Ngày 8/8, TechRadar dẫn khảo sát của nền tảng phong cách sống Hint App cho biết nỗi lo lớn nhất của nhân viên văn phòng trong làn sóng AI không phải là mất việc, mà là bị công nghệ này làm lộ những hạn chế trong năng lực làm việc.

Khảo sát được thực hiện với 10.842 nhân viên cho thấy 69% người tham gia lo AI có thể khiến điểm yếu trong công việc của họ bị bộc lộ rõ hơn. Trong khi đó, tỷ lệ lo bị AI thay thế chỉ ở mức 41%.

Kết quả này cho thấy AI tại nơi làm việc không còn chỉ gắn với tự động hóa hay cải thiện năng suất. Công nghệ này đang tác động trực tiếp đến cách nhân viên bị đánh giá, đồng thời làm gia tăng cảm giác bất an trong môi trường công sở. Khi cách doanh nghiệp và từng ngành triển khai AI không giống nhau, nhiều người lao động lo việc sử dụng công cụ này sẽ khiến mức độ phù hợp của họ với vị trí hiện tại bị đem ra soi chiếu rõ ràng hơn.

Khảo sát cũng cho thấy AI không hoàn toàn giúp giảm tải công việc như kỳ vọng. Có 64% người được hỏi cho biết họ phải dành thêm thời gian để kiểm tra lại kết quả do AI tạo ra. Áp lực không chỉ nằm ở độ chính xác của đầu ra, mà còn ở việc người sử dụng AI phải chứng minh mình thực sự hiểu công việc và biết cách đưa ra yêu cầu phù hợp.

Bên cạnh đó, áp lực từ phía quản lý cũng là yếu tố đáng kể. Có 53% người tham gia nói họ lo ngại phản ứng của cấp trên nếu nhận ra AI xử lý công việc nhanh hơn con người. Theo đó, AI không chỉ cắt giảm các tác vụ lặp lại mà còn khiến tốc độ xử lý và khả năng ra quyết định của nhân viên bị đưa lên bàn so sánh.

Một bộ phận nhân viên thậm chí chủ động tránh những tình huống dễ bị đối chiếu với AI. Khảo sát ghi nhận 58% từng cố tình không tham gia các hoạt động công khai có sử dụng AI để tránh bị chú ý vì làm chậm hơn công nghệ này. Điều đó cho thấy AI không chỉ tự động hóa các đầu việc phức tạp hoặc nhàm chán, mà còn tạo thêm một dạng áp lực mới trong cách công việc được thực hiện và đánh giá.

Khảo sát cũng phản ánh nỗi lo về triển vọng việc làm trong dài hạn. Trong bối cảnh nhân viên thường học việc thông qua đào tạo tại chỗ, phối hợp với đồng nghiệp, tài liệu nội bộ và các công cụ số, việc AI ngày càng đơn giản hóa và tự động hóa các quy trình lặp lại đang khiến nhiều người lo rằng vai trò của họ có thể không còn được duy trì lâu dài.

Theo Hint App, kết quả lần này cho thấy doanh nghiệp cần làm rõ hơn mục đích sử dụng AI trong tổ chức. Những phản hồi từ người tham gia khảo sát đặt ra câu hỏi liệu AI đang được dùng như một công cụ nâng hiệu suất và giảm tải công việc hành chính, một phương tiện hỗ trợ đào tạo, hay rốt cuộc là cách để xác định vị trí nào có thể bị thay thế.

Từ đó, việc triển khai AI trong doanh nghiệp đang dần chuyển từ câu chuyện ứng dụng công nghệ sang bài toán quản trị tổ chức. Gánh nặng mà nhân viên cảm nhận không hoàn toàn đến từ bản thân AI, mà đến từ kỳ vọng và cách doanh nghiệp dùng AI để so sánh, đánh giá con người. Khảo sát cho thấy các công ty cần thảo luận rõ hơn về kỳ vọng khi yêu cầu nhân viên sử dụng AI, cũng như trách nhiệm của người sử dụng lao động trong quá trình này.