Tranh cãi quanh việc phê duyệt phái sinh tiền số tại Mỹ làm nóng tranh luận về cân bằng giữa đổi mới tài chính và bảo vệ nhà đầu tư. Ảnh: Shutterstock

CME Group ngày 5/6 cho biết CEO Terry Duffy đã lên tiếng phản đối việc cơ quan quản lý Mỹ phê duyệt hợp đồng tương lai vĩnh viễn đối với tiền số, cho rằng sản phẩm này tiềm ẩn rủi ro quá lớn với nhà đầu tư cá nhân và có thể gây tác động tiêu cực tới sự ổn định của thị trường tài chính.

Theo Cryptopolitan, trong cuộc phỏng vấn diễn ra trước đó một ngày, ông Duffy gọi việc cho phép giao dịch hợp đồng tương lai vĩnh viễn tiền số tại Mỹ là “một thảm họa sắp xảy ra”.

Tranh cãi bùng lên sau quyết định mới của Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Mỹ (CFTC). Ngày 29/5, cơ quan này đã phê duyệt sản phẩm hợp đồng tương lai vĩnh viễn tiền số trong khuôn khổ pháp lý tại Mỹ, theo đề xuất của sàn Coinbase và nền tảng thị trường dự đoán Kalshi.

Hợp đồng tương lai vĩnh viễn là công cụ phái sinh không có ngày đáo hạn, khác với hợp đồng tương lai truyền thống. Nhà đầu tư có thể duy trì vị thế mà không bị ràng buộc bởi thời điểm tất toán, và sản phẩm này từ lâu đã được giao dịch rộng rãi trên các sàn tiền số toàn cầu.

Theo ông Duffy, vấn đề lớn nhất nằm ở cấu trúc đòn bẩy rất cao. Hợp đồng tương lai vĩnh viễn thường cho phép sử dụng đòn bẩy tối đa khoảng 50 lần, đồng nghĩa thị trường chỉ cần đi ngược vị thế 2% là nhà đầu tư có thể bị thanh lý toàn bộ vốn.

Ông cho rằng nhiều nhà đầu tư cá nhân không hiểu đầy đủ mức độ rủi ro của sản phẩm này. “Chức năng cốt lõi của thị trường đang bị thay thế bởi một sân chơi bị chi phối bởi đầu cơ”, ông nói, đồng thời nhấn mạnh điều đó “không mang lại lợi ích cho bất kỳ ai”.

CEO CME cũng cảnh báo trong những giai đoạn biến động mạnh, cơ chế thanh lý tự động có thể buộc nhà đầu tư rời vị thế ngoài ý muốn. Theo ông, không ít nhà đầu tư cá nhân cũng chưa đánh giá đúng tác động dài hạn của phí funding đối với hiệu quả đầu tư.

Ngoài rủi ro sản phẩm, ông Duffy còn chỉ trích quy trình phê duyệt. Ông cho rằng CFTC đã xếp hợp đồng tương lai vĩnh viễn vào nhóm sản phẩm tài chính mới và phức tạp, nhưng lại đẩy nhanh quá trình xem xét, làm gia tăng nguy cơ thua lỗ lớn cho nhà đầu tư cá nhân nếu tham gia khi chưa hiểu rõ cơ chế vận hành.

Thị trường đã phản ứng ngay sau quyết định này. Trong phiên 2/6, cổ phiếu các doanh nghiệp vận hành sàn phái sinh tại Mỹ đồng loạt giảm giá: Cboe Global Markets mất khoảng 9%, trong khi CME Group và Intercontinental Exchange (ICE) – công ty mẹ của Sở Giao dịch Chứng khoán New York (NYSE) – cùng giảm khoảng 4%.

Nhà đầu tư lo ngại nếu hợp đồng tương lai vĩnh viễn được mở rộng từ tiền số sang cổ phiếu, hàng hóa và các nhóm tài sản khác, sản phẩm này có thể cạnh tranh trực tiếp với thị trường phái sinh hiện hữu. Nhà phân tích Bill Katz của TD Cowen nhận định biến số quan trọng nhất là tốc độ các hợp đồng tương lai vĩnh viễn được phê duyệt trên thị trường cổ phiếu và hàng hóa trong thời gian tới.

Dù vậy, một bộ phận tại Phố Wall cho rằng tác động thực tế sẽ bị giới hạn. Patrick O’Shaughnessy của Raymond James đánh giá hợp đồng tương lai vĩnh viễn về bản chất gần hơn với một công cụ đầu cơ dành cho nhà đầu tư cá nhân. Do phục vụ nhu cầu khác với thị trường hợp đồng tương lai truyền thống vốn hướng tới nhà đầu tư tổ chức, sản phẩm này khó có thể thay thế thị trường hiện tại.

Nhà phân tích Ashish Sabadra của RBC cũng cho rằng rủi ro cạnh tranh vẫn ở mức có thể kiểm soát, do cấu trúc của hợp đồng tương lai vĩnh viễn khác đáng kể so với hợp đồng tương lai truyền thống. Về phần mình, ông Duffy nói khả năng mảng kinh doanh của CME bị đe dọa trực tiếp là không lớn, bởi 85-90% khối lượng giao dịch của CME đến từ nhà đầu tư tổ chức - nhóm hiện không có nhiều động lực sử dụng sản phẩm này.

Trong khi đó, CFTC cho biết sẽ tiếp tục thẩm định riêng theo từng nhóm tài sản đối với các sản phẩm hợp đồng tương lai vĩnh viễn trong thời gian tới. Nếu phạm vi phê duyệt được mở rộng sang nông sản, kim loại quý, cổ phiếu và các loại tài sản ngoài tiền số, tiêu chí xét duyệt nhiều khả năng sẽ chặt chẽ hơn.

Giới quan sát cho rằng quyết định lần này có thể trở thành bước ngoặt mới của thị trường phái sinh tiền số tại Mỹ, đồng thời làm gia tăng tranh luận về cách cân bằng giữa đổi mới tài chính và bảo vệ nhà đầu tư cá nhân.

Từ khóa

#CME Group #CFTC #Coinbase #Kalshi #hợp đồng tương lai vĩnh viễn #tiền số #đòn bẩy #thanh lý
Copyright © DigitalToday. All rights reserved. Unauthorized reproduction and redistribution are prohibited.