Tesla vừa được cấp bằng sáng chế tại Mỹ cho một hệ thống xe điện “fan car”, sử dụng 4 quạt điện tích hợp trong bộ khuếch tán sau để hút không khí dưới gầm xe, qua đó tạo lực ép xuống mặt đường mà không phụ thuộc vào tốc độ vận hành.

Theo Electrek ngày 29/9 (giờ địa phương), bằng sáng chế này mang số US 12,746,987 B1. Tesla nộp đơn chính thức vào tháng 1/2024, trong khi hồ sơ tạm thời ban đầu được tiếp nhận ngày 17/1/2023.

Tài liệu sáng chế cho thấy bản vẽ sử dụng hình ảnh Model S. Tuy nhiên, do Tesla đã dừng sản xuất Model S và Model X kể từ tháng 4 năm nay, khả năng thiết kế này được đưa lên xe thương mại theo đúng nguyên mẫu là không cao.

Trọng tâm của hệ thống là 4 quạt hướng trục bố trí song song bên trong bộ khuếch tán sau. Không khí được hút từ cửa hút đặt dưới gầm, ở khu vực giữa hai bánh sau, sau đó đi qua các ống dẫn và được quạt đẩy ra phía sau. Theo Tesla, quá trình này tạo ra một “vùng hút” dưới đáy xe, giúp tăng lực ép xuống.

Trong hồ sơ, Tesla cũng chỉ ra giới hạn của bộ khuếch tán thụ động. Ở tốc độ thấp, lực ép xuống tạo ra thường bị hạn chế; ngược lại, khi xe chạy nhanh, tải khí động học có thể tăng quá mức. Với quạt điện, hãng cho rằng có thể tạo lực ép xuống không phụ thuộc tốc độ, từ đó cải thiện độ ổn định khi phanh và khả năng vào cua.

Tài liệu sáng chế còn đề xuất phương án tối ưu luồng khí. Tesla cho biết nếu chỉ dùng một cửa hút trung tâm, không khí phía sau xe có thể bị hút ngược về phía trước, khiến hệ thống lấy gió từ khu vực không nằm dưới gầm xe. Khi đó, hiệu quả tăng lực ép xuống sẽ không đạt như mong muốn, trong khi quạt vẫn tiêu thụ điện năng. Vì vậy, hãng đề xuất bổ sung thêm hai cửa hút nhỏ ở hai bên phía sau cửa hút chính.

Nguồn điện cho các quạt không đến từ pin hay mô-tơ riêng biệt, mà dùng chung bộ pin điện áp cao của hệ truyền động. Hệ thống này cũng được kết nối với bộ điều khiển của xe, cho phép người lái kích hoạt bằng nút bấm hoặc cài đặt để tự động vận hành từ một ngưỡng tốc độ nhất định.

Bằng sáng chế mới xuất hiện trong bối cảnh Tesla liên tục đăng ký các công nghệ khí động học cho dòng xe hiệu năng cao. Tháng 8/2025, hãng từng được cấp bằng sáng chế cho một cấu hình “fan car” kết hợp quạt hút gầm với “váy” khí động học có thể triển khai. Tuần trước, Tesla tiếp tục đăng ký sáng chế về cánh gió sau chủ động dạng ẩn, có khả năng tạo tối đa 700 kg lực ép xuống; bản vẽ cho thấy một mẫu xe có hình dáng tương tự Roadster thế hệ mới.

Việc bản vẽ của sáng chế lần này dựa trên Model S cũng thu hút sự chú ý của thị trường. Thời điểm Tesla nộp hồ sơ tạm thời vào năm 2023, Model S Plaid vẫn là mẫu xe hiệu năng cao chủ lực của hãng, nhưng hiện mẫu xe này đã ngừng sản xuất. Vì vậy, giới quan sát đang theo dõi khả năng các công nghệ như quạt hút gầm và cánh gió chủ động thiên về chạy đường đua sẽ được chuyển sang Roadster thế hệ mới.

Dù vậy, việc được cấp bằng sáng chế không đồng nghĩa công nghệ chắc chắn sẽ được thương mại hóa. Tesla trước đây cũng từng đăng ký nhiều công nghệ nhưng không đưa lên sản phẩm thực tế. Roadster thế hệ mới đã nhiều lần lùi lịch ra mắt kể từ khi được công bố năm 2017, và hiện màn trình diễn tiếp theo được ấn định vào ngày 15/10. Việc Tesla có đưa hệ thống quạt hút gầm này lên Roadster hay không sẽ cần chờ thêm các công bố tiếp theo từ hãng.