Từng là biểu tượng của thị trường smartphone bàn phím trước khi iPhone xuất hiện, BlackBerry nay gần như biến mất khỏi tâm trí nhiều người dùng. Tuy nhiên, công ty này vẫn tồn tại và đang dần phục hồi nhờ QNX, nền tảng phần mềm ôtô hiện đóng vai trò trụ cột trong hoạt động kinh doanh.
BlackBerry đã rút khỏi mảng smartphone từ lâu sau khi thất thế trước Apple và chuyển hướng sang phần mềm. Trong số các lĩnh vực mới, QNX nổi lên như động lực tăng trưởng quan trọng, góp phần kéo công ty trở lại quỹ đạo có lãi.
QNX là hệ điều hành dành cho xe, hỗ trợ nhiều tính năng như cảnh báo va chạm, cảnh báo điểm mù, kiểm soát hành trình thích ứng, phát hiện người đi bộ và hỗ trợ giữ làn.
Theo Wall Street Journal, vị thế của BlackBerry QNX trong ngành ôtô hiện lớn hơn bao giờ hết. Nền tảng này đã được tích hợp trên khoảng 275 triệu xe. Khi ôtô ngày càng được trang bị nhiều chức năng điện toán, các hãng xe lớn toàn cầu tiếp tục tin dùng QNX nhờ đặc tính của một hệ điều hành thời gian thực đòi hỏi độ tin cậy rất cao.
QNX hiện đóng góp khoảng một nửa doanh thu của BlackBerry. Đây cũng là yếu tố giúp công ty có lãi 4 quý liên tiếp, lần đầu tiên kể từ giai đoạn còn cạnh tranh trực diện với iPhone.
Sau khi công bố báo cáo quý với kết quả tích cực vào tháng trước, cổ phiếu BlackBerry tăng 50%. Dù thị giá vẫn thấp hơn 96% so với thời kỳ đỉnh cao, công ty đang phát đi tín hiệu tự tin hơn về quá trình phục hồi. Trong cuộc gọi với nhà đầu tư sau báo cáo kết quả kinh doanh, CEO BlackBerry nói rằng “câu chuyện BlackBerry giờ là một câu chuyện tăng trưởng mới”.
BlackBerry mua lại QNX vào năm 2010 trong nỗ lực tìm kiếm động lực tăng trưởng thế hệ tiếp theo. Tuy nhiên, vào thời điểm đó, hoạt động kinh doanh cốt lõi của hãng đã rơi vào thế khó, nên thương vụ này ban đầu không tạo ra nhiều kỳ vọng về một bước ngoặt rõ rệt.
Sau khi thâu tóm, nhiều kỹ sư của QNX được điều sang phát triển hệ điều hành di động, trong khi một bộ phận tiếp tục theo đuổi phần mềm ôtô. Do chưa được công ty mẹ chú trọng nhiều, nhóm QNX gần như hoạt động độc lập và tập trung phát triển sản phẩm.
Trong giai đoạn thị trường phần mềm ôtô còn ít cạnh tranh, QNX đạt bước tiến đáng kể ở mảng infotainment trước khi các tập đoàn công nghệ lớn tại Thung lũng Silicon tham gia.
Cục diện sau đó thay đổi nhanh chóng. Google tung ra hệ thống infotainment Android của riêng mình, còn Apple tuyển dụng các kỹ sư QNX cho dự án ôtô. Theo WSJ, lợi thế đi trước trong giai đoạn cạnh tranh thấp không đủ để BlackBerry chống lại sức ép từ Big Tech, làm dấy lên lo ngại công ty có thể một lần nữa bị các ông lớn công nghệ lấn át như từng xảy ra trên thị trường smartphone.
Trong bối cảnh đó, BlackBerry đưa ra quyết định mang tính bước ngoặt vào năm 2014: thay vì đối đầu trực diện với Big Tech ở mảng infotainment, công ty chuyển trọng tâm sang phần mềm cốt lõi bên trong xe. Theo BlackBerry, ngoài việc đi sâu hơn vào hệ thống trên xe, hãng gần như không còn lựa chọn nào khác. Đây cũng là nền tảng cho vị thế hiện nay của QNX trong ngành ôtô.
Không chỉ dừng ở ôtô, BlackBerry QNX hiện còn mở rộng sang thiết bị y tế, tự động hóa công nghiệp và robot. Công nghệ này đã được ứng dụng trong robot phẫu thuật và hơn 10 sản phẩm y tế.
Diễn biến cổ phiếu thời gian gần đây cho thấy nhà đầu tư đang nhìn nhận tích cực hơn về khả năng mở rộng hệ sinh thái QNX ra ngoài lĩnh vực ôtô. Thị trường hiện theo dõi liệu BlackBerry, công ty từng suýt bị gạt khỏi cuộc chơi vì smartphone, có thể tiếp tục tăng trưởng với vai trò một doanh nghiệp phần mềm nắm giữ công nghệ cốt lõi trong các hệ thống phần cứng đòi hỏi mức độ an toàn tối quan trọng hay không.