Giá và hiệu quả chi phí đang nổi lên như một mặt trận cạnh tranh mới của ngành AI toàn cầu. Không chỉ chạy đua về hiệu năng, các công ty lớn ngày càng nhấn mạnh chi phí token, khả năng tối ưu vận hành và việc tự phát triển mô hình để giảm chi phí.

Khi công bố dòng GPT-5.6, CEO OpenAI Sam Altman nhấn mạnh mô hình này có hiệu quả token cao hơn 54% so với mẫu mới nhất của Anthropic trong các tác vụ lập trình dạng agent. Trong khi đó, SpaceXAI cũng giới thiệu Grok 4.5, mẫu AI mới đầu tiên kể từ khi niêm yết, và coi hiệu quả chi phí là một lợi thế cạnh tranh, với tuyên bố hiệu quả token cao gấp đôi nhiều mô hình chủ chốt trên thị trường.

Meta cũng tham gia xu hướng này khi tung ra bản preview của Muse Spark 1.1, mô hình mới tập trung vào lập trình và các tác vụ AI agent. Công ty cho biết sản phẩm được định giá ở mức thấp để tăng sức cạnh tranh.

Ở phía doanh nghiệp ứng dụng AI, áp lực cắt giảm chi phí cũng ngày càng rõ nét. CEO Palo Alto Networks, Nikesh Arora, cho rằng để AI được phổ cập rộng rãi, chi phí token cần giảm tới 90%.

Ngoài cuộc đua về giá, thị trường AI tiếp tục chứng kiến hàng loạt động thái mới từ các hãng công nghệ lớn và startup.

OpenAI dự kiến dừng trình duyệt desktop độc lập ChatGPT Atlas sau khoảng 9 tháng ra mắt, đồng thời tích hợp các tính năng liên quan vào ứng dụng ChatGPT desktop mới. Bên cạnh đó, OpenAI Deployment Company đã quyết định mua lại Northslope, một doanh nghiệp AI ứng dụng. Thương vụ này sẽ giúp công ty mở rộng lực lượng kỹ sư triển khai tại chỗ (FDE) lên quy mô hàng trăm người để phối hợp trực tiếp với khách hàng trong việc xây dựng hệ thống AI nội bộ.

Anthropic đã mở rộng Claude Cowork, công cụ AI agent phục vụ công việc, lên nền tảng web và di động. Theo công ty, người dùng có thể theo dõi công việc khởi tạo trên máy tính để bàn bằng smartphone và tiếp tục nhận kết quả ngay cả sau khi rời máy.

Microsoft bắt đầu áp dụng mô hình MAI do hãng tự phát triển cho một số phản hồi AI trong Word và Excel. Động thái này phản ánh chiến lược tăng tỷ trọng sử dụng mô hình nội bộ để tiết kiệm chi phí, đồng thời giảm bớt phụ thuộc vào các mô hình của OpenAI và Anthropic.

Amazon Web Services (AWS) cũng ra mắt tính năng cho phép AI agent truy cập và chạy ứng dụng desktop thông qua Amazon WorkSpaces Applications.

Ở nhóm startup và nền tảng ứng dụng, Cursor được cho là đang phát triển một AI agent đa dụng nhằm cạnh tranh với Claude Cowork của Anthropic, qua đó mở rộng hoạt động kinh doanh ra ngoài mảng công cụ lập trình. Startup AI của Pháp Mistral AI công bố mô hình robotics đầu tiên mang tên Robostrale Navigate. Meta giới thiệu Muse Image, mô hình tạo ảnh đầu tiên do Meta Superintelligence Labs phát triển. Trong khi đó, nền tảng thiết kế trực tuyến Figma đã mua lại đội ngũ phát triển Burd, một nền tảng về vibe coding và AI agent.

Tencent phát hành bản chính thức của mô hình ngôn ngữ lớn Hy3 theo giấy phép Apache 2.0. Đây là mô hình hỗn hợp chuyên gia (MoE) quy mô 295 tỷ tham số, trong đó số tham số hoạt động là 21 tỷ. Bản preview công bố hồi tháng 4 từng loại trừ Liên minh châu Âu, Anh và Hàn Quốc khỏi phạm vi cấp phép, nhưng các hạn chế này đã được gỡ bỏ ở bản chính thức.

Startup PrismML cho biết đã vận hành thành công mô hình AI quy mô 27 tỷ tham số trên iPhone 17 Pro. Theo công ty, đây là một trong những mô hình lớn nhất từng chạy được trên thiết bị di động, trong bối cảnh phần lớn mô hình dành cho di động hiện nay chỉ có vài tỷ tham số hoạt động.

Tại Hàn Quốc, LG AI Research và KOSCOM hợp tác cung cấp dịch vụ phân tích dữ liệu tài chính dựa trên AI. OpenSurvey, doanh nghiệp công nghệ nghiên cứu ứng dụng AI, bổ sung tính năng trò chuyện với “người tiêu dùng tổng hợp” trên nền tảng consumer intelligence Dataspace. Makinarocks hợp tác với AWS để mở rộng mảng AI quốc phòng. Nền tảng human cloud Kmong cũng thành lập đội AX chuyên trách nhằm hỗ trợ khách hàng doanh nghiệp trong quá trình chuyển đổi AI.

Wrtn Technologies đang đẩy nhanh kế hoạch thâm nhập thị trường AX doanh nghiệp dựa trên kinh nghiệm vận hành dịch vụ B2C và chiến lược đa mô hình ngôn ngữ lớn (LLM). Cùng lúc, Naver Cloud đã ký thỏa thuận đối tác toàn diện với Mistral AI của Pháp để cùng khai thác thị trường AI trong lĩnh vực sản xuất.

Một xu hướng khác cũng ngày càng rõ rệt là các công ty phát triển mô hình AI đang tiến tới tự sở hữu chip AI. Trước đó, nhiều tập đoàn công nghệ lớn tại Mỹ và Trung Quốc như Google, AWS, ByteDance và Alibaba đã phát triển chip AI tùy biến nhằm giảm phụ thuộc vào nhà cung cấp bên ngoài và cắt giảm chi phí. Gần đây, ngay cả những doanh nghiệp đứng đầu trong phát triển mô hình AI cũng đã chính thức tham gia cuộc đua này, cho thấy chip tự phát triển đang dần trở thành xu hướng chủ đạo của ngành.