Zhipu, startup AI của Trung Quốc, đã hoàn tất một trung tâm tính toán AI công suất 1 gigawatt (GW) vận hành hoàn toàn bằng chip do Trung Quốc sản xuất. Thông tin này ngay lập tức thúc đẩy cổ phiếu của công ty tại Hong Kong tăng 37%, trong bối cảnh các doanh nghiệp AI Trung Quốc tăng tốc tự chủ hạ tầng trước sức ép hạn chế xuất khẩu chip từ Mỹ.

Theo South China Morning Post (SCMP) ngày 21/7 giờ địa phương, trung tâm tính toán mới của Zhipu sẽ phục vụ hoạt động huấn luyện và suy luận cho dòng mô hình ngôn ngữ lớn (LLM) GLM do công ty phát triển.

Sau thông tin trên, cổ phiếu của Zhipu tại Hong Kong tăng vọt 37%, chốt phiên ở mức 121,9 đô la Hong Kong. Trước đó, mã này đã mất hơn 40% giá trị chỉ trong một tuần, trước khi bật tăng trở lại nhờ tin tức về hạ tầng tính toán quy mô lớn.

Cùng với việc mở rộng hạ tầng AI, Zhipu cũng tăng cường năng lực phần mềm. Công ty đã mua lại Qubilas, doanh nghiệp phần mềm hạ tầng tách ra từ Viện Hàn lâm Khoa học Trung Quốc.

Qubilas phát triển các công cụ như trình biên dịch, hệ thống runtime và engine suy luận, giúp tối ưu việc khai thác chip AI của nhiều nhà sản xuất trong môi trường tính toán không đồng nhất. Thương vụ này giúp Zhipu củng cố đồng thời năng lực phần cứng lẫn phần mềm.

Theo đó, trung tâm tính toán mới sẽ cung cấp năng lực xử lý cho quá trình huấn luyện AI, trong khi công nghệ của Qubilas được kỳ vọng cải thiện hiệu quả sử dụng nhiều dòng chip AI Trung Quốc, qua đó giảm chi phí suy luận và rút ngắn thời gian triển khai mô hình.

Động thái của Zhipu phản ánh xu hướng các công ty AI Trung Quốc đẩy nhanh việc xây dựng hệ sinh thái riêng khi Mỹ tiếp tục siết xuất khẩu chip tiên tiến sang Trung Quốc. Từ năm ngoái, Zhipu cũng đã bị Cục Công nghiệp và An ninh Mỹ (BIS), thuộc Bộ Thương mại Mỹ, đưa vào danh sách hạn chế giao dịch.

Khi đó, Zhipu cho biết các biện pháp trừng phạt sẽ không ảnh hưởng lớn tới hoạt động kinh doanh, đồng thời khẳng định công ty đã tự xây dựng được nền tảng công nghệ cốt lõi cần thiết cho phát triển LLM. Việc hoàn tất trung tâm tính toán quy mô lớn lần này được xem là bước tiếp theo trong chiến lược giảm phụ thuộc vào chip tiên tiến từ nước ngoài và củng cố hạ tầng AI tự chủ.

Nhu cầu tính toán AI tại Trung Quốc cũng được dự báo sẽ tăng mạnh. Trong báo cáo công bố tháng 6, HSBC ước tính nhu cầu tính toán AI của Trung Quốc đến năm 2028 sẽ tăng hơn 5 lần so với năm 2025, đạt khoảng 5GW, khi AI tạo sinh tiếp tục mở rộng và kéo theo nhu cầu huấn luyện mô hình lớn lẫn suy luận.

Zhipu cũng cho thấy ưu tiên dành cho năng lực cạnh tranh công nghệ dài hạn hơn là kết quả kinh doanh ngắn hạn. Đồng sáng lập Tang Jie gần đây viết trong một bản ghi nhớ nội bộ rằng công ty sẽ tập trung vào hoạt động R&D để chuẩn bị cho kỷ nguyên trí tuệ nhân tạo tổng quát (AGI), thay vì đặt trọng tâm vào việc sớm kiếm tiền từ các ứng dụng AI.

Giới quan sát cho rằng việc đồng thời sở hữu trung tâm tính toán riêng và công nghệ phần mềm AI cho thấy Zhipu đang đẩy mạnh chiến lược xây dựng hệ sinh thái AI độc lập ngay cả dưới sức ép trừng phạt từ Mỹ. Trong thời gian tới, khả năng nâng hiệu năng của mô hình GLM và cải thiện hiệu quả suy luận sẽ là phép thử quan trọng đối với sức cạnh tranh của ngành AI Trung Quốc.