Làn sóng phản đối trí tuệ nhân tạo (AI) và trung tâm dữ liệu tại Mỹ đang mạnh lên, gây thêm sức ép lên kế hoạch IPO của OpenAI và Anthropic, đồng thời làm gia tăng rủi ro đối với các dự án mở rộng hạ tầng của Amazon, Google, Microsoft và Meta.

Theo CNBC ngày 15/4/2026 (giờ địa phương), nhiều số liệu gần đây cho thấy cử tri Mỹ ngày càng nhìn nhận rủi ro của AI lớn hơn lợi ích mà công nghệ này mang lại.

Diễn biến này đặc biệt đáng chú ý với OpenAI và Anthropic, hai công ty đang theo đuổi lộ trình IPO dựa trên mức định giá cao. Với OpenAI, việc mở rộng trung tâm dữ liệu được xem là một lợi thế chiến lược. Vì vậy, nếu các dự án hạ tầng vấp phải phản đối tại địa phương, chiến lược tăng trưởng của công ty cũng có thể bị ảnh hưởng.

Phản ứng tiêu cực xung quanh AI thậm chí đã dẫn tới hành vi bạo lực. Tuần trước, một người đàn ông bị truy tố sau khi ném bom xăng vào cổng trước nhà của Sam Altman, CEO OpenAI. Văn phòng công tố địa phương ở San Francisco cho biết động cơ xuất phát từ sự thù ghét đối với công nghệ AI. Nghi phạm Daniel Moreno-Gama, 20 tuổi, đến từ Texas, bị truy tố với nhiều cáo buộc, trong đó có âm mưu giết người, đồng thời bị cáo buộc từng đe dọa phóng hỏa trụ sở OpenAI.

Sam Altman cũng thừa nhận tâm lý bất an liên quan đến AI đang ở mức lớn, đồng thời kêu gọi hạ nhiệt cách phát ngôn và phản ứng xung quanh công nghệ này. Ông nói công nghệ không phải lúc nào cũng mang lại lợi ích cho tất cả mọi người, nhưng nhấn mạnh rằng tiến bộ công nghệ có thể cải thiện đáng kể tương lai. Gần đây, ông cũng đề xuất một số phương án như quỹ tài sản công, tuần làm việc 4 ngày và cải cách thuế tiền lương theo hướng đánh thuế vào tự động hóa.

Trong khi đó, Dario Amodei, CEO Anthropic, nhiều lần cảnh báo AI có thể gây ra những xáo trộn trên quy mô lớn. Tranh luận về AI hiện không còn giới hạn trong ngành công nghệ mà đã lan rộng ra công chúng. Khảo sát của NBC News thực hiện trong tháng 3 cho thấy 57% cử tri đã đăng ký cho rằng rủi ro của AI lớn hơn lợi ích. Một khảo sát khác của Đại học Quinnipiac ghi nhận 55% số người được hỏi dự báo AI trong đời sống hằng ngày sẽ gây hại nhiều hơn có lợi. Khảo sát của Pew cũng cho thấy số người lo ngại về việc mở rộng sử dụng AI nhiều hơn số người kỳ vọng tích cực.

Sự phản đối đối với trung tâm dữ liệu cũng đang gia tăng nhanh chóng. Trung tâm dữ liệu và máy chủ là hạ tầng cốt lõi để vận hành AI, trong bối cảnh các tập đoàn công nghệ lớn dự kiến đầu tư khoảng 700 tỷ USD để mở rộng năng lực tại Mỹ trong năm nay. Tuy nhiên, nhu cầu điện khổng lồ của các trung tâm dữ liệu đã trở thành một vấn đề trong các cuộc tranh cử ở cấp bang và địa phương, kéo theo phản đối từ cộng đồng và các vụ kiện.

Theo thống kê của Data Center Watch, trong năm 2025 có ít nhất 156 tỷ USD dự án trung tâm dữ liệu bị đình lại hoặc chậm tiến độ do vấp phải phản đối tại địa phương và kiện tụng. Ngày 16/4, bang Maine thông qua một dự luật được cho là lần đầu tiên áp dụng lệnh cấm trung tâm dữ liệu trên phạm vi toàn bang, và văn bản này đang chờ thống đốc ký ban hành. Tại khu vực ngoại ô St. Louis, bang Missouri, cử tri ở Lester cũng khiến một số nghị viên thành phố ủng hộ dự án trung tâm dữ liệu thất cử.

Bối cảnh này có thể ảnh hưởng đến sức hút của các đợt IPO trong tương lai. Sarah Friar, Giám đốc Tài chính của OpenAI, cho biết công ty dự kiến dành một phần cổ phiếu trong đợt chào bán lần đầu ra công chúng cho nhà đầu tư cá nhân. Bà dẫn trường hợp SpaceX và nói OpenAI muốn cả nhà đầu tư cá nhân cũng có cơ hội sở hữu cổ phần gắn với ChatGPT.