AI tạo sinh đang giúp lập trình viên viết mã nhanh hơn rõ rệt, nhưng lợi ích về tốc độ lại đi kèm áp lực lớn hơn ở khâu rà soát và bảo trì phần mềm do chất lượng mã không đồng đều.
Theo báo cáo của Linux Foundation được TechRadar dẫn lại ngày 22/10 (giờ địa phương), những người tham gia khảo sát ước tính thời gian viết mã đã giảm trung bình 52% sau khi triển khai AI. Tuy nhiên, các nhóm bảo trì cho biết khoảng 25% pull request (PR) gửi vào dự án bị xem là “AI slop”, tức các nội dung do AI tạo ra nhưng có chất lượng thấp.
Phần thời gian tiết kiệm được từ việc viết mã chủ yếu được chuyển sang các công việc phát triển khác. Có 66% người được hỏi cho biết họ dùng thời gian này để xử lý “nợ kỹ thuật”, tức các vấn đề tồn đọng trong mã nguồn và thiết kế. Tỷ lệ dành cho phát triển tính năng mới là 63%, trong khi 58% dùng để học tập và nâng cao năng lực.
Dù vậy, việc tiết kiệm thời gian ở cấp độ cá nhân không đồng nghĩa hiệu quả được cải thiện trên toàn bộ quy trình phát triển. Khi AI tạo mã nhanh hơn, khối lượng công việc kiểm tra chất lượng và bảo mật cũng tăng lên, khiến áp lực dịch chuyển từ khâu viết mã sang khâu rà soát.
Ngay cả ở giai đoạn review, hiệu quả của AI cũng phụ thuộc vào độ phức tạp của công việc. AI tỏ ra hữu ích với các tác vụ đơn giản, nhưng 21% người tham gia khảo sát cho biết những nhiệm vụ phức tạp thậm chí mất nhiều thời gian hơn khi có AI tham gia. Báo cáo cũng chỉ ra rằng các phản hồi sai hoặc nội dung trùng lặp do AI tạo ra đang khiến người review tốn thêm thời gian xử lý.
Khâu kiểm tra trước khi gửi PR và việc công khai việc sử dụng AI cũng chưa được thực hiện đầy đủ. Chỉ 61% người được hỏi cho biết họ rà soát kỹ mã do AI tạo ra và kiểm thử toàn bộ chức năng trước khi gửi. Việc thông báo cho người review hoặc nhóm bảo trì về việc đã sử dụng AI cũng chưa nhất quán, qua đó làm tăng áp lực ở vòng kiểm tra cuối.
Áp lực này thể hiện rõ hơn ở các dự án quy mô lớn. Có 59% người phụ trách bảo trì cho biết số lượng đóng góp mã đã tăng kể từ khi AI tạo sinh trở nên phổ biến; với các dự án lớn, tỷ lệ này lên tới 69%. Tỷ trọng PR bị nghi là “AI slop” trong nhóm dự án lớn cũng cao hơn mức trung bình, ở mức 31%.
Trong khi đó, cơ chế quản trị vẫn chưa theo kịp tốc độ phổ biến của AI. Chỉ 35% dự án có chính sách chính thức cho phép sử dụng AI tạo sinh, trong khi 32% cho biết họ chưa có chính sách và cũng không có kế hoạch xây dựng.
Linux Foundation nhấn mạnh vấn đề không nằm ở việc loại AI khỏi môi trường lập trình, mà là tăng cường quản trị. Tổ chức này khuyến nghị các dự án cần thiết lập tiêu chí rõ ràng về cách sử dụng AI, yêu cầu người đóng góp chịu trách nhiệm kiểm thử mã và minh bạch việc dùng AI. Đồng thời, các công cụ hỗ trợ cũng cần được cải thiện để giúp nhóm bảo trì quản lý pull request hiệu quả hơn.