Giảm nhu cầu pin có thể mang lại hiệu quả cắt giảm phát thải lớn hơn so với chỉ cải tiến quy trình sản xuất pin lithium-ion. Ảnh: Shutterstock

Một nghiên cứu mới cho thấy, để cắt giảm khí nhà kính phát sinh từ hoạt động sản xuất pin cho xe điện, các biện pháp giảm nhu cầu pin có thể mang lại hiệu quả lớn hơn so với việc chỉ cải tiến quy trình sản xuất. Hai hướng được nhấn mạnh là kéo dài tuổi thọ pin và hạn chế trang bị dung lượng vượt quá nhu cầu thực tế.

Theo Ars Technica ngày 19/10/2026 (giờ địa phương), nhóm của nhà nghiên cứu Zhou Haiwei tại Đại học Melbourne, Australia, đã phân tích lượng phát thải khí nhà kính từ pin lithium-ion dùng cho xe điện và hệ thống lưu trữ năng lượng (ESS) đến năm 2050.

Nhóm nghiên cứu ước tính phát thải liên quan đến sản xuất pin hiện chiếm khoảng 0,18% tổng phát thải khí nhà kính toàn cầu mỗi năm. Tuy nhiên, khi xe điện và ESS ngày càng phổ biến, nhu cầu pin đến năm 2050 có thể tăng gấp 20 lần, trong khi phát thải từ chuỗi cung ứng liên quan có thể tăng khoảng 10 lần.

Các biện pháp cắt giảm được đề xuất gồm nâng hiệu quả sử dụng năng lượng trong khâu khai thác và tinh luyện, áp dụng quy trình sản xuất thân thiện hơn với môi trường, đồng thời mở rộng tái chế pin thải. Theo ước tính của nhóm nghiên cứu, nếu chuỗi cung ứng được cải thiện, lượng phát thải carbon trên mỗi bộ pin có thể giảm 34% vào năm 2050. Tổng mức cắt giảm lũy kế trong giai đoạn 2024-2050 vào khoảng 3,5-4,7 tỷ tấn CO2 quy đổi.

Tuy nhiên, nhóm nghiên cứu cho rằng các chiến lược giảm nhu cầu pin còn mang lại hiệu quả lớn hơn. Nếu pin xe điện có tuổi thọ tương đương vòng đời trung bình của xe, nhu cầu thay thế sẽ giảm, qua đó kéo nhu cầu pin mới xuống 29%.

Nghiên cứu cũng cho thấy việc hạn chế xu hướng tăng dung lượng pin trung bình có thể giúp giảm thêm 23%. Xu hướng này chủ yếu xuất phát từ nhu cầu đối với xe cỡ lớn và quãng đường di chuyển dài hơn. Bên cạnh đó, mở rộng dịch vụ chia sẻ xe có thể giúp giảm nhu cầu pin khoảng 10%, còn tái sử dụng pin xe điện sau khi hết vòng đời sử dụng trên xe để làm ESS có thể giảm thêm khoảng 8%.

Theo ước tính, các chiến lược quản lý nhu cầu nói trên có thể giúp cắt giảm 6,0-7,2 tỷ tấn CO2 quy đổi trong giai đoạn 2024-2050, cao hơn mức giảm phát thải nếu chỉ tập trung cải thiện sản xuất và tái chế.

Dù vậy, đây vẫn là dự báo dựa trên các kịch bản tương lai của Cơ quan Năng lượng Quốc tế (IEA), nên kết quả thực tế có thể thay đổi tùy theo công nghệ pin và tốc độ phổ biến của xe điện cùng ESS. Nhóm nghiên cứu nhấn mạnh mục tiêu không phải là hạn chế sử dụng pin, mà là kéo dài tuổi thọ và thiết kế dung lượng phù hợp để giảm số lượng pin mới phải sản xuất.

Từ khóa

#pin lithium-ion #xe điện #ESS #phát thải khí nhà kính #chuỗi cung ứng #Đại học Melbourne
Copyright © DigitalToday. All rights reserved. Unauthorized reproduction and redistribution are prohibited.