Thị trường tiền mã hóa năm 2026 đang chứng kiến sự vượt lên của các token mới, khi nhóm tài sản ra mắt trong giai đoạn 2024-2026 không chỉ có hiệu suất tốt hơn nhiều altcoin đời cũ mà còn vượt cả Bitcoin, qua đó trở thành động lực chính trong nhịp phục hồi của nhóm 100 tài sản vốn hóa lớn nhất.

Theo Cryptopolitan ngày 14/10 (giờ địa phương), các token xuất hiện trong giai đoạn 2024-2026 đang chiếm phần lớn vị trí dẫn đầu về hiệu suất. Trong khi đó, nhiều tài sản ra đời từ các chu kỳ trước tiếp tục cho thấy diễn biến kém tích cực.

Dữ liệu từ CryptoRank cho thấy hiệu suất trung vị của nhóm token phát hành giai đoạn 2024-2026 đạt 27,5%. Ngược lại, phần lớn token ra đời sớm hơn ghi nhận mức sinh lời âm. Tỷ lệ token mới đang có lãi đạt 70,8%, trong khi ở nhóm tài sản niêm yết trước năm 2017, con số này chỉ là 30%.

Diễn biến trên cho thấy nhu cầu đối với các tài sản ngoài Bitcoin vẫn hiện hữu, nhưng dòng vốn trên thị trường không ở lại lâu với một token hay một blockchain nhất định. Nhà giao dịch liên tục dịch chuyển sang các cơ hội mới, trong khi nhà đầu tư ngày càng ưu tiên những hệ sinh thái có thanh khoản tốt và hoạt động ứng dụng sôi động.

Trong ngắn hạn, một số token mới đã tăng mạnh hơn đáng kể so với Bitcoin, thậm chí có trường hợp tăng hơn 200% chỉ trong quý gần nhất. Dòng tiền trên thị trường vì vậy không đơn thuần luân chuyển giữa Bitcoin và altcoin, mà còn được phân bổ sang nhiều tài sản mới có tiềm năng tăng trưởng cao hơn.

Một số token mới cũng thúc đẩy sức hút bằng các cơ chế như khuyến khích người dùng, đốt token và phân phối phí. Nhờ đó, trong quý III, các token như PUMP, Hyperliquid (HYPE), Uniswap (UNI), Aave (AAVE), Jupiter (JUP) và PancakeSwap (CAKE) thuộc nhóm nền tảng lớn, giao thức DeFi và sàn giao dịch phi tập trung (DEX) đều ghi nhận hiệu suất tương đối cao.

Xét theo hệ sinh thái, Solana dẫn đầu về số lượng meme token được phát hành và khối lượng giao dịch DEX giao ngay. Tuy nhiên, nếu xét về tăng trưởng giá trị, BNB Chain lại nổi bật hơn. BNB Chain ghi nhận tỷ lệ người nắm giữ token cao nhất, vượt Ethereum và các blockchain khác.

Trong bối cảnh hoạt động giao dịch vẫn chủ yếu do nhà đầu tư cá nhân dẫn dắt, một số token có thể được kỳ vọng niêm yết trên Binance DEX hoặc nhận được thanh khoản hạn chế từ thị trường giao dịch tập trung. Chương trình khuyến khích Binance Alpha cũng đang hỗ trợ một phần cho một số tài sản.

BNB Chain hiện thu hút nhiều token gắn với dự án cụ thể, với mục tiêu tồn tại lâu hơn so với các meme token ngắn hạn. Theo thống kê của CryptoRank, riêng năm 2026 có 732 token thuộc nhóm này, với vốn hóa trung bình 23 triệu USD. Tính theo nhóm phát hành trong năm 2026, tổng giá trị token trên BNB Chain đạt 6,4 tỷ USD, tương đương khoảng 51% tổng vốn hóa.

Tuy nhiên, giá trị vốn hóa không nhất thiết phản ánh đầy đủ mức độ hoạt động thực tế hay thanh khoản sẵn có. Ngay cả trên BNB Chain, vẫn có không ít tài sản ghi nhận mức thua lỗ lớn.

Ở chiều ngược lại, việc phát hành ồ ạt cũng không đồng nghĩa với khả năng duy trì giá trị. Trên Pump.fun, tổng số token được tạo ra đến nay đã vượt 23,7 triệu, nhưng phần lớn đã đánh mất giá trị lẫn hoạt động giao dịch. Điều này cho thấy số lượng token mới tăng mạnh không bảo đảm cho hiệu suất thị trường.

Nhóm token tương thích với Ethereum lại cho thấy dấu hiệu chững lại trong năm 2026. Đầu năm nay, Base từng hướng đến vị thế blockchain trung tâm cho làn sóng token mới và có thời điểm đạt gần 3 triệu token mỗi ngày. Tuy nhiên, trong quý gần nhất, tốc độ này đã giảm xuống mức thấp nhất kể từ cuối năm 2024, cho thấy Base đang mất dần đà cạnh tranh về phát hành mới và thanh khoản.

Nhìn chung, thị trường tiền mã hóa năm 2026 cho thấy cơ hội sinh lời đang dần rời khỏi cấu trúc tập trung vào Bitcoin và các altcoin đời cũ để chuyển sang nhóm token mới. Dù vậy, dòng tiền hiện không gắn chặt với bất kỳ blockchain hay tài sản cụ thể nào, mà tiếp tục dịch chuyển đến những nơi hình thành thanh khoản và hoạt động người dùng nhanh hơn. Vì vậy, bài toán then chốt vẫn là hệ sinh thái nào có thể duy trì đồng thời thanh khoản và mức độ sử dụng sau khi token được phát hành.