Sắc lệnh hành pháp mới về fintech của Tổng thống Mỹ Donald Trump đang đưa vấn đề doanh nghiệp tiền số có được tiếp cận trực tiếp hệ thống thanh toán của Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) hay không trở thành một nội dung rà soát chính thức. Diễn biến này nhanh chóng thu hút sự chú ý của thị trường, đặc biệt với Ripple và XRP.
Theo Cryptopolitan ngày 26/5 (giờ địa phương), trọng tâm của cuộc tranh luận là Fed có mở quyền tiếp cận “master account” và hạ tầng thanh toán cho các công ty tiền số hay không. Từ trước đến nay, phần lớn doanh nghiệp fintech và tiền số không thể kết nối trực tiếp với mạng thanh toán của Fed, mà phải xử lý giao dịch thông qua ngân hàng đối tác hoặc ngân hàng trung gian.
Sắc lệnh mới yêu cầu Fed xem xét liệu mô hình hiện tại có đang cản trở đổi mới trong lĩnh vực tài sản số hay không. Coinbase, Circle Internet Group và Ripple là những cái tên được thị trường đặc biệt chú ý trong đợt đánh giá này. Nếu được tiếp cận trực tiếp dịch vụ thanh toán của Fed, vai trò của các doanh nghiệp tiền số trong hệ thống tài chính Mỹ có thể thay đổi đáng kể.
Ở chiều ngược lại, giới ngân hàng tỏ ra thận trọng. Lo ngại lớn nhất là việc cho phép các doanh nghiệp ngoài hệ thống tài chính truyền thống tiếp cận hạ tầng thanh toán cốt lõi có thể làm phát sinh rủi ro mới đối với an toàn và giám sát hệ thống tài chính.
Trong số các doanh nghiệp liên quan, Ripple được xem là bên có thể chịu tác động lớn về mặt cấu trúc. Công ty này từ lâu định vị XRP là tài sản thanh khoản phục vụ chuyển tiền quốc tế và thanh toán giữa các tổ chức. Hiện nay, mạng lưới chuyển tiền toàn cầu vẫn phụ thuộc vào nhiều ngân hàng trung gian, khiến chi phí và thời gian xử lý tăng lên. Ripple theo đuổi mô hình rút gọn quy trình này bằng mạng lưới dựa trên XRP.
Nếu Ripple có thể tiếp cận hệ thống thanh toán của Fed, mức độ phụ thuộc vào mạng lưới ngân hàng trung gian có thể giảm xuống, đồng thời một số khâu quyết toán cũng có thể được cắt bớt. Khi đó, cách thức xử lý giao dịch trên mạng XRP, luồng thanh khoản và chi phí thanh toán giữa các tổ chức có thể thay đổi. Theo Cryptopolitan, nếu quy định liên quan được thông qua, phạm vi sử dụng XRP trong mảng tài chính xuyên biên giới đã được quản lý có thể mở rộng.
Diễn biến này cũng gắn với nỗ lực hoàn thiện khung pháp lý cho tài sản số tại Mỹ. Ngày 14/5, Ủy ban Ngân hàng của Thượng viện Mỹ đã thông qua dự luật CLARITY với tỷ lệ 15-9 và chuyển dự luật lên toàn Thượng viện. Dự luật này đề cập cách phân loại tài sản số trong hệ thống pháp luật Mỹ, xác định tài sản nào thuộc diện điều chỉnh của luật chứng khoán và tài sản nào do Ủy ban Giao dịch Hàng hóa Tương lai Mỹ (CFTC) giám sát.
Trước đó, Hạ viện Mỹ cũng đã thông qua một dự luật riêng về tài sản số từ năm ngoái. Tuy nhiên, tiến trình đàm phán bị kéo dài do bất đồng liên quan đến mô hình lợi nhuận và phạm vi giám sát đối với stablecoin. Trong bối cảnh đó, Nhà Trắng được cho là đã trực tiếp điều phối thảo luận giữa ngành ngân hàng và lĩnh vực tiền số.
Thị trường vì thế không xem việc Fed rà soát quyền tiếp cận hệ thống thanh toán chỉ là câu chuyện dịch vụ ngân hàng. Với nhiều bên, đây có thể trở thành phép thử quan trọng về mức độ hội nhập của doanh nghiệp tiền số vào hệ thống tài chính chính thống của Mỹ.
Riêng với Ripple và XRP, đây là một biến số lớn, có khả năng tác động tới cấu trúc chuyển tiền quốc tế vốn lâu nay xoay quanh các ngân hàng trung gian. Vì vậy, giới quan sát đang theo dõi sát những động thái tiếp theo từ Fed và các cơ quan quản lý.