Evernos, công ty quản lý tài sản số đang nắm khoảng 473 triệu XRP, sẽ chính thức giao dịch trên Nasdaq từ ngày 12/10 với mã XRPN sau khi hoàn tất sáp nhập với Armada Acquisition Corp II. Doanh nghiệp này cũng huy động khoảng 300 triệu USD trước chi phí giao dịch, trong bối cảnh thị trường chú ý đến chiến lược khai thác lượng XRP nắm giữ và cách công ty ghi nhận tài sản này trên báo cáo tài chính.

Theo CryptoSlate ngày 11/10 (giờ địa phương), Evernos đã hoàn tất thương vụ sáp nhập với Armada Acquisition Corp II vào ngày 9/10 và dự kiến bắt đầu giao dịch trên Nasdaq từ ngày 12/10 với mã XRPN.

Khoản huy động khoảng 300 triệu USD có sự tham gia của Ripple, SBI Group, Pantera Capital, Kraken và GSR. Thương vụ niêm yết này mở thêm một lựa chọn cho nhà đầu tư chứng khoán muốn tiếp cận doanh nghiệp nắm giữ lượng lớn XRP, đồng thời mở rộng sự hiện diện của hệ sinh thái XRP Ledger trên thị trường vốn.

Evernos cho biết công ty không chỉ đặt cược vào đà tăng giá của XRP mà còn hướng tới việc tự khai thác danh mục tài sản để tạo lợi nhuận. CEO Ashish Birla nói doanh nghiệp sẽ rót vốn vào hạ tầng và các ứng dụng tài chính, đồng thời tập trung nâng lượng XRP nắm giữ trên mỗi cổ phiếu. Phạm vi hoạt động bao gồm mảng tài chính cho tổ chức, tài chính phi tập trung (DeFi), đầu tư vào hệ sinh thái và các hoạt động trên thị trường vốn.

Trong thư gửi cổ đông ngày 9/10, Birla nhận định thị trường tài chính đang chuyển dịch sang hạ tầng blockchain vận hành liên tục, không phụ thuộc vào giờ làm việc của ngân hàng hay sàn giao dịch. Theo ông, token hóa có thể làm thay đổi cách giao dịch, thanh toán và sử dụng các tài sản tài chính như chứng khoán hoặc tín dụng làm tài sản bảo đảm.

Ông cũng nhấn mạnh thanh khoản là điều kiện then chốt để mô hình này trở thành hoạt động kinh doanh thực tế. Dù tài sản token hóa về mặt kỹ thuật có thể giao dịch 24/7, thị trường vẫn cần đủ vốn và người tham gia để nhà đầu tư có thể mua bán khi cần. Evernos dự kiến tiếp tục rót vốn vào XRP Ledger và hợp tác với các dự án phát triển hạ tầng tài chính cho khối tổ chức.

Động thái này cho thấy Evernos muốn mở rộng vai trò của XRP từ công cụ thanh toán sang các lĩnh vực như chứng khoán token hóa, cho vay và quản lý tài sản bảo đảm. Với cổ đông, thước đo hiệu quả không chỉ nằm ở diễn biến giá XRP mà còn ở khả năng công ty tạo lợi nhuận từ danh mục nắm giữ và tích lũy thêm token.

Tuy nhiên, việc ghi nhận kế toán đối với XRP vẫn chịu một số hạn chế. Trong hồ sơ công bố thông tin liên quan đến thương vụ sáp nhập, Evernos cho biết sẽ tiếp tục áp dụng phương pháp kế toán hiện tại đối với lượng XRP đang nắm giữ, tức ghi nhận theo giá gốc sau khi trừ lỗ suy giảm lũy kế. Cách làm này khác với chuẩn mới của Ủy ban Chuẩn mực Kế toán Tài chính Mỹ (FASB), vốn cho phép một số tài sản số được ghi nhận theo giá trị hợp lý và phản ánh lãi/lỗ chưa thực hiện vào kết quả kinh doanh.

Chuẩn mới này không áp dụng với tài sản số do chính doanh nghiệp báo cáo hoặc bên liên quan tạo ra hay phát hành. Evernos cho biết sau sáp nhập, công ty không còn là công ty con sở hữu toàn bộ hay đơn vị hợp nhất của Ripple. Dù vậy, ban lãnh đạo vẫn đánh giá hai bên là bên liên quan. Vì thế, doanh nghiệp quyết định tiếp tục áp dụng mô hình kế toán giá gốc – suy giảm đối với lượng XRP đang nắm giữ.

Theo mô hình này, biến động giá XRP sẽ được phản ánh không đối xứng trên báo cáo kết quả kinh doanh. Khi giá XRP giảm, công ty phải ghi nhận lỗ suy giảm. Nhưng nếu giá phục hồi, doanh nghiệp không thể điều chỉnh tăng trở lại giá trị ghi sổ hoặc ghi nhận ngay khoản lãi chưa thực hiện. Chẳng hạn, nếu danh mục XRP có giá gốc 100 triệu USD và sau suy giảm còn 70 triệu USD, thì ngay cả khi giá thị trường tăng lên 150 triệu USD, giá trị ghi sổ cũng không tự động phục hồi.

Ban lãnh đạo Evernos cũng lưu ý khả năng phát sinh thêm lỗ suy giảm. Công ty cho biết mức giá XRP thấp nhất quan sát trên Coinbase, tính theo giá đóng cửa từ ngày 1/7 đến 9/10, là 0,99 USD. Nếu áp dụng mức giá này, khoản lỗ suy giảm bổ sung sau ngày 30/6 có thể lên tới 6,9 triệu USD. Tuy nhiên, hiện chưa rõ khoản mục này đã được ghi nhận chính thức hay chưa.

Những hạn chế về kế toán không đồng nghĩa Evernos không thể tạo ra lợi nhuận. Doanh nghiệp vẫn có thể bán XRP để hiện thực hóa chênh lệch giá hoặc tạo thu nhập từ hoạt động khai thác tài sản. Dù vậy, giá trị thị trường của lượng XRP nắm giữ có thể chênh lệch đáng kể so với giá trị ghi sổ và kết quả thể hiện trên báo cáo tài chính. Tác động từ hiệu quả khai thác danh mục cùng phương pháp hạch toán nhiều khả năng sẽ bộc lộ rõ hơn trong bộ báo cáo tài chính đầu tiên sau sáp nhập.