Chi tiêu phần mềm của doanh nghiệp đang được phân bổ lại theo hướng ưu tiên AI tạo sinh, qua đó làm thay đổi rõ rệt thế cân bằng trên thị trường phần mềm. Khi ngân sách từng dành cho các dịch vụ SaaS chuyển sang công cụ AI, OpenAI và Anthropic nổi lên là hai bên hưởng lợi lớn nhất.

Theo TechRadar ngày 25/03 (giờ địa phương), một phân tích mới đây cho thấy trọng tâm chi tiêu phần mềm doanh nghiệp đang dịch chuyển nhanh sang AI, thay vì tiếp tục dồn vào các nền tảng SaaS như trước.

Khảo sát cho thấy doanh nghiệp không còn dừng ở câu hỏi có nên triển khai AI hay không, mà đã chuyển sang bài toán phân bổ ngân sách cho nhà cung cấp AI nào. Diễn biến này cho thấy AI đã vượt qua giai đoạn thử nghiệm để trở thành một phần trong hạ tầng vận hành cốt lõi của doanh nghiệp.

Dữ liệu phân tích về quy mô ngân sách doanh nghiệp khoảng 18 tỷ USD cho thấy chi tiêu phần mềm của nhóm doanh nghiệp vừa và lớn tăng khoảng 58% so với cùng kỳ năm trước. Tuy nhiên, giới phân tích cho rằng mức tăng này chủ yếu đến từ việc tái phân bổ ngân sách từ phần mềm truyền thống sang AI, hơn là sự mở rộng của toàn bộ thị trường.

Trong làn sóng dịch chuyển đó, ngân sách ngày càng tập trung vào một số nhà cung cấp lớn. Anthropic ghi nhận tăng 428%, trong khi Cursor - công cụ lập trình tích hợp AI - tăng hơn 600% và được đẩy nhanh triển khai trong các tổ chức phát triển phần mềm. OpenAI dù tăng trưởng chậm lại vẫn duy trì quy mô chi tiêu lớn nhất và tiếp tục giữ vị thế chi phối trên thị trường.

Ở chiều ngược lại, các công ty SaaS truyền thống bắt đầu mất dần ưu tiên trong ngân sách doanh nghiệp. Tại một số công ty, chi tiêu cho SaaS chững lại, thậm chí giảm. Riêng nhóm doanh nghiệp nhỏ và vừa, mức chi cho SaaS giảm khoảng 8%. Xu hướng này cho thấy doanh nghiệp đang cắt giảm các hệ thống chưa tích hợp AI để chuyển sang những công cụ có thể cải thiện năng suất rõ rệt hơn.

Cấu trúc giá cũng đang thay đổi theo xu hướng mới. Các dịch vụ dựa trên AI hiện có mức giá cao hơn phần mềm truyền thống từ 20% đến 37%. Trong bối cảnh nguồn lực có hạn, doanh nghiệp vì vậy phải rà soát lại các hợp đồng phần mềm hiện có và tái cơ cấu ngân sách theo hướng ưu tiên AI.

Theo giới phân tích, đây không phải biến động ngắn hạn mà là một thay đổi mang tính cấu trúc. Khi AI trở thành trung tâm trong vận hành doanh nghiệp thay vì chỉ là một tính năng bổ sung, ngân sách sẽ tiếp tục dồn về một số ít nhà cung cấp AI, đồng thời thu hẹp thêm thị phần của các công ty SaaS truyền thống.