Nvidia đang tái cơ cấu mạnh mạng lưới phân phối chip trí tuệ nhân tạo (AI) tại châu Á, trong bối cảnh Washington gia tăng kiểm soát xuất khẩu nhằm ngăn các dòng chip tiên tiến đi đường vòng vào Trung Quốc.

Theo Cryptopolitan ngày 14/7 (giờ địa phương), Nvidia đã cắt giảm khoảng một nửa số nhà phân phối và khách hàng được phê duyệt tại châu Á, đồng thời áp dụng tiêu chí thẩm định mới tại Nhật Bản, Singapore và Malaysia.

Với thay đổi này, hơn một nửa nhóm khách hàng cũ đã bị loại khỏi danh sách phê duyệt. Tuy nhiên, các doanh nghiệp không đạt yêu cầu vẫn có thể nộp lại hồ sơ nếu đáp ứng đủ tiêu chí mới.

Nhóm bị ảnh hưởng rõ nhất hiện nay là các nhà cung cấp “neo-cloud”, tức những nền tảng điện toán đám mây tùy biến phục vụ nhu cầu tính toán AI.

Động thái của Nvidia diễn ra trong bối cảnh Mỹ tiếp tục siết các kênh có thể giúp Trung Quốc tiếp cận chất bán dẫn AI tiên tiến. GPU của Nvidia là linh kiện then chốt trong huấn luyện và vận hành các mô hình ngôn ngữ lớn (LLM), vì vậy từ lâu đã trở thành mục tiêu của các mạng lưới tìm cách lách quy định kiểm soát xuất khẩu của Mỹ.

Nguồn tin cho biết Nvidia không chỉ thu hẹp số đối tác được cấp phép mà còn tăng cường kiểm tra tại chỗ nhằm duy trì quyền tiếp cận các thị trường nước ngoài khác.

Quy trình thẩm định mới không chỉ dừng ở hồ sơ giấy tờ. Nvidia còn trực tiếp kiểm tra trung tâm dữ liệu, xác minh hợp đồng với khách hàng và phỏng vấn người dùng thực tế.

Bộ Thương mại Mỹ cũng được cho là tham gia giám sát và hỗ trợ chính thức trong quá trình này. Khi Washington tăng sức ép nhằm bóc gỡ các mạng lưới môi giới trên thị trường chợ đen, Nvidia cũng đẩy mạnh biện pháp ứng phó.

Các biện pháp xử lý gần đây cũng đã được nâng lên rõ rệt. Tại Mỹ, hồi tháng 3, một đồng sáng lập Supermicro bị truy tố với cáo buộc đứng sau kế hoạch lách kiểm soát chuỗi cung ứng trị giá 2,5 tỷ USD, đưa chip Nvidia vào Trung Quốc thông qua các bên trung gian ở Đông Nam Á.

Theo cơ quan điều tra, nhóm này đã tháo thiết bị khỏi bao bì gốc của Supermicro, sau đó vận chuyển bằng bao bì không nhãn để che giấu phần cứng hiệu năng cao. Các máy chủ của Supermicro sử dụng chip Nvidia.

Đến tháng 5, Bộ Thương mại Mỹ tiếp tục ban hành hướng dẫn bổ sung nhằm chặn các kênh nhập bộ xử lý cao cấp thuộc dòng Blackwell của Nvidia vào những cơ sở có yếu tố Trung Quốc tại các địa điểm như Malaysia.

Trước đó, một số doanh nghiệp Trung Quốc bị cho là đã tận dụng chi nhánh tại Singapore hoặc Malaysia để mua phần cứng nằm trong diện kiểm soát. Cục Công nghiệp và An ninh của Mỹ yêu cầu rằng nếu công ty mẹ đặt tại Trung Quốc, việc xuất khẩu các bộ xử lý AI thuộc phân khúc cao nhất vẫn phải xin giấy phép, bất kể hàng được giao tới đâu.

Trong khi đó, nhu cầu tại Trung Quốc vẫn rất lớn. Dù Nvidia hạn chế việc bán H200 của Nvidia tại thị trường nội địa nhằm thúc đẩy ngành bán dẫn trong nước, nguồn cung tại chỗ vẫn chưa theo kịp nhu cầu.

Một lãnh đạo trong ngành công nghệ cho biết “mọi nguồn hàng từ các nhà cung cấp nội địa đều đã cạn”, đồng thời nói thêm rằng “ngay cả những dòng chip cấp thấp trước đây ít được quan tâm, giờ chỉ cần dùng được là cũng bán hết”.

Chính phủ Trung Quốc kỳ vọng đến cuối năm 2026, sản lượng trong nước sẽ tăng gấp ba lần. Tuy nhiên, năng lực sản xuất hiện vẫn tụt lại phía sau các đối thủ chủ chốt.

Trong bối cảnh đó, xuất hiện nhận định rằng Alibaba Group Holding, ByteDance và DeepSeek có thể sớm được phép tiếp cận H200. Tuy nhiên, ngay cả khi được cấp phép, khả năng cao dòng chip này chỉ được dùng để huấn luyện AI; các tác vụ suy luận sẽ chuyển sang chip nội địa, đồng thời không được sử dụng với dữ liệu khách hàng nhạy cảm.

Khối lượng chip nhập khẩu cũng được nhắc tới ở mức khoảng 200.000 đơn vị, chưa bằng một nửa quy mô mà các doanh nghiệp đã yêu cầu vào đầu năm nay.

Về phía Nvidia, ban lãnh đạo hãng cho thấy ưu tiên hiện nay là thích ứng với khung quy định hiện hành hơn là tìm cách tái thâm nhập mạnh vào thị trường Trung Quốc. Trong tháng 5, CEO Jensen Huang nhận xét về Huawei rằng công ty này “rất mạnh” và cho biết khi Nvidia gần như rút khỏi thị trường đó, hệ sinh thái chip nội địa vẫn vận hành tốt.

Ông cũng nói Nvidia “về cơ bản đã nhường thị trường Trung Quốc cho Huawei”.

Việc Nvidia tái cấu trúc mạng lưới bán hàng tại châu Á vì thế không chỉ đơn thuần là điều chỉnh kênh phân phối. Động thái này còn cho thấy chuỗi cung ứng chất bán dẫn AI toàn cầu đang được sắp xếp lại dưới tác động đồng thời của kiểm soát công nghệ từ Mỹ và chính sách thúc đẩy chip nội địa của Trung Quốc.

Trong thời gian tới, các trung gian phân phối tại châu Á nhiều khả năng sẽ phải đối mặt với quy trình phê duyệt và xác minh tại chỗ khắt khe hơn.