Từ đầu năm đến nay, 82 dự án và giao thức crypto đã ngừng hoạt động trong bối cảnh thị trường giá xuống kéo dài, nguồn thu suy giảm, dòng vốn cạn dần và các sự cố bảo mật liên tiếp xảy ra. Làn sóng rút lui này trải rộng từ DeFi đến hạ tầng blockchain và game Web3.

Theo Cointelegraph ngày 20/10 (giờ địa phương), nhà nghiên cứu crypto Stacy Moore đã tổng hợp và công bố trên X danh sách 82 dự án tài sản số và giao thức dừng hoạt động trong năm nay. Danh sách này gồm Balancer, Radiant Capital, Neon EVM và Step Finance. Moore cho biết bà chưa từng chứng kiến quy mô đóng cửa lớn như vậy.

Diễn biến bất lợi của thị trường đang tạo áp lực ngày càng lớn lên các dự án. Bitcoin từng vượt 126.000 USD vào tháng 10/2025, lập đỉnh lịch sử, nhưng đầu năm nay đã rơi xuống dưới 60.000 USD. Khi thị trường thu hẹp, việc thu hút người dùng và tạo doanh thu trở nên khó khăn hơn, buộc nhiều dự án có nền tảng kinh doanh yếu phải dừng hoạt động.

Một trường hợp tiêu biểu là Blast, mạng Layer2 trên Ethereum. Đầu tháng này, Blast thông báo chấm dứt vận hành, đồng thời thừa nhận không còn lộ trình đủ tin cậy để duy trì mô hình kinh tế bền vững. Ngay cả một mạng từng thu hút hơn 2 tỷ USD tiền gửi cũng không thể vượt qua bài toán lợi nhuận.

Nguyên nhân khiến các dự án đóng cửa không hoàn toàn giống nhau. Step Finance ngừng hoạt động sau vụ xâm nhập kho bạc quy mô lớn vào tháng 2. Radiant Capital không thể phục hồi sau thiệt hại từ vụ exploit năm 2024 và đến tháng 6 đã công bố kế hoạch chấm dứt hoạt động. Satori Finance, dự án từng nhận được hỗ trợ từ Coinbase, cũng dừng vận hành vì cho rằng doanh thu hiện tại không đủ để duy trì bộ máy.

Xu hướng này cũng được phản ánh trong các thống kê khác. Trong báo cáo tháng 8, DefiLlama cho biết số dự án tiền mã hóa công bố ngừng hoạt động trong năm nay đã lên tới 100. Riêng 90 ngày trước thời điểm báo cáo đã có 40 dự án đóng cửa. Theo DefiLlama, không ít dự án không đạt được quy mô người dùng đủ lớn hoặc không tạo ra doanh thu đủ để bù chi phí vận hành.

Nguyên nhân phổ biến nhất là sản phẩm không phù hợp với nhu cầu thị trường. Các lý do tiếp theo gồm cạn vốn, thiếu doanh thu và chuyển hướng sang sản phẩm khác. Điều đó cho thấy chỉ phát triển công nghệ và phát hành token không còn đủ để duy trì hoạt động.

Ngay cả những dự án từng huy động được lượng vốn lớn cũng không nằm ngoài xu hướng này. Tổng số vốn mà các dự án đã ngừng hoạt động huy động được ước khoảng 1 tỷ USD, trong khi tổng phí tích lũy đạt 250 triệu USD. Trong số đó, có 9 dự án từng gọi vốn từ 50 triệu USD trở lên nhưng cuối cùng vẫn phải dừng cuộc chơi. Nói cách khác, quy mô gọi vốn ban đầu không còn là bảo chứng cho khả năng tồn tại lâu dài.

Quá trình tái cấu trúc thị trường cũng thể hiện rõ qua dòng vốn đầu tư mạo hiểm và hoạt động M&A. DefiLlama cho biết trong nửa đầu năm 2026, quy mô vốn đầu tư mạo hiểm tăng so với cùng kỳ, nhưng số thương vụ lại giảm 80%. Tính đến thời điểm lập báo cáo, số thương vụ M&A đạt 87, tăng 65% so với năm trước. Diễn biến này cho thấy dòng tiền không còn phân bổ rộng vào các dự án mới, mà đang tập trung vào những mô hình đã được kiểm chứng hoặc các thương vụ tái cơ cấu thông qua M&A.

Trong bối cảnh đó, khả năng xây dựng lượng người dùng thực và mô hình doanh thu bền vững đang trở nên quan trọng hơn nhiều so với việc phát hành token hay gọi vốn ở giai đoạn đầu. Những dự án không đủ sức chống chịu trước rủi ro bảo mật và thiếu năng lực cạnh tranh về sản phẩm sẽ ngày càng đối mặt với nguy cơ bị loại khỏi thị trường.