Ngân hàng Trung ương Hàn Quốc (BOK) chưa loại trừ khả năng tiếp tục nâng lãi suất cơ bản khi áp lực lạm phát vẫn hiện hữu, trong khi rủi ro mất cân đối tài chính chưa giảm bớt. Tại phiên giám sát của Quốc hội ngày 12/10, các nghị sĩ cũng tập trung chất vấn BOK về đà tăng giá nhà tại vùng thủ đô, nợ hộ gia đình, dự án tiền số thử nghiệm Project Hangang và cách ứng phó với ETF đòn bẩy theo một cổ phiếu.
Phát biểu tại phiên giám sát của Ủy ban Kế hoạch Tài chính - Kinh tế Quốc hội, diễn ra tại trụ sở BOK ở quận Jung, Seoul, Thống đốc Shin Hyun-song cho biết cơ quan này sẽ “theo dõi chặt chẽ diễn biến giá cả, tăng trưởng và ổn định tài chính để quyết định thời điểm cũng như tốc độ tăng thêm lãi suất”.
Trước đó, BOK đã nâng lãi suất cơ bản hai lần liên tiếp trong tháng 7 và tháng 8, mỗi lần 0,25 điểm phần trăm, đưa lãi suất lên 3,00%/năm. Trong bối cảnh áp lực giá cả kéo dài, cơ quan này cho biết sẽ đánh giá tổng thể đà phục hồi kinh tế cùng mức độ ổn định của thị trường tài chính trước khi đưa ra quyết định tiếp theo.
**BOK để ngỏ khả năng tăng tiếp lãi suất**
Giải thích về hai đợt tăng lãi suất liên tiếp, ông Shin cho biết đây là quyết định mang tính chủ động nhằm ứng phó sớm với áp lực lạm phát.
Nghị sĩ Ahn Do-geol của Đảng Dân chủ (DP) nhận định việc tăng lãi suất đang làm gia tăng gánh nặng đối với tiêu dùng trong nước, các hộ gia đình và doanh nghiệp, đồng thời yêu cầu BOK phân tích rõ hiệu quả chính sách cũng như các chi phí đi kèm.
Đáp lại, ông Shin nói việc nâng lãi suất sớm hơn Cục Dự trữ Liên bang Mỹ (Fed) đã tạo thêm thời gian để thị trường thích ứng. Theo ông, phản ứng từ sớm sẽ giúp giảm chi phí kinh tế so với trường hợp phải nâng lãi suất muộn sau khi áp lực lạm phát đã tích tụ.
Người đứng đầu BOK cũng cho rằng đà tăng giá có thể còn kéo dài. Theo ông, áp lực chi phí tích lũy đang dần phản ánh vào mặt bằng giá, trong khi nhu cầu trong nước tăng lên nhờ tiêu dùng phục hồi, khiến lạm phát có thể duy trì trên mức mục tiêu 2% trong thời gian khá dài.
Ông Shin nhấn mạnh việc kiềm chế sớm xu hướng tăng của lạm phát cơ bản là yếu tố then chốt để đạt mục tiêu ổn định giá cả. BOK hiện dự báo lạm phát theo chỉ số giá tiêu dùng trong năm nay và năm sau lần lượt ở mức 2,7% và 2,3%.
Tại phiên giám sát, một số ý kiến cũng cho rằng chính sách tài khóa mở rộng của chính phủ có thể làm gia tăng áp lực lạm phát và tạo ra sự thiếu đồng bộ với chính sách tiền tệ thắt chặt của BOK.
Nghị sĩ Lee Jong-wook của Đảng Quyền lực Nhân dân (PPP) đặt vấn đề rằng việc mở rộng ngân sách ở quy mô lớn có thể gây áp lực ngắn hạn lên lạm phát và cung tiền, qua đó làm tăng nguy cơ xung đột giữa chính sách tài khóa và tiền tệ.
Ông Shin ước tính dự thảo ngân sách năm tới của chính phủ có thể giúp tăng trưởng GDP tăng thêm 0,5 điểm phần trăm, đồng thời đẩy lạm phát tăng khoảng 0,06 điểm phần trăm.
Theo Thống đốc BOK, tài khóa mở rộng có thể làm tổng cầu tăng trong ngắn hạn và gây thêm áp lực lên giá cả, nhưng tác động bổ sung lên lạm phát có thể không quá lớn. Về việc hai chính sách có thực sự thiếu đồng bộ hay không, ông cho biết BOK vẫn đang kiểm chứng bằng các mô hình phân tích.
Thị trường bất động sản và đà tăng nợ hộ gia đình tiếp tục được xem là những rủi ro lớn. Ông Shin cho biết lo ngại về mất cân đối tài chính do giá nhà tại khu vực thủ đô leo thang và nợ hộ gia đình gia tăng vẫn ở mức đáng kể.
Ông nhấn mạnh việc giá nhà và nợ hộ gia đình tăng mạnh có thể trở thành yếu tố gây bất ổn cho thị trường tài chính. Vì vậy, trong quá trình điều hành chính sách tiền tệ, BOK không chỉ xem xét lạm phát mà còn phải tính đến mục tiêu ổn định tài chính.
**Quốc hội chất vấn Project Hangang và ETF đòn bẩy theo một cổ phiếu**
Một nội dung khác thu hút tranh luận tại phiên giám sát là bản chất của Project Hangang và vấn đề bảo vệ dữ liệu cá nhân trong dự án tiền số thử nghiệm do BOK triển khai.
Nghị sĩ Lee Jun-seok của Đảng Cải cách mới đặt câu hỏi liệu Project Hangang có phải là dự án nhằm triển khai tiền kỹ thuật số của ngân hàng trung ương (CBDC) hay không, đồng thời nêu lo ngại về nguy cơ xâm phạm dữ liệu cá nhân trong quá trình quản lý thông tin giao dịch.
Trả lời chất vấn, ông Shin cho biết từ sau năm 2023, BOK không còn xem xét phương án CBDC bán lẻ. Theo ông, Project Hangang hiện tập trung vào tiền số dành cho tổ chức, theo hướng token hóa cấu trúc tiền tệ - tài chính hai tầng đang vận hành.
Ông nói thêm đây không phải mô hình ngân hàng trung ương phát hành tiền số trực tiếp cho cá nhân, mà là dự án đưa cấu trúc tiền tệ hiện nay gồm ngân hàng trung ương và các ngân hàng thương mại vào môi trường số.
Liên quan đến quản lý dữ liệu cá nhân, ông Shin cho biết cơ chế này tương tự hệ thống tài chính hiện hành: từng ngân hàng sẽ quản lý thông tin khách hàng, còn BOK phụ trách khâu thanh toán bù trừ liên ngân hàng. Trên cơ sở đó, ông cho rằng không có cơ sở để lo ngại Project Hangang bị sử dụng cho mục đích giám sát dữ liệu cá nhân.
Trước lo ngại về các vụ tấn công mạng liên tiếp gần đây trong lĩnh vực tài chính, Thống đốc BOK cho biết Project Hangang đã được trang bị nhiều cơ chế bảo mật và vẫn là một hệ thống tương đối ổn định, kể cả khi tính đến nguy cơ tấn công mạng bằng AI.
Tại phiên điều trần, BOK cũng bị chỉ trích vì phản ứng chưa đủ mạnh đối với ETF đòn bẩy theo một cổ phiếu.
Nghị sĩ Jung Sung-ho của Đảng Dân chủ cho rằng kể từ khi sản phẩm này được đưa vào thị trường, mức độ biến động của chứng khoán đã gia tăng, nhưng BOK chưa đưa ra cảnh báo đầy đủ về các rủi ro liên quan.
Trong Báo cáo ổn định tài chính công bố hồi tháng 6, BOK từng đánh giá việc triển khai ETF đòn bẩy theo một cổ phiếu có thể góp phần hạn chế dòng vốn đầu tư trong nước chảy ra nước ngoài, đồng thời hỗ trợ thu hút thêm vốn ngoại.
Tuy nhiên, tại phiên giám sát, ông Shin thừa nhận vào thời điểm đó BOK chưa đánh giá đầy đủ mức độ biến động của thị trường chứng khoán trong nước và nhóm cổ phiếu liên quan đến bán dẫn bộ nhớ, nên nhận định nêu trên là chưa phù hợp.
Ông nói: “Với tư cách là người chịu trách nhiệm cuối cùng đối với thị trường tài chính, tôi rất lấy làm tiếc vì chưa đáp ứng được đầy đủ kỳ vọng của người dân.”