Việc bãi bỏ quy định về trợ giá điện thoại đã phần nào giúp giảm chi phí mua thiết bị đầu cuối, nhưng gánh nặng chi tiêu viễn thông của hộ gia đình vẫn chưa giảm rõ rệt. Không chỉ cước dịch vụ di động duy trì ở mức cao, phí thuê bao cho các nền tảng OTT và dịch vụ AI trả phí cũng đang làm tăng thêm khoản chi cố định hàng tháng.

Theo giới viễn thông và Quốc hội Hàn Quốc ngày 13/10, kể từ khi quy định trợ giá điện thoại bị bãi bỏ vào ngày 22/7 năm ngoái, nghĩa vụ công bố mức hỗ trợ mua máy của nhà mạng cùng trần hỗ trợ bổ sung tại điểm bán cũng được gỡ bỏ. Trước đây, khoản hỗ trợ bổ sung tại điểm bán bị giới hạn ở mức 15% so với khoản hỗ trợ công bố, nhưng nay đã có thể điều chỉnh linh hoạt hơn. Điều này giúp người tiêu dùng có cơ hội mua máy với giá thực tế thấp hơn, dù giá niêm yết không đổi.

Dữ liệu phân tích từ khảo sát xu hướng tiêu dùng hộ gia đình của Cơ quan Dữ liệu Quốc gia, do văn phòng nghị sĩ Hwang Jeong-a thuộc Ủy ban Khoa học, Công nghệ thông tin, Phát thanh và Truyền thông của Quốc hội Hàn Quốc công bố, cho thấy chi phí mua thiết bị thông tin liên lạc bình quân tháng của nhóm 20% hộ có thu nhập thấp nhất trong quý II năm nay là 5.994 won. Mức này giảm 43,9% so với 10.676 won cùng kỳ năm ngoái.

Tuy nhiên, chi phí sử dụng dịch vụ viễn thông lại đi theo chiều ngược lại. Cũng trong cùng giai đoạn, chi tiêu viễn thông bình quân tháng của nhóm thu nhập thấp nhất tăng 0,1%, từ 47.709 won lên 47.742 won. Các nhóm còn lại cũng đồng loạt tăng, gồm nhóm thu nhập thứ hai tăng 1,0%, nhóm thứ ba tăng 1,6%, nhóm thứ tư tăng 4,4% và nhóm thứ năm tăng 1,2%.

Văn phòng nghị sĩ Hwang Jeong-a nhận định sau khi quy định trợ giá bị bãi bỏ, cạnh tranh khuyến mại đã giúp mở rộng ưu đãi, chủ yếu tập trung ở phân khúc điện thoại tầm trung và giá rẻ. Trong khi đó, chi phí dịch vụ tăng được cho là xuất phát từ mức sử dụng dữ liệu cao hơn và số lượng gói cước kết hợp theo hình thức thuê bao ngày càng nhiều.

Một yếu tố khác đang làm tăng áp lực chi tiêu là phí thuê bao OTT và AI. Tại đợt thanh tra Quốc hội năm nay, vấn đề này nổi lên như một chủ đề đáng chú ý. Văn phòng nghị sĩ Lee Hun-gi đưa ra giả định người dùng đồng thời đăng ký 4 dịch vụ gồm YouTube Premium, Netflix Premium, ChatGPT và Claude Pro. Theo mức giá đang áp dụng tại Hàn Quốc, tổng chi phí vào khoảng 90.000 won mỗi tháng, tương đương hơn 1 triệu won mỗi năm.

Các nhà mạng cũng đang mở rộng các gói cước tích hợp OTT và AI. Theo tài liệu Bộ Khoa học và ICT Hàn Quốc gửi Quốc hội, số gói cước di động kết hợp OTT của KT đã tăng từ 3 gói vào năm 2020 lên 14 gói trong năm nay. Doanh nghiệp này hiện cũng vận hành 4 gói cước kết hợp AI.

LG Uplus cũng mở rộng danh mục từ 3 gói kết hợp Netflix lên 12 gói kết hợp OTT và 6 gói kết hợp AI. Trong khi đó, SK Telecom đã đưa nhiều dịch vụ OTT lớn cùng dịch vụ AI của Google vào quyền lợi đi kèm gói cước.

Phát biểu tại đợt thanh tra Bộ Khoa học và ICT Hàn Quốc, nghị sĩ Lee Hun-gi cho rằng trước đây trọng tâm chi phí của người dân chủ yếu là cước điện thoại và internet, nhưng hiện nay phí thuê bao OTT và AI cũng đã trở thành khoản chi cố định hàng tháng. Theo ông, với các nhà mạng, đây là cách tạo khác biệt về dịch vụ và giữ chân khách hàng; song với người tiêu dùng, xu hướng này có thể dẫn đến việc chọn gói cước đắt hơn nhu cầu thực tế hoặc làm tổng chi tiêu tăng lên.

Phó thủ tướng kiêm Bộ trưởng Bộ Khoa học và ICT Hàn Quốc Bae Kyung-hoon trước đó cho biết sẽ báo cáo với văn phòng nghị sĩ các phương án giảm chi phí viễn thông, trong đó có tính đến phí thuê bao OTT và AI. Tuy nhiên, đến nay vẫn chưa có đề xuất cụ thể hay lộ trình triển khai rõ ràng.

Khó khăn lớn nằm ở chỗ OTT và AI khác với dịch vụ di động do nhà mạng trực tiếp cung cấp, khi mức giá được các doanh nghiệp nền tảng tự quyết. Vì vậy, việc áp dụng nguyên trạng các chính sách giảm cước di động sang dịch vụ OTT và AI là không dễ.

Bộ Khoa học và ICT Hàn Quốc đã thúc đẩy một số biện pháp nhằm hạ gánh nặng cước phí, nhưng hiệu quả vẫn chưa được kiểm chứng. Một trong những chính sách tiêu biểu là cơ chế thông báo gói cước tối ưu, theo đó ba nhà mạng sẽ phân tích thói quen sử dụng của khách hàng và định kỳ đề xuất gói phù hợp hơn để giúp tiết kiệm chi phí.

Dù vậy, thời điểm áp dụng cơ chế này vẫn chưa rõ ràng. Luật Kinh doanh viễn thông, trong đó có nội dung liên quan, đã được thông qua tại cuộc họp Nội các, nhưng quá trình rà soát các quy định dưới luật bị chậm, khiến mốc triển khai thực tế chưa được ấn định.

Ngoài ra, giới viễn thông cũng đang đề xuất kéo giãn chu kỳ thông báo từ 6 tháng lên 12 tháng, nên cách thức triển khai cụ thể vẫn đang tiếp tục được theo dõi.

Một đại diện trong ngành cho biết các gói thuê bao OTT và AI hiện được cung cấp với mức giá thấp hơn so với mua lẻ từng dịch vụ, đồng nghĩa doanh nghiệp phải chấp nhận lỗ ở một mức nhất định. Theo người này, dư địa để các nhà mạng tiếp tục giảm thêm chi phí là khá hạn chế.