Trung Quốc sẽ áp dụng bộ tiêu chuẩn hiệu suất năng lượng bắt buộc cho toàn chuỗi sản xuất điện mặt trời từ ngày 1/1/2027, trong động thái nhằm siết lại năng lực sản xuất dư thừa và tái định hình thị trường vốn lâu nay bị chi phối bởi cạnh tranh giá thấp.
Theo TechRadar ngày 12/7/2026, bộ tiêu chuẩn quốc gia mới sẽ bao phủ toàn bộ chuỗi cung ứng, từ polysilicon, wafer đến mô-đun điện mặt trời silicon tinh thể và inverter hòa lưới.
Ba tiêu chuẩn được ban hành gồm GB 29447-2026, GB 47835-2026 và GB 47834-2026. Điểm đáng chú ý là các yêu cầu về hiệu suất sản xuất không còn mang tính khuyến nghị mà trở thành điều kiện bắt buộc, qua đó có thể tác động trực tiếp đến hoạt động sản xuất, mua sắm, nhập khẩu cũng như lựa chọn thiết bị cho các dự án năng lượng tái tạo.
Trong đó, GB 29447-2026 siết mức tiêu thụ năng lượng trong quy trình sản xuất polysilicon và germanium. Các nhà máy polysilicon có mức tiêu thụ điện cao nhiều khả năng sẽ chịu tác động rõ rệt, buộc phải nâng cấp hệ thống thu hồi nhiệt, tái sử dụng hydro và tối ưu quy trình vận hành để đáp ứng chuẩn mới.
Ở mảng wafer, tiêu chuẩn GB 47835-2026 tập trung nâng hiệu suất sản xuất silicon đơn tinh thể. Các thiết bị kéo tinh thể kiểu ingot đời cũ và dây chuyền wafer có hiệu suất năng lượng thấp sẽ chịu áp lực lớn hơn, trong khi công nghệ tăng trưởng tinh thể liên tục, quản trị nhiệt tốt hơn và sản xuất wafer mỏng được kỳ vọng sẽ ngày càng giữ vai trò quan trọng.
Với sản phẩm đầu ra, GB 47834-2026 thiết lập tiêu chí hiệu suất năng lượng cho mô-đun silicon tinh thể và inverter hòa lưới. Mô-đun được chia thành ba cấp hiệu suất, trong đó cấp 1 là mức cao nhất. Ở ngưỡng tối thiểu cấp 3, hiệu suất chuyển đổi được yêu cầu ở mức khoảng 23,2% đối với mô-đun TOPCon và HJT, và từ khoảng 23,5% đối với cấu trúc BC (Back Contact). Tiêu chuẩn này cũng bổ sung bài kiểm tra ứng suất môi trường và tiêu chí đánh giá hiệu năng phát điện hai mặt.
TechRadar cho rằng động thái trên nhắm trực diện vào tình trạng dư cung kéo dài của ngành điện mặt trời Trung Quốc. Trong gần hai năm qua, công suất sản xuất đã vượt xa nhu cầu, đẩy cuộc cạnh tranh về giá giữa các doanh nghiệp lên mức gay gắt. Bộ tiêu chuẩn mới vì vậy có thể trở thành bước ngoặt, đưa thị trường rời khỏi vòng xoáy giảm giá sang cạnh tranh bằng hiệu suất sản xuất và năng lực công nghệ.
Nhóm chịu tác động lớn nhất được cho là các dây chuyền mô-đun PERC hiện hữu, thiết bị TOPCon thế hệ đầu và các nhà máy polysilicon tiêu hao nhiều năng lượng. Ngược lại, những doanh nghiệp đã đầu tư dây chuyền mới với mức tiêu thụ điện thấp sẽ có lợi thế hơn trong việc đáp ứng các yêu cầu mới.
Việc lựa chọn thiết bị cho các dự án điện mặt trời cũng có thể thay đổi. Nếu các gói thầu có hỗ trợ của chính phủ áp tiêu chí hiệu suất nghiêm ngặt hơn, doanh nghiệp điện lực nhà nước và các dự án năng lượng tái tạo công có thể ưu tiên các sản phẩm có hiệu suất năng lượng cao.
Trong ngắn hạn, chi phí của ngành có thể tăng do nhu cầu thay thế thiết bị, cải tạo nhà máy và đóng cửa các dây chuyền cũ. Tuy nhiên, về dài hạn, động thái này cho thấy Trung Quốc đang thúc đẩy quá trình chuyển đổi mô hình tăng trưởng của ngành điện mặt trời, từ mở rộng quy mô và cạnh tranh giá thấp sang tiết kiệm năng lượng và nâng hiệu suất.
Giới quan sát nhận định năng lực cạnh tranh tại thị trường điện mặt trời Trung Quốc trong thời gian tới sẽ phụ thuộc nhiều hơn vào khả năng đáp ứng nhanh các tiêu chuẩn hiệu suất năng lượng mới, thay vì chỉ dựa vào quy mô sản xuất.