Dữ liệu mới cho thấy xu hướng “tách rời” giữa tăng trưởng kinh tế và phát thải carbon tại Mỹ trở nên rõ nét từ sau khủng hoảng tài chính 2008. Trong khi GDP tiếp tục đi lên, lượng phát thải CO2 từ nhiên liệu hóa thạch và hoạt động công nghiệp lại giảm theo xu hướng dài hạn.

Theo Ars Technica, đối chiếu dữ liệu GDP của Mỹ từ Ngân hàng Thế giới với số liệu phát thải CO2 từ nhiên liệu hóa thạch và công nghiệp của Global Carbon Project cho thấy từ khoảng năm 2008, quỹ đạo của hai chỉ số bắt đầu đi theo hai hướng khác nhau. Nói cách khác, mối liên hệ vốn thường song hành giữa tăng trưởng kinh tế và phát thải đã dần suy yếu.

Phát thải CO2 của Mỹ tăng liên tục trong nhiều thập kỷ, nhưng giảm mạnh sau khủng hoảng tài chính 2008. Dù biến động theo từng năm và từng lao dốc rồi phục hồi trong giai đoạn Covid-19, xu hướng dài hạn vẫn là đi xuống.

Ở chiều ngược lại, GDP thực của Mỹ nhìn chung vẫn tăng đều, ngoại trừ cú sốc do đại dịch gây ra. Diễn biến này cho thấy tăng trưởng kinh tế không nhất thiết phải đi kèm với mức phát thải cao hơn từ nhiên liệu hóa thạch.

Xu hướng tương tự đã xuất hiện sớm hơn tại Thụy Điển. Lượng phát thải của nước này giảm khoảng một phần ba so với đỉnh năm 1996. Nếu so với mức cao nhất ghi nhận vào năm 1970, con số hiện đã xuống dưới một nửa.

Trong cùng giai đoạn, GDP của Thụy Điển đã tăng hơn gấp đôi kể từ sau năm 1996.

Tuy vậy, điều này không có nghĩa tốc độ cắt giảm phát thải đã đủ nhanh. Năm 2024, Mỹ vẫn thải ra khoảng 4,9 tỷ tấn CO2 từ nhiên liệu hóa thạch và hoạt động công nghiệp.

Ars Technica lưu ý trong thời gian tới vẫn còn một số rủi ro có thể ảnh hưởng đến xu hướng này, gồm nhu cầu điện tăng do sự mở rộng của các trung tâm dữ liệu, việc sử dụng hệ thống phát điện dự phòng chạy bằng nhiên liệu hóa thạch, cùng những thay đổi chính sách liên quan đến năng lượng tái tạo và hiệu quả sử dụng năng lượng.

Bên cạnh đó, GDP chỉ phản ánh quy mô tăng trưởng của nền kinh tế, chứ không cho thấy đầy đủ chất lượng sống hay hiệu quả phân phối. Dù vậy, phân tích này cho thấy trong hơn một thập kỷ qua, Mỹ vẫn có thể duy trì tăng trưởng kinh tế đồng thời cắt giảm phát thải carbon.