Tòa án Trung Quốc đã tuyên án tù đối với một bị cáo dùng cụm từ khôi phục để chiếm đoạt 107 BTC, đồng thời khẳng định Bitcoin là tài sản được luật hình sự bảo vệ. Phán quyết thu hút sự chú ý vì làm rõ cách nhà chức trách xử lý hành vi trộm cắp tài sản số trong bối cảnh Trung Quốc vẫn kiểm soát chặt thị trường tiền mã hóa.

Theo Cointelegraph ngày 8/6, Tòa án Nhân dân quận Lichang, thành phố Thanh Đảo, cho biết bị cáo họ Zhang bị tuyên phạt 10 năm 9 tháng tù và phạt tiền 100.000 nhân dân tệ vì truy cập trái phép vào ví Bitcoin của nạn nhân rồi chuyển tài sản sang địa chỉ do mình kiểm soát.

Vụ việc xảy ra vào tháng 7/2023. Nạn nhân họ Feng muốn đổi 117 BTC ra tiền mặt nên nhờ Zhang, người từng hỗ trợ giao dịch trước đó. Trong quá trình này, Zhang đã nhìn thấy Feng ghi lại 12 từ khôi phục của ví.

Cơ quan công tố cho biết Zhang nhớ được 11 trong số 12 từ, sau đó suy đoán từ còn lại để giành quyền truy cập vào ví. Kết quả điều tra cho thấy bị cáo đã chuyển 107 BTC từ ví của nạn nhân sang địa chỉ thuộc quyền kiểm soát của mình.

Sau khi nhận được trình báo, cơ quan điều tra lần theo dữ liệu giao dịch on-chain và xác định dòng tiền có liên quan đến Zhang. Tòa án cũng xác nhận bị cáo đã đổi một phần số Bitcoin chiếm đoạt được và thu về hơn 97.000 USD.

Tại phiên tòa, Zhang phủ nhận hành vi trộm cắp, cho rằng mình chỉ chuyển Bitcoin để “bảo vệ” tài sản. Bị cáo cũng khai đã thua lỗ trong quá trình đầu tư nên không thực sự thu lợi. Tuy vậy, bên công tố dựa trên hồ sơ điện tử và lịch sử giao dịch để chứng minh bị cáo đã định đoạt số tài sản này và thu lợi từ đó. Tòa án chấp nhận lập luận trên.

Điểm đáng chú ý của vụ án nằm ở cách tòa án xác định bản chất pháp lý của Bitcoin. Dù Trung Quốc siết chặt hoạt động giao dịch và khai thác tiền mã hóa, cơ quan công tố lập luận rằng Bitcoin vẫn là tài sản theo quy định pháp luật và có thể là đối tượng của tội trộm cắp. Tòa án đồng tình với quan điểm này và tuyên bị cáo có tội.

Theo giới trong ngành, phán quyết không đồng nghĩa với việc hợp pháp hóa giao dịch tiền mã hóa tại Trung Quốc. Tuy nhiên, đây được xem là trường hợp cho thấy quyền tài sản đối với tài sản số do cá nhân nắm giữ vẫn có thể được bảo vệ dưới góc độ hình sự. Nói cách khác, dù loại tài sản này bị hạn chế giao dịch, hành vi chuyển trái phép và chiếm đoạt vẫn có thể bị xử lý về tội trộm cắp.

Vụ án cũng là lời cảnh báo về rủi ro bảo mật ví. Alvin Kan, Giám đốc vận hành của Bitget Wallet, cho rằng dù cụm từ khôi phục an toàn về mặt kỹ thuật, chỉ cần bị người khác nhìn thấy trong chốc lát cũng có thể tạo ra rủi ro lớn. Ông nhấn mạnh người dùng cần kiểm soát chặt môi trường xung quanh khi nhập hoặc ghi lại seed phrase.

Theo đánh giá của giới chuyên môn, vụ việc nhiều khả năng sẽ trở thành một ví dụ đáng chú ý về tiêu chí mà tư pháp Trung Quốc áp dụng đối với hành vi trộm cắp tài sản số, đồng thời nhấn mạnh tầm quan trọng của việc bảo vệ seed phrase trong quản lý ví cá nhân.