NASA đang đẩy nhanh việc nối lại hai sứ mệnh thăm dò sao Kim thế hệ mới, trong đó DAVINCI được rút ngắn lịch phóng còn VERITAS đã xác lập lại mốc thời gian triển khai. Sau giai đoạn đứng trước nguy cơ trì hoãn hoặc hủy bỏ vì áp lực ngân sách, các chương trình thăm dò sao Kim của Mỹ, châu Âu và khu vực tư nhân đang có dấu hiệu khởi động trở lại từ đầu thập niên 2030.

Ngày 14/10, Ars Technica cho biết sứ mệnh DAVINCI hiện đặt mục tiêu phóng vào tháng 12/2030, sớm hơn một năm so với kế hoạch trước đó. Trong khi đó, VERITAS đã được bảo đảm kinh phí để bám lịch phóng dự kiến vào tháng 11/2032.

DAVINCI là sứ mệnh nghiên cứu khí quyển sao Kim, trong đó một thiết bị thăm dò sẽ được thả xuống hành tinh này bằng dù. Trong quá trình đi xuống, thiết bị dự kiến ghi lại hình ảnh trực tiếp bề mặt sao Kim, lần đầu tiên kể từ năm 1982.

Theo kế hoạch, sau khi bay lướt qua sao Kim vào đầu năm 2032, DAVINCI sẽ tách thiết bị thăm dò đi vào khí quyển hành tinh vào ngày 3/10 cùng năm. Tàu mẹ sau đó sẽ tiếp tục di chuyển theo quỹ đạo cho phép tiết kiệm nhiên liệu, trước khi quay lại sao Kim và đi vào quỹ đạo quanh hành tinh.

Jim Garvin, nhà khoa học hành tinh tại Trung tâm Bay không gian Goddard của NASA, đồng thời là nhà khoa học phụ trách dự án DAVINCI, cho biết tại cuộc họp gần đây của Nhóm Phân tích thăm dò sao Kim (VEXAG) rằng thời điểm phóng đã được rút ngắn 54 tuần so với kế hoạch cũ.

Nhóm DAVINCI gần đây cũng đã thử nghiệm cách camera và các thiết bị quan trắc trên thiết bị thăm dò thu thập dữ liệu trong giai đoạn lao xuống khí quyển. Trong các bài thử ở điều kiện nhiệt độ khắc nghiệt, nhiệt độ của các linh kiện bên trong lớp bảo vệ cách nhiệt vẫn được giữ dưới 30°C, đáp ứng yêu cầu kỹ thuật.

Thiết bị thăm dò dự kiến mất khoảng một giờ để xuyên qua khí quyển sao Kim và phải truyền dữ liệu quan trắc về Trái Đất thông qua tàu mẹ trước khi ra khỏi tầm liên lạc trực tiếp.

Với VERITAS, mục tiêu của sứ mệnh là nâng cấp đáng kể bản đồ bề mặt sao Kim, nối tiếp các dữ liệu trước đây từ tàu Magellan, vốn được phóng vào năm 1989 và kết thúc nhiệm vụ vào năm 1994. Magellan là sứ mệnh đầu tiên lập bản đồ địa hình sao Kim trên quy mô lớn, nhưng độ phân giải quan trắc còn hạn chế.

VERITAS dự kiến sử dụng radar có độ chính xác cao hơn để cải thiện chất lượng bản đồ bề mặt, đồng thời tập trung theo dõi các khu vực núi lửa còn hoạt động. Theo một quan chức phụ trách dự án, chương trình này cũng đang tăng nhân lực và đẩy nhanh công tác chuẩn bị cho đợt phóng.

Theo kế hoạch hiện nay, VERITAS sẽ đến sao Kim vào giữa năm 2033, sau đó sử dụng lực cản khí quyển để giảm tốc trước khi bắt đầu giai đoạn quan trắc chuyên sâu.

Trước đó, kế hoạch thăm dò sao Kim của NASA từng rơi vào giai đoạn khủng hoảng do sức ép ngân sách. Cơ quan này đã cân nhắc hủy VERITAS, đồng thời dừng hỗ trợ thiết bị radar dự kiến cung cấp cho Envision, tàu quỹ đạo sao Kim của Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA).

Vì vậy, ESA đã phải tính đến phương án sử dụng radar do chính cơ quan này tự phát triển. Theo Ars Technica, đây không phải là quyết định dễ dàng trong bối cảnh ngân sách bị siết chặt.

ESA hiện vẫn thúc đẩy mục tiêu phóng Envision vào năm 2032. Ở khu vực tư nhân, Rocket Lab cũng đang lên kế hoạch phóng một thiết bị thăm dò, sớm nhất vào cuối năm 2027, nhằm tìm dấu vết vật chất hữu cơ trong tầng mây cao của sao Kim.

Sao Kim có kích thước gần tương đương Trái Đất, nhưng là một trong những mục tiêu thám hiểm khó tiếp cận nhất. Nguyên nhân đến từ khí quyển gần như chủ yếu là CO2, các đám mây axit sulfuric dày đặc và nhiệt độ bề mặt lên tới 467°C. Bản đồ địa hình của hành tinh này hiện cũng kém chi tiết hơn nhiều so với sao Hỏa, trong khi các nhà khoa học vẫn chưa lý giải đầy đủ nguyên nhân dẫn tới hiệu ứng nhà kính mất kiểm soát trên sao Kim.

Nếu DAVINCI và VERITAS được triển khai đúng tiến độ, giới nghiên cứu kỳ vọng hai sứ mệnh sẽ cung cấp lượng dữ liệu quan trắc quan trọng, qua đó giúp làm rõ hơn cấu trúc khí quyển và đặc điểm bề mặt của sao Kim.