Iran đang nổi lên như một điểm nóng của thị trường tiền mã hóa trong bối cảnh nước này hứng chịu các lệnh trừng phạt kéo dài và đồng nội tệ mất giá mạnh. Wall Street Journal (WSJ) ngày 9/4 dẫn dữ liệu từ Chainalysis cho biết quy mô thị trường tiền mã hóa tại Iran năm ngoái ước đạt khoảng 7,8 tỷ USD.

Theo Chainalysis, hơn một nửa hoạt động tiền mã hóa tại Iran có liên quan tới Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) và các lực lượng trực thuộc.

WSJ cho biết, khi bị hạn chế tiếp cận hệ thống tài chính dựa trên đồng USD do lệnh trừng phạt, IRGC đã tận dụng tiền mã hóa như một phương tiện thanh toán để mua vũ khí và nguyên liệu. Lực lượng này cũng được cho là tham gia sâu vào hoạt động khai thác Bitcoin.

Ngân hàng Trung ương Iran cũng bị cho là đã tích lũy lượng lớn Tether, đồng stablecoin neo theo USD, nhằm hỗ trợ phòng ngừa rủi ro tỷ giá và phục vụ thanh toán thương mại.

Iran đồng thời thúc đẩy phương án thu phí tàu chở dầu đi qua eo biển Hormuz bằng tiền mã hóa, qua đó hạn chế nguy cơ bị theo dõi bởi hệ thống tài chính quốc tế.

Theo WSJ, kế hoạch thu phí tại eo biển Hormuz bằng tiền mã hóa của Iran thậm chí đã ảnh hưởng tới diễn biến giá Bitcoin. Sau khi Mỹ nhắc tới một thỏa thuận ngừng bắn với điều kiện mở lại eo biển Hormuz, Bitcoin đã tăng và vượt mốc 72.000 USD. Một trong những yếu tố được thị trường nhắc tới là kỳ vọng các hãng vận tải biển có thể nhanh chóng mua vào lượng lớn Bitcoin trong thời gian ngắn.

Không chỉ khu vực nhà nước, người dân Iran cũng sử dụng tiền mã hóa rất mạnh. Trong bối cảnh lạm phát cao, nhiều người xem đây là công cụ giữ giá trị tài sản và là kênh chuyển tiền ra nước ngoài.

Một bộ phận nhà đầu tư giàu có tại Iran cũng có xu hướng chuyển tài sản từ các sàn giao dịch tiền mã hóa trong nước sang ví cá nhân hoặc sàn giao dịch ở nước ngoài. Nguyên nhân xuất phát từ lo ngại chính phủ có thể phong tỏa Internet hoặc áp dụng các biện pháp khẩn cấp như tịch thu tài sản tài chính.

Thực tế, sau các cuộc tấn công của Mỹ và Israel ngày 28/2, lượng tiền rút khỏi Nobitex, sàn giao dịch tiền mã hóa lớn nhất Iran, được cho là đã tăng vọt 700% chỉ trong vài phút.

Nobitex hiện có hơn 11 triệu người dùng và là kênh chủ chốt để người Iran đổi nội tệ sang Tether trước khi tiếp tục chuyển sang các đồng tiền mã hóa khác ở nước ngoài.

Việc tiền mã hóa trở thành “phao cứu sinh” cho cả chính phủ lẫn người dân Iran được đánh giá là có nhiều điểm tương đồng với Venezuela. Tại quốc gia Nam Mỹ này, tiền mã hóa cũng được sử dụng rộng rãi trong bối cảnh bị trừng phạt quốc tế và đồng nội tệ mất giá nghiêm trọng.

Caitlin Martin, chuyên gia phân tích cấp cao tại Chainalysis, nhận định: “Tại các quốc gia chịu lệnh trừng phạt, tiền mã hóa là một công cụ rất hữu ích. Với những nước đã có sẵn hạ tầng tiền mã hóa như Iran, việc sở hữu và sử dụng để thanh toán có thể diễn ra nhanh chóng và tương đối dễ dàng.”