NH Co-op ngày 16/10 bị các nghị sĩ Hàn Quốc chất vấn gay gắt về hàng loạt lỗ hổng trong kiểm soát nội bộ, từ việc không chuyển 6 vụ nghi có dấu hiệu hình sự cho cơ quan điều tra đến cách lập và sử dụng ngân sách. Tại phiên họp, Chủ tịch Kang Ho-dong cũng phủ nhận liên quan đến nghi vấn mua quà lưu niệm giá cao của Văn phòng Thư ký và nói chưa có ý định từ chức.

Vấn đề được nêu ra tại phiên thanh tra buổi sáng của Ủy ban Nông nghiệp, Thực phẩm, Đại dương và Thủy sản thuộc Quốc hội Hàn Quốc đối với NH Co-op. Nội dung chất vấn xoay quanh quy trình xử lý sai phạm nhân sự, cơ chế kiểm soát nội bộ, việc điều hành ngân sách và quan điểm của ông Kang trước cuộc điều tra đang diễn ra.

Nghị sĩ Joo Cheol-hyeon của Đảng Dân chủ cho biết theo quy định nội bộ, NH Co-op phải tố giác tới cơ quan điều tra khi cán bộ hoặc nhân viên có hành vi phạm tội liên quan công việc. Tuy nhiên, trong 21 vụ việc phát sinh năm 2022, có 6 vụ được cho là có dấu hiệu phạm tội rõ ràng nhưng không được chuyển hồ sơ.

Theo ông Joo, nếu muốn loại một vụ việc khỏi diện phải tố giác, NH Co-op phải đưa ra thẩm định và thông qua nghị quyết của ủy ban nhân sự. Dù vậy, ở một số trường hợp, ngay cả thủ tục tối thiểu này cũng không được thực hiện.

Ông cho rằng trong số các vụ việc bị bỏ qua có cả những hành vi mang dấu hiệu vi phạm nghiêm trọng, bao gồm sai phạm tình dục và hành vi sai phạm trong thi hành công vụ, nhưng NH Co-op vẫn không tuân thủ đầy đủ quy trình nội bộ.

Một trường hợp khác cũng được nêu tại phiên họp là vụ xử lý tham ô tại một hợp tác xã nông nghiệp địa phương. Theo ông Joo, năm 2023, một nhân viên Hanaro Mart thuộc hợp tác xã nông nghiệp ở Geoje bị cáo buộc tham ô 130 triệu won. Tuy nhiên, chủ tịch hợp tác xã không tố giác vụ việc, cũng không áp dụng kỷ luật, mà lại cho người này nghỉ hưu danh dự và chi thêm 100 triệu won tiền trợ cấp nghỉ hưu.

Nghị sĩ này gọi đây là việc “khó có thể chấp nhận” và đề nghị NH Co-op cải tổ toàn diện hệ thống kiểm soát nội bộ. Ông cũng cho rằng ủy ban nhân sự của NH Co-op hiện chỉ gồm người trong nội bộ, khiến ý kiến của bộ phận phụ trách dễ được thông qua một cách hình thức, do đó cần bổ sung cơ chế giám sát độc lập với sự tham gia của nhân sự bên ngoài.

Đáp lại, Chủ tịch Kang Ho-dong thừa nhận cần cải thiện cơ chế hiện tại. Ông nói chưa nắm đầy đủ chi tiết từng vụ việc, nhưng cam kết từ nay sẽ tuân thủ nghiêm các thủ tục liên quan.

Bên cạnh kiểm soát nội bộ, các nghị sĩ cũng chỉ trích cách NH Co-op lập và vận hành ngân sách.

Nghị sĩ Yoon Jun-byeong của Đảng Dân chủ cho biết trong tổng ngân sách thường niên khoảng 800 tỷ won của NH Co-op, có tới 60% được vận hành dưới dạng ngân sách chưa phân bổ cụ thể.

Theo ông Yoon, về nguyên tắc, ngân sách phải được phê duyệt và giải ngân theo mục tiêu, hạng mục đã xác định từ trước. Tuy nhiên, tại NH Co-op, một phần lớn ngân sách lại có thể được điều hành theo quyết định của ban điều hành trung ương.

Quá trình điều chuyển ngân sách cũng bị đặt dấu hỏi. Ông Yoon cho rằng NH Co-op đã tăng chi cho truyền thông khi chưa tuân thủ đầy đủ quy trình điều chuyển ngân sách. Trong giai đoạn 2023-2025, tổng ngân sách liên quan đến truyền thông được nhắc tới là 19,5 tỷ won.

Ông chỉ trích phần ngân sách chưa phân bổ này đang vận hành như một “quỹ đen” quy mô lớn, có thể bị ban điều hành trung ương sử dụng tùy tiện.

Ngoài ra, ông Yoon còn nêu nghi vấn một lãnh đạo NH Co-op đã chi 100 triệu won để ngăn chặn các bài báo liên quan đến cáo buộc sai phạm trong cuộc bầu cử chủ tịch, vấn đề phát sinh từ cuộc thanh tra đặc biệt liên ngành của chính phủ. Nghị sĩ này đồng thời yêu cầu NH Co-op tăng cường minh bạch trong giải ngân.

Lập trường của Chủ tịch Kang Ho-dong đối với cuộc điều tra liên quan Văn phòng Thư ký NH Co-op cũng được làm rõ tại phiên họp.

Nghị sĩ Shin Jang-sik của Đảng Tái thiết Tổ quốc nhắc lại 14 vấn đề được phát hiện qua cuộc thanh tra đặc biệt liên ngành của chính phủ, trong đó có lạm dụng công quỹ và ký kết hợp đồng trái phép, rồi đặt câu hỏi liệu ông Kang có liên quan đến nghi vấn mua quà lưu niệm giá cao hay không.

Trước đó, hai nhân sự thuộc Văn phòng Thư ký đã bị bắt giam liên quan đến thương vụ mua quà lưu niệm trị giá khoảng 240 triệu won.

Trả lời chất vấn, ông Kang bác bỏ khả năng đã chỉ đạo hoặc thông đồng, tiếp tay cho việc mua quà lưu niệm.

Về khả năng từ chức để phục vụ điều tra, ông nói không thể chấp nhận đề xuất này.

Tuy nhiên, khi được hỏi sẽ làm gì nếu trong quá trình điều tra phát sinh trách nhiệm pháp lý, ông Kang đáp: “Nếu xuất hiện tình huống phải chịu trách nhiệm pháp lý, tôi sẽ chịu trách nhiệm.”