Theo TechCrunch, hồ sơ IPO của SpaceX được công bố trong tuần này cho thấy trung tâm dữ liệu của xAI đang vận hành bằng hàng chục turbine khí tự nhiên, trong khi công ty này còn lên kế hoạch chi thêm 2,8 tỷ USD. Diễn biến này làm dấy lên nghi vấn về mức độ nhất quán giữa tham vọng AI của Elon Musk và định hướng năng lượng sạch ông từng nhiều lần nhấn mạnh.

Trong nhiều năm qua, Tesla đã 4 lần công bố Master Plan. Xuyên suốt các kế hoạch này là mục tiêu điện khí hóa nền kinh tế. Ngay trong Master Plan đầu tiên, Musk từng tuyên bố mục tiêu của Tesla là thúc đẩy quá trình chuyển đổi từ nền kinh tế dựa vào khai thác và đốt hydrocarbon sang một nền kinh tế vận hành bằng điện và năng lượng mặt trời.

Tuy nhiên, thực tế hiện nay lại khác. Theo TechCrunch, xAI do Elon Musk dẫn dắt đang vận hành trung tâm dữ liệu bằng hàng chục turbine khí tự nhiên không chịu sự quản lý. Từ đó, hãng này cho rằng doanh nhân xây dựng đế chế dựa trên năng lượng sạch đang cho thấy dấu hiệu phụ thuộc vào nhiên liệu hóa thạch.

Musk cũng không ngần ngại thực hiện các giao dịch nội bộ giữa những công ty trong hệ sinh thái của mình. SpaceX đã chi 131 triệu USD để mua 1.279 xe Cybertruck, trong khi xAI đã chi 697 triệu USD trong hai năm qua cho Tesla Megapack, hệ thống lưu trữ pin quy mô lớn. Dù vậy, xAI chưa từng mua tấm pin mặt trời của Tesla với quy mô đáng kể.

Trong hồ sơ của SpaceX, năng lượng mặt trời chủ yếu được nhắc đến trong bối cảnh không gian. Nguồn điện mặt trời trên mặt đất không được đề cập như giải pháp cấp điện cho trung tâm dữ liệu xAI, mà chỉ được dùng làm cơ sở so sánh để nhấn mạnh ưu thế của điện mặt trời ngoài không gian. SpaceX cho rằng các tấm pin mặt trời trong không gian có thể tạo ra “nhiều hơn 5 lần năng lượng” so với trên mặt đất nhờ tiếp nhận ánh nắng 24 giờ mỗi ngày.

Theo TechCrunch, Musk dường như xem trung tâm dữ liệu hiện tại của xAI chỉ là giải pháp tạm thời. Ông được cho là muốn loại bỏ hạ tầng trên mặt đất khi SpaceX đủ khả năng đưa các máy chủ quy mô gigawatt lên quỹ đạo. Dù vậy, TechCrunch nhận định phép tính này có thể không chính xác.

Hồ sơ nộp lên Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Mỹ (SEC) của SpaceX nhiều lần nhắc tới “mức tăng năng lực tính toán AI ở cấp terawatt theo từng năm”. Đây là con số gây chú ý, trong bối cảnh toàn bộ các trung tâm dữ liệu trên thế giới hiện chỉ tiêu thụ khoảng 40 gigawatt điện. Theo TechCrunch, Musk đang đặt giả định rằng thế giới sẽ cần bổ sung năng lực tính toán AI ở quy mô terawatt mỗi năm, rồi xây dựng lập luận từ đó.

Hiện nhân loại tiêu thụ khoảng 35.000 terawatt-giờ năng lượng mỗi năm. Nhu cầu năng lượng cho AI có thể tăng theo cấp số nhân, nhưng cũng có thể chậm lại. TechCrunch cho rằng hiện vẫn còn quá sớm để khẳng định xu hướng, song Musk từ lâu nổi tiếng với cách nắm bắt các bước ngoặt công nghệ và sẵn sàng đặt cược lớn.

Dù vậy, vận chuyển các tấm pin mặt trời bằng xe tải nhìn chung vẫn tiêu tốn ít năng lượng hơn nhiều so với đưa chúng vào quỹ đạo. Chưa kể, các tấm pin mặt trời dùng trong không gian cũng sẽ phải được sản xuất ở quy mô chưa từng có.

TechCrunch bình luận rằng Trái đất vẫn còn rất nhiều dư địa để khai thác năng lượng mặt trời. Chỉ ba năm trước, trong phần ba của Tesla Master Plan, Musk còn tuyên bố sẽ “loại bỏ nhiên liệu hóa thạch”. Nếu vậy, theo nhận định của hãng tin này, thứ cần thay đổi trước có lẽ chính là trung tâm dữ liệu xAI đang vận hành bằng khí tự nhiên.