xuất không chỉ dừng ở thủ tục cấp phép. Chính quyền hạt đang cân nhắc đưa vào dự thảo các yêu cầu như trang bị nút dừng khẩn cấp, tiêu chuẩn an toàn cháy nổ và cơ chế theo dõi tác động của công nghệ đối với việc làm. Lệ phí cấp phép cũng được xem là nguồn tài chính hỗ trợ mua sắm thiết bị chữa cháy.

Giám sát viên Ray Mueller, người đưa ra đề xuất, cho rằng địa phương cần thiết lập khung quản lý từ sớm thay vì chờ công nghệ phổ biến rộng rãi mới phản ứng. Theo ông, các rủi ro tiềm ẩn cần được nhận diện trước khi robot hình người được triển khai trên diện rộng, để cơ quan quản lý có thể sớm xây dựng phương án ứng phó phù hợp.

Một trong những mối quan tâm lớn nhất của hạt San Mateo là nguy cơ cháy nổ. Mueller cho biết các vụ cháy liên quan đến pin lithium-ion đang gia tăng ở xe đạp điện, máy tính xách tay và ô tô, trong khi đám cháy từ thiết bị dùng pin có thể đòi hỏi phương tiện xử lý chuyên dụng. Công đoàn lính cứu hỏa tại địa phương cũng đưa ra cảnh báo tương tự.

Người phát ngôn Richard Seguin nhận định khi các thiết bị này xuất hiện ngày càng nhiều trong gia đình và nơi làm việc, số vụ cháy do pin có thể tăng theo. Ông lưu ý loại cháy này thường có nhiệt độ cao hơn, thải ra nhiều khí độc hơn và cần thiết bị chữa cháy riêng.

Các cuộc thảo luận diễn ra trong bối cảnh robot đã bắt đầu được ứng dụng trong thực tế. Tại California, cánh tay robot đã được dùng để pha cà phê tại sân bay và trung tâm thương mại; xe tự hành chở khách cũng đã xuất hiện, cùng với các thiết bị giao hàng dạng bánh xe vận chuyển thực phẩm. Tại San Francisco, Tau Robotics đang cho thuê robot hình người phục vụ dọn dẹp nhà ở và văn phòng với giá 30 USD mỗi giờ. Theo website của công ty, quá trình vận hành có người giám sát từ xa.

Theo đánh giá của hạt San Mateo, bang California hiện chưa có khung pháp lý đầy đủ để bao quát việc sử dụng robot hình người. Vì vậy, việc hành động sớm ở cấp địa phương có thể góp phần thúc đẩy quá trình tích hợp công nghệ mới theo hướng có trách nhiệm.

Mueller cũng nhấn mạnh giá trị của dữ liệu thu thập được từ quy trình cấp phép. Theo ông, đây sẽ là nguồn thông tin quan trọng để cơ quan công quyền theo dõi cách robot hình người được sử dụng, cũng như đánh giá các rủi ro liên quan tới việc làm, cháy nổ và an toàn vận hành.

Tuy nhiên, chính quyền hạt khẳng định đề xuất này không nhằm cấm hay cản trở sự phổ biến của robot hình người. Mueller cho biết điều cần thiết là bảo đảm cơ quan quản lý có đủ năng lực thích ứng khi công nghệ được đưa vào thực tiễn.

Ở chiều khác, Holly Elmore, CEO của Pauses AI, đánh giá tích cực nỗ lực xử lý rủi ro một cách nghiêm túc, nhưng cho rằng không có cơ chế an toàn nào có thể dự báo mọi kịch bản thất bại. Tổ chức này hiện ủng hộ việc tạm dừng phát triển AI tuyến đầu.

Nếu được thông qua, đây có thể trở thành một trong những trường hợp sớm tại Mỹ mà chính quyền địa phương trực tiếp áp dụng cơ chế cấp phép đối với hoạt động khai thác thương mại robot hình người.