Meta vừa công bố Muse Glimmer, một mô hình AI tác tử mới được phát hành theo dạng open-weights, đồng thời nhấn mạnh tầm nhìn đưa “siêu trí tuệ cá nhân” đến với từng người dùng. Tuy vậy, động thái này tiếp tục làm nóng tranh luận trong ngành về mô hình AI mở - đóng, cũng như nguy cơ người dùng ngày càng phụ thuộc vào các nền tảng công nghệ lớn.

Theo Business Insider ngày 11/8 (giờ địa phương), Mark Zuckerberg cho rằng AI không nên bị nhìn nhận như một mối đe dọa quá mức. Với Muse Glimmer, Meta cho phép người dùng tải mô hình về máy tính và chỉnh sửa miễn phí.

Song song với đó, cuộc tranh luận quanh việc nên mở hay đóng các mô hình AI vẫn chưa có dấu hiệu hạ nhiệt. Nhóm ủng hộ mô hình mở cho rằng các nhà phát triển cần được quyền can thiệp và tinh chỉnh mô hình để tạo lợi ích cho toàn ngành. Trong khi đó, phe ủng hộ mô hình đóng lập luận rằng AI ngày càng mạnh và không thể được phổ biến quá rộng.

Dù vậy, cả hai lập luận đều bộc lộ giới hạn riêng. Các doanh nghiệp không nắm trong tay những mô hình hàng đầu thường dễ ủng hộ hướng mở hơn, do ít phải đánh đổi lợi thế cạnh tranh. Ngược lại, ngay cả những công ty dẫn đầu thị trường cũng chưa chắc kiểm soát triệt để được mô hình lõi, từ đó làm dấy lên câu hỏi về tính chính đáng của việc muốn độc quyền quản lý các hệ thống mà chính họ cũng chưa hoàn toàn kiểm soát.

Theo bài viết, thách thức lớn hơn với tầm nhìn của Zuckerberg không chỉ nằm ở công nghệ, mà còn ở mức độ chấp nhận của công chúng. Phản ứng của người dùng hiện không chỉ hướng vào AI, mà còn cả các trung tâm dữ liệu làm nền cho công nghệ này.

Trong bối cảnh đó, Zuckerberg đưa ra khái niệm siêu trí tuệ cá nhân - hệ thống AI có thể theo đuổi mục tiêu thay người dùng, quản lý thông tin và thực hiện hành động thay họ. Theo CXToday, cách tiếp cận này hình dung ra các tác tử AI đứng về phía người dùng, có khả năng sàng lọc thông điệp thương hiệu, đánh giá đề xuất và xử lý những tương tác lặp lại.

Trong bài đăng trên X, Zuckerberg nói siêu trí tuệ nên được trao cho từng cá nhân, thay vì chỉ tập trung vào chính phủ, doanh nghiệp hoặc các tổ chức. Ông nhấn mạnh mọi người cần có quyền tiếp cận công nghệ này. Theo ông, một hệ thống AI cá nhân phải hiểu mục tiêu, mối quan tâm và bối cảnh của người dùng để hỗ trợ ra quyết định, sáng tạo, học tập, quản lý thông tin và cả các hành động trong tương lai.

Nếu viễn cảnh đó trở thành hiện thực, điểm khởi đầu trong quá trình tiếp cận sản phẩm hay dịch vụ có thể không còn là thương hiệu, mà là AI cá nhân của mỗi người. Khi đó, tác tử cá nhân sẽ chủ động rà soát thông tin về sản phẩm, giá cả, chính sách, khả năng cung ứng và dịch vụ, đồng thời xác định tương tác nào thực sự cần đến sự chú ý của con người.

Meta hiện nắm giữ lượng lớn dữ liệu gắn với người dùng cá nhân, tạo nền tảng để hãng phát triển AI theo hướng trợ lý cá nhân hóa sâu hơn. Tuy nhiên, hiệu quả của chiến lược này không chỉ phụ thuộc vào việc phát hành mô hình mở, mà còn ở khả năng người dùng chấp nhận thói quen sử dụng AI trong đời sống hằng ngày.

Động thái mới của Meta cho thấy việc công bố mô hình, mức độ chấp nhận với hạ tầng AI và chiến lược mở rộng người dùng đang gắn chặt với nhau. Với một doanh nghiệp dịch vụ đại chúng như Meta, bài toán cốt lõi lúc này không còn chỉ là hiệu năng công nghệ, mà là thay đổi hành vi người dùng trong kỷ nguyên AI.