Các doanh nghiệp theo đuổi chiến lược nắm giữ Bitcoin dài hạn đang phải tăng dự trữ tiền mặt để phục vụ huy động vốn và đáp ứng nghĩa vụ nợ. Trường hợp đáng chú ý là Metaplanet, công ty Nhật Bản tập trung tích trữ Bitcoin, đã bán 10.000 Bitcoin rồi mua lại 11.000 Bitcoin với mức giá cao hơn. Strategy cũng đang chuẩn bị nguồn tiền mặt quy mô hàng tỷ USD để sẵn sàng chi trả cổ tức và lãi vay. Điểm chung là chiến lược nắm giữ Bitcoin dài hạn vẫn cần một nguồn tiền mặt riêng ngoài lượng Bitcoin đang nắm giữ.

Theo CryptoSlate ngày 11/10 (giờ địa phương), Metaplanet đã lý giải bối cảnh của giao dịch bán rồi mua lại Bitcoin trong hồ sơ công bố ngày 5/10. Số tiền thu về từ đợt bán đạt 124,7 tỷ yên, trong khi chi phí mua lại lên tới 149,9 tỷ yên. Bình quân, giá mua lại cao hơn khoảng 9,3% so với giá bán. Với 10.000 Bitcoin đã bán ra, phần chênh lệch giá, chưa bao gồm phí giao dịch và tác động thuế, vào khoảng 11,57 tỷ yên.

Metaplanet cho biết công ty không dùng tiền thu từ đợt bán để trả nợ vay hay trái phiếu. Tính đến cuối tháng 9, doanh nghiệp này vẫn nắm giữ 44.000 Bitcoin. Động thái trên được xem là nhằm phục vụ đánh giá tín nhiệm và cải thiện điều kiện huy động vốn trong tương lai, thay vì cắt giảm lượng Bitcoin nắm giữ. Dù vậy, hiện chưa có căn cứ cho thấy tổ chức xếp hạng tín nhiệm yêu cầu công ty phải bán Bitcoin, hoặc Metaplanet đã thực sự đạt được điều kiện huy động vốn thuận lợi hơn sau giao dịch này.

Việc nắm giữ Bitcoin không đồng nghĩa doanh nghiệp đã có đủ tiền mặt để đáp ứng nghĩa vụ đến hạn. Lý do là Bitcoin có thể đã được dùng làm tài sản bảo đảm, hoặc ban lãnh đạo không muốn bán ra khi giá không thuận lợi. Báo cáo tài chính tháng 6 của Metaplanet cho thấy công ty có 67,49 tỷ yên nợ vay ngắn hạn và 8 tỷ yên trái phiếu đáo hạn trong vòng một năm. Trong khi đó, tiền mặt và tiền gửi chỉ ở mức 1,09 tỷ yên, còn lượng USDC nắm giữ tương đương 250 triệu yên. Tách biệt với quy mô Bitcoin nắm giữ hay khả năng huy động thêm vốn, chủ nợ thường tập trung vào khả năng doanh nghiệp chuẩn bị đủ tiền mặt vào đúng thời điểm phải thanh toán.

Strategy cũng đối mặt với rủi ro liên quan đến thời điểm đáo hạn và quyền yêu cầu hoàn trả trước hạn. Một số lô trái phiếu đáo hạn vào tháng 9/2028 có thể phát sinh nhu cầu tiền mặt sớm hơn một năm, tùy vào việc nhà đầu tư có thực hiện quyền yêu cầu hoàn trả hay không. Nếu cộng thêm khoảng 4,9 tỷ USD trái phiếu trong năm 2028 có điều khoản tương tự, tổng mệnh giá trái phiếu liên quan trong giai đoạn 2027-2028 lên tới khoảng 5,91 tỷ USD. Quy mô nghĩa vụ thực tế còn phụ thuộc vào việc nhà đầu tư thực hiện quyền, chuyển đổi hay yêu cầu mua lại sớm.

Trong hồ sơ công bố ngày 5/10, Strategy cho biết tính đến ngày 4/10, công ty có quỹ dự trữ chuyên biệt 4,88 tỷ USD và tài sản thanh khoản riêng biệt 833,4 triệu USD, nâng tổng nguồn lực lên khoảng 5,71 tỷ USD. Tuy nhiên, quỹ dự trữ này được dùng để hỗ trợ chi trả cổ tức cho cổ phiếu ưu đãi và lãi trái phiếu; nếu muốn dùng cho mục đích khác, công ty phải được hội đồng quản trị phê duyệt.

Trong giai đoạn từ 28/9 đến 4/10, Strategy đã chi 142,5 triệu USD từ quỹ dự trữ để trả cổ tức và lãi vay, dùng 154,1 triệu USD để mua lại cổ phiếu ưu đãi và thêm 13 triệu USD để mua Bitcoin. Hiện công ty đang nắm giữ 848.000 Bitcoin, với tổng chi phí mua vào khoảng 63,97 tỷ USD.

Điều kiện huy động vốn của doanh nghiệp cũng ảnh hưởng trực tiếp đến giá trị sở hữu của cổ đông hiện hữu. Khi giá cổ phiếu cao hơn giá trị tài sản nắm giữ, doanh nghiệp có thể phát hành thêm cổ phiếu để mua thêm Bitcoin. Tuy nhiên, nếu phần định giá cao hơn tài sản ròng của cổ phiếu biến mất, doanh nghiệp sẽ phải chấp nhận mức pha loãng lớn hơn để huy động cùng một lượng vốn.

Metaplanet cho biết trong báo cáo tháng 6 rằng tỷ lệ vốn hóa thị trường trên giá trị tài sản ròng (mNAV) đã duy trì dưới 1 trong một khoảng thời gian khá dài. Trong bối cảnh đó, công ty nhìn chung hạn chế chủ động phát hành cổ phiếu phổ thông khi mNAV ở dưới ngưỡng này, khiến hoạt động huy động vốn không đạt như kỳ vọng ban đầu.

Ngoài chiến lược nắm giữ Bitcoin, Metaplanet còn thúc đẩy chính sách phân bổ khoảng 85-90% tài sản vào Bitcoin và 10-15% vào các khoản đầu tư chiến lược nhằm tạo nguồn thu. Danh mục này có thể bao gồm các khoản đầu tư chứng khoán sinh lợi, chẳng hạn cổ phiếu ưu đãi do các doanh nghiệp khác theo đuổi chiến lược tích trữ Bitcoin phát hành. Nếu lợi nhuận đầu tư cao hơn chi phí huy động vốn, dòng tiền có thể được cải thiện. Ngược lại, doanh nghiệp vẫn đối mặt với rủi ro kép khi giá Bitcoin giảm đồng thời các chứng khoán liên quan cũng mất giá.

Theo bài viết, cần phân biệt giữa hoạt động bán ra tự nguyện và thanh lý cưỡng bức. Chỉ dựa trên các thông báo hiện có của Metaplanet và Strategy, chưa thể kết luận rằng hai doanh nghiệp này sắp đối mặt với một đợt thanh lý cưỡng bức. Dù vậy, chiến lược nắm giữ Bitcoin dài hạn chỉ có thể duy trì nếu doanh nghiệp bảo đảm được nguồn tiền mặt cho cổ tức, lãi vay và các nghĩa vụ nợ đến hạn. Trong một số trường hợp, việc tăng dự trữ tiền mặt hoặc giảm mức độ pha loãng cổ phần, thay vì tiếp tục mua thêm Bitcoin, có thể mang lại lợi ích lớn hơn cho cổ đông hiện hữu.