Châu Âu đang tăng tốc trong thị trường AI ứng dụng theo ngành, dù vẫn bị Mỹ bỏ xa ở hạ tầng AI và mô hình nền tảng. Thay vì lao vào cuộc đua phát triển mô hình đòi hỏi nguồn vốn khổng lồ, khu vực này chọn hướng đi tập trung vào các phần mềm AI chuyên biệt cho từng lĩnh vực sản xuất, kinh doanh.

Fintech News Switzerland ngày 12/10 dẫn báo cáo chung mới công bố của McKinsey và Boardwave cho biết châu Âu đang nổi lên như một trung tâm quan trọng của thị trường AI ứng dụng toàn cầu.

Theo báo cáo, trong giai đoạn từ tháng 1/2025 đến tháng 6/2026, tổng vốn đầu tư AI toàn cầu đạt 835 tỷ euro. Trong đó, châu Âu chỉ chiếm 10%, thấp hơn nhiều so với Bắc Mỹ với 71% và châu Á với 16%. Ở mảng AI nền tảng và hạ tầng AI, quy mô đầu tư của châu Âu chỉ bằng 4% mức của Mỹ.

Tuy nhiên, khoảng cách ở mảng AI ứng dụng đang thu hẹp đáng kể. Nếu năm 2018, quy mô đầu tư AI ứng dụng của châu Âu chỉ bằng 11% của Mỹ, thì đến nửa đầu năm 2026 con số này đã tăng lên 44%. Giá trị đầu tư đạt 6,8 tỷ euro, tiến sát mức 8,1 tỷ euro của cả năm ngoái.

Đà tăng ở AI theo ngành, hay vertical AI, còn rõ rệt hơn. Quy mô vốn huy động của các startup gắn với châu Âu trong lĩnh vực này đã tăng từ mức tương đương 9% của Mỹ năm 2018 lên 67% trong nửa đầu năm nay.

Dòng vốn hiện tập trung vào 6 lĩnh vực gồm công nghiệp, năng lượng và khí hậu; quốc phòng và an ninh; vận tải và logistics; pháp lý và tuân thủ; y tế và khoa học sự sống; tài chính và bảo hiểm.

Một số doanh nghiệp tiêu biểu được báo cáo nhắc tới gồm công ty AI quốc phòng Helsing, công ty AI pháp lý Legora, công ty xe tự hành Waabi và nền tảng phát triển phần mềm Lovable. Trung bình, chỉ sau 5 năm thành lập, các doanh nghiệp này đã góp mặt trong top 100 công ty công nghệ giá trị nhất châu Âu.

Báo cáo cũng cho rằng năng lực nghiên cứu, nguồn nhân lực chuyên môn cao và hệ sinh thái hợp tác với các tập đoàn lớn đang là động lực tăng trưởng của châu Âu. Đáng chú ý, trong năm ngoái, dòng nhân lực công nghệ và AI từ Mỹ sang châu Âu đã chuyển sang trạng thái ròng dương.

Theo McKinsey và Boardwave, lợi thế chuyên môn theo ngành cùng sự hiểu biết về môi trường pháp lý phức tạp sẽ là nền tảng để châu Âu mở rộng vị thế trong AI ứng dụng, qua đó bù đắp bất lợi trong cuộc cạnh tranh ở mảng mô hình nền tảng.