Vitalik Buterin, đồng sáng lập Ethereum, đã đưa ra thử thách “Find my secret document” nhằm kiểm tra mức độ AI có thể lần ra thông tin nhạy cảm chỉ từ dữ liệu công khai. Thử nghiệm nhanh chóng thu hút chú ý vì chạm tới một vấn đề ngày càng nóng: ranh giới quyền riêng tư trong thời đại AI tạo sinh.

Theo U.Today ngày 22/6 (giờ địa phương), Buterin gần đây công bố thử thách này như một cách kiểm tra năng lực suy luận và truy vết thông tin của AI trên môi trường mạng.

Trọng tâm của thử nghiệm không nằm ở việc phô diễn hiệu năng công nghệ, mà ở rủi ro đối với dữ liệu cá nhân. Buterin muốn xem AI có thể phân tích các dữ liệu công khai và những dấu vết trực tuyến tới mức nào để lần ra thông tin mà chủ thể cố ý che giấu hoặc không công bố rộng rãi.

Trong bối cảnh AI tạo sinh nhanh chóng mở rộng sang các tác vụ tìm kiếm, phân tích tài liệu và tổng hợp dữ liệu, khả năng kết nối các mảnh thông tin rời rạc trên Internet cũng được nâng lên rõ rệt. Điều đó làm dấy lên lo ngại rằng những dấu vết tưởng như vô hại trên mạng có thể bị ghép nối để hé lộ thông tin nhạy cảm.

Buterin từ lâu đã nhấn mạnh tầm quan trọng của an toàn và cơ chế kiểm soát trong quá trình phát triển AI. Vì vậy, thử nghiệm lần này cũng được xem là lời cảnh báo về nguy cơ xâm phạm quyền riêng tư đi kèm với sự tiện lợi mà công nghệ AI mang lại.

Vấn đề này đặc biệt nhạy cảm với lĩnh vực tiền mã hóa. Trên blockchain, lịch sử giao dịch được ghi nhận công khai; nếu địa chỉ ví, hoạt động on-chain, dấu vết trên mạng xã hội và các phát ngôn công khai bị liên kết với nhau, danh tính người dùng vẫn có thể bị suy đoán. Khi năng lực phân tích của AI mạnh hơn, rủi ro nhận diện cá nhân hoặc làm lộ thông tin nhạy cảm cũng tăng theo.

Thử nghiệm của Buterin không gắn với việc ra mắt một sản phẩm hay dịch vụ cụ thể. Thay vào đó, đây là ví dụ cho thấy lớp bảo vệ quyền riêng tư có thể mong manh đến mức nào khi AI ngày càng được triển khai rộng rãi.

U.Today chưa công bố phương pháp thực hiện hay kết quả chi tiết của thử nghiệm. Dù vậy, trang tin này đánh giá động thái của Buterin có ý nghĩa ở chỗ khơi lại cuộc tranh luận về việc AI có thể đi xa đến đâu trong việc suy luận thông tin nhạy cảm chỉ từ dữ liệu công khai.

Giới quan sát cho rằng khi AI tạo sinh tiếp tục lan rộng, bảo vệ dữ liệu cá nhân và quyền kiểm soát dữ liệu sẽ trở thành một trong những bài toán lớn của thời gian tới. Trong bối cảnh đó, thử nghiệm của Buterin được xem như phép thử đối với độ bền của quyền riêng tư trong kỷ nguyên AI.

Buterin cũng nêu quan điểm rằng sự phát triển của công nghệ phân tích văn bản bằng AI có thể khiến việc duy trì ẩn danh trên Internet ngày càng khó khăn. Ông cho biết chấp nhận đánh đổi một phần tính ẩn danh của mình để thực hiện thí nghiệm, dựa trên một tài liệu do ông viết và đã công bố trong những năm gần đây, có mức độ liên quan nhất định tới Ethereum.