Liên Hợp Quốc vừa công bố UN System Data Commons, nền tảng dữ liệu tích hợp được phát triển cùng Google nhằm hỗ trợ việc tìm kiếm và sử dụng số liệu thống kê toàn cầu thuận tiện hơn với AI. Hệ thống kết nối các nguồn dữ liệu đang phân tán ở nhiều cơ quan thuộc Liên Hợp Quốc, đồng thời cho phép truy xuất nguồn gốc số liệu.

Theo TechCrunch ngày 17/9 (giờ địa phương), UN System Data Commons sẽ thay thế cổng dữ liệu thống kê hiện nay là UNData. Nền tảng được xây dựng trên công nghệ mã nguồn mở của Google, cho phép người dùng tra cứu thống kê bằng ngôn ngữ tự nhiên. Hệ thống cũng hỗ trợ Model Context Protocol (MCP), tiêu chuẩn giúp AI kết nối với các nguồn dữ liệu bên ngoài.

Động thái này được đưa ra trong bối cảnh độ chính xác của AI khi tìm kiếm số liệu thống kê vẫn là vấn đề lớn. Nhóm nghiên cứu của UNICEF đã đánh giá hơn 133.000 câu trả lời liên quan đến các chỉ số phát triển toàn cầu từ 6 mô hình ngôn ngữ lớn (LLM), qua đó ghi nhận độ chính xác trung bình chỉ đạt 21,2%. Khoảng 60% phản hồi không đưa ra được số liệu có thể sử dụng.

Ngay cả khi lặp lại cùng một câu hỏi sau hai ngày, tỷ lệ câu trả lời có số liệu ở cả hai lần và cho ra cùng một kết quả cũng chỉ ở mức khoảng một nửa.

Nhu cầu tiếp cận thống kê thông qua AI hiện tăng nhanh. Từ ngày 1/1 đến 14/9 năm nay, lượng truy cập vào website dữ liệu của UNICEF qua các liên kết xuất hiện trong câu trả lời của ChatGPT đã tăng 67% so với cùng kỳ năm trước.

Có 26 cơ quan thuộc Liên Hợp Quốc cam kết tham gia nền tảng này. Ở thời điểm ra mắt, khoảng 20 cơ quan sẽ cung cấp dữ liệu. Liên Hợp Quốc đặt mục tiêu đến năm 2027 kết nối 80% tổng số bộ dữ liệu thống kê. Google.org hỗ trợ 2 triệu USD cùng nguồn lực kỹ thuật để xây dựng hạ tầng.

Google cũng giới thiệu tính năng cho phép AI gọi nhiều chỉ số, tạo biểu đồ và phác thảo báo cáo. Tuy vậy, Liên Hợp Quốc và Google cho rằng ngay cả khi sử dụng nguồn thống kê đáng tin cậy, vẫn không thể bảo đảm AI diễn giải hoàn toàn chính xác. Google nhấn mạnh người dùng vẫn cần đối chiếu dữ liệu gốc trước khi trích dẫn số liệu hoặc công bố kết quả phân tích.